Wim ruilde zestien jaar geleden Deventer in voor een huis aan de Mekong. Toen zijn hart het opeens begaf, kwam zijn broer Peter voor het eerst naar Thailand, met een koffer vol schuldgevoel en een spraakbericht dat nooit werd beantwoord. Een verhaal over afscheid, een rivier als laatste rustplaats, en een familie die pas achteraf begreep waar Wim thuis was.
In een Thais dorp weet iedereen wie je bent, wat je verdient en wie er bij je over de vloer komt. Geen camera’s, geen overheid, en toch permanent toezicht. Hoe werkt die sociale controle precies, en waarom voelt ze zo anders dan de buurt die je in Nederland of België achterliet?
Uit het Thaise leven gegrepen: de honderd dagen
Wat doe je als de vrouw die je naar Thailand bracht er van de ene op de andere dag niet meer is? Het huis staat er nog, het dorp gaat door, maar alles voelt leeg. Frans verliest zijn Thaise partner en moet kiezen: blijven in het land dat van haar was, of terug naar Nederland. Een verhaal over rouw, twijfel en wat liefde achterlaat.
Ontdek de verborgen schatten van Udon Thani (video)
De provincie Udon Thani ligt in het noordoosten van Thailand en biedt een keur aan ongerepte culturele schatten en natuurlijke schoonheid.
Uit het Thaise leven gegrepen: de handen van Daeng
Het eerste wat Daeng elke ochtend doet, nog voor het licht goed door de luxaflex valt, is haar duimen insmeren met yaa mong. De groene zalf ruikt naar kamfer en menthol, een geur die in haar kussen is getrokken, in haar kleren, in de huid onder haar nagels. Ze drukt de muis van haar hand tegen het gewricht aan de basis van haar duim en wacht tot de scherpe pijn wegzakt naar iets doffers, iets waar je een dag mee doorkomt.
De ruim 22 miljoen inwoners van het Thaise noordoosten spreken thuis Lao, eten kleefrijst en delen een geschiedenis die dichter bij Laos ligt dan bij Bangkok. Toch gelden ze officieel gewoon als Thai. En het oude beeld dat Isaan trouw rood stemt, sneuvelde bij de verkiezingen van februari 2026.
In Isaan, de arme regio waar veel Nederlandse en Belgische partners vandaan komen, draait de plattelandseconomie grotendeels op geleend geld. Een gemiddeld boerenhuishouden draagt zo’n 450.000 baht schuld, een stijging van 75 procent in acht jaar. Bijna de helft van de boeren lost die schuld nooit af voor hun zeventigste.
In het afgelegen bergdorp Ban Huai Mai krijgt onderwijzeres Fon een staatloos Karen-meisje officieel geregistreerd, nadat ze maandenlang heen en weer reisde naar het districtskantoor. Het kind, het slimste van de klas, bestond tot dan toe op geen enkel papier. Of de schooldeur naar de stad nu echt opengaat, blijft de vraag.
Negen jaar lang reed Niran dag en nacht door Bangkok, ver van zijn dochter in Roi Et die hij nauwelijks nog kende. Eén telefoontje van zijn moeder, over een schooldag en een ongevraagde bloem, brengt alles aan het wankelen. Wat hij daarna besluit, raakt iedereen die ooit iemand achterliet.
De ziekenhuizen in het noordoosten van Thailand staan er fysiek prima voor. Toch verkeren ze in 2025 en 2026 in een diepe crisis. Te weinig artsen, oplopende schulden en een vergoeding die de werkelijke kosten niet dekt zetten de zorg onder druk. Vooral de armste provincies van Isaan voelen dat. Wat betekent dat voor wie er woont?
Uit het Thaise leven gegrepen: het lege krukje
In een schemerige bar aan de Loi Kroh in Chiang Mai houdt de Zaandamse weduwnaar Henk al vijftien jaar zijn vaste plek bezet, maar het krukje naast hem blijft sinds vannacht voorgoed leeg. Van zijn oorspronkelijke groep Nederlandse en Belgische vrienden zijn er nog drie over. Volgende maand vertrekt opnieuw iemand, niet vrijwillig, maar omdat de baht zijn AOW heeft opgevreten.
In Isaan groeien veel kinderen op bij hun grootouders, terwijl hun ouders in Bangkok werken om geld naar huis te sturen. Achter die stille gezinsvorm schuilt een harde werkelijkheid van gemis, armoede en verantwoordelijkheid. Voor Yai Thong-in betekent het elke dag zorgen, rekenen en wachten op een thuiskomst die opnieuw wordt uitgesteld.
De waterbuffel was eeuwenlang het kloppend hart van de rijstvelden in de Isaan. Door de opkomst van de tractor verdween het dier bijna helemaal uit het noordoosten van Thailand. Toch keerde de buffel terug, niet langer als ploegdier, maar als kostbaar bezit en symbool van een streek in verandering.
Landbouwgrond in Thailand raakt steeds verder versnipperd door erfenissen, schulden en de trek van jongeren naar de stad. Vooral in Noordoost- en Centraal-Thailand verliezen kleine percelen hun waarde als boerenbedrijf. Voor veel families wordt land daardoor tegelijk een emotioneel erfstuk, een financieel vangnet en een bron van spanningen.
Hij ging naar Thailand omdat het huis te stil was geworden. Wim, vierenzestig, weduwnaar, deed in zijn eentje de reis die hij zijn vrouw vier keer had beloofd en vier keer had uitgesteld. Op de ochtendmarkt van Udon Thani stuit hij op een vrouw bij een mortier, en op iets wat hij niet meer verwacht had te voelen.
Receptioniste Nong houdt al zeven jaar een klein hotel aan Soi Buakhao in Pattaya draaiende, maar onder haar balie ligt een schrift met spaargeld voor een eigen koffietentje in Buriram. Elke fooi brengt haar dichter bij die droom. Toch stelt ze haar vertrek telkens uit, tot de emmer vol is.
In veel Thaise dorpen draait het bestuurlijke en sociale leven om één man: de poo yai baan. Hij regelt registraties, sust ruzies en heeft meer invloed dan menig ambtenaar. Toch strandt elke poging om zijn macht in te perken al ruim een eeuw op massaal verzet. Een blik op de taaiste functie van het Thaise platteland.
In de Isaan ligt de oogst binnen, maar voor veel rijstboeren is dat geen reden tot vreugde. De prijzen zijn laag, de schulden hoog, en aan het eind van de maand wachten de aflossingen. Somchai is verzonnen, maar zijn rekensom is echt. Dit is het verhaal van een man die elke avond opnieuw probeert rond te komen, en niet weet hoe.
Een derde van Thailand draagt een Lao-erfenis met zich mee. In de Isaan klinkt thuis Lao, op school Thais. De Mekong scheidt twee staten, maar verbindt één volk. Een verhaal over taal, muziek, eten, politiek en de stille trots van twintig miljoen mensen die officieel niet bestaan als aparte etniciteit.
Op Khao San Road kost een gefrituurde schorpioen je al snel 300 baht, terwijl twee straten verderop een hele zak krekels voor 20 baht over de toonbank gaat. Insecten eten is in Thailand allang geen rariteit meer, maar een eetcultuur met diepe wortels in Isaan en een snelgroeiende exportindustrie. Wat moet je als bezoeker geloven van al die karretjes met krokante kriebelbeestjes?
Isaan herbergt een derde van alle Thais, maar levert al decennia slechts ongeveer een tiende van het nationale BBP. De kloof met Bangkok blijft enorm, ondanks nieuwe wegen, fabrieken en een hogesnelheidslijn in aanleg. Een combinatie van schrale grond, een centralistisch politiek systeem en een geschiedenis van marginalisering houdt het noordoosten gevangen in armoede.
Isaan-stadjes als Loei en Nakhon Phanom: en de Mekong-cultuur die weinig Nederlanders kennen
Aan de noordoostgrens van Thailand stromen Loei en Nakhon Phanom langs de Mekong, ver weg van Phuket of Pattaya. Geen feestdrukte, wel mist boven de rivier, monniken op blote voeten en de bergen van Laos aan de overkant. Twee provincies waar het oorspronkelijke ritme van Isaan nog leeft, en die voor Nederlandse en Vlaamse reizigers nauwelijks op de kaart staan.