Acht baht voor een kilo rijst en een gat dat niemand dicht
Begin juli stond de boerenprijs voor witte padi met 15 procent vocht op 8.141 baht per ton, ongeveer 213 euro. Boerenorganisaties rekenen met 10.000 baht per ton als het punt waarop een rijstboer quitte draait. Verse padi, net van het veld en nog nat, ging in april voor 5.000 tot 6.000 baht weg.
In Uttaradit bezetten boeren op 22 april het provinciehuis. Een van hen vatte het samen: voor een kilo rijst krijg je vijf of zes baht, en daarmee koop je nog geen pakje instantnoedels. Ze gaven de regering zeven dagen en dreigden Highway 11 te blokkeren.
Duur product, magere opbrengst
Thailand oogst per rai 425 tot 440 kilo. Dat is de laagste opbrengst van Zuidoost-Azië. Vietnam haalt ruim het dubbele van dezelfde oppervlakte, en produceert per ton goedkoper: rond 6.000 baht, tegen 7.200 tot 7.500 baht in Thailand. India zit nog lager.
Dat verschil zie je terug op de exportmarkt. Thaise witte rijst met 5 procent breuk deed begin juli 484 dollar per ton, eind juli 450. Vietnamese rijst van dezelfde soort stond in februari op 365 dollar, Indiase op 350. Wie inkoopt voor Afrika of het Midden-Oosten, kijkt niet lang. Tussen januari en april verkocht Thailand 2,2 miljoen ton, een kwart minder dan vorig jaar. Het handelsministerie mikt voor heel 2026 op 7 miljoen ton, het laagste volume in vijf jaar.
Daar komt de baht bij. Exporteurs zeggen 33 tot 34 baht per dollar nodig te hebben en zaten begin dit jaar op 31. Diezelfde sterke baht maakt jouw euro’s kleiner wanneer je hier woont. Voor de boer geldt hetzelfde in het kwadraat: zijn rijst wordt duurder in dollars, zijn kunstmest niet goedkoper.
Veertien jaar steun en de rekening loopt door
Somporn Isvilanonda van het Knowledge Network Institute of Thailand rekende het uit: vier regeringen gaven in veertien jaar 1,2 tot 1,3 biljoen baht aan rijstprogramma’s uit. Pandregelingen, inkomensgaranties, directe subsidies. Hij noemt het een beleidsval. Het geld hield boeren overeind, maar de opbrengst per rai bewoog nauwelijks.
En dat geld gaat door. Op 12 juni trok de regering opnieuw 10,19 miljard baht uit voor 11,5 miljoen ton padi. Het grootste deel, 7,21 miljard baht, is een kredietregeling die boeren 1.500 baht per ton betaalt om hun rijst nog niet te verkopen. Voor premiumrijst bleef 84 miljoen baht over. De hectaresteun van 1.000 baht per rai groeide naar bijna 40 miljard baht.
Uitstel is geen prijs. De padi die nu in schuren ligt, moet later alsnog de markt op, meestal precies wanneer de nieuwe oogst binnenkomt. In maart kwam er ook nog een kunstmestkorting bij: 200 baht per zak, maximaal vijf zakken, met 200 baht extra voor wie een Good Soil Card heeft. Het opkoopproject startte in vijf provincies, waaronder Kamphaeng Phet en Sukhothai. Waarom juist die vijf, stond er niet bij.
Schuld die meegaat tot na je zeventigste
Het echte verhaal zit in de bankboeken. De gemiddelde schuld van een boerenhuishouden liep op van 200.000 naar 250.000 baht, ruim 6.500 euro. Meer dan dertig procent zit boven een half miljoen. Het aandeel boeren dat alleen nog rente betaalt en niets aflost, steeg in acht jaar van een vijfde naar meer dan de helft.
Bij de BAAC, de landbouwbank waar de meeste boeren lenen, staan 3,73 miljoen kredietnemers in de boeken. Volgens Reuters zit meer dan de helft van hen in een schuldenval. De bank verwacht dit boekjaar 6,88 procent slechte leningen, terwijl ze op 5,23 procent had gerekend. Van de boerenhuishoudens houdt 52 procent schuld tot na hun zeventigste levensjaar.
Reken je dat door, dan is een rijstveld in Isaan geen bedrijf meer, maar een aflossingsverplichting die je aan je kinderen doorgeeft. Sommige cijfers spreken elkaar tegen: onderzoek op data van alle kredietverstrekkers komt op 450.000 baht gemiddeld. Welk getal je pakt, verandert de conclusie niet.
Wat je hiervan merkt
In de groothandel in Bangkok deed hom mali begin augustus 3.550 tot 3.670 baht per honderd kilo. De boer in Ubon Ratchathani kreeg voor zijn hom mali padi ruim 16 baht per kilo, en zijn prijs stond die week vrijwel stil, terwijl de witte padi opveerde. Tussen zijn veld en de zak in de winkel verdubbelt het bedrag ruim. Dat is niet per se onterecht, want er zit pellen, sorteren, transport en marge tussen. Het verklaart wel waarom een boer zich bekocht voelt.
Voor jou zit het gevolg vooral in de politiek. Twintig miljoen Thai, bijna de helft van de bevolking, hangt aan de rijstteelt. Geen regering kan die steun afbouwen zonder een deel van haar kiezers kwijt te raken, en geen regering kan hem voortzetten zonder het probleem naar volgend jaar te schuiven. Dat is de gijzeling. Het merkbare eind ervan is een wegblokkade of een tractor op de snelweg.
De natte oogst komt in november binnen, op iets minder areaal dan vorig jaar. De padi die boeren nu tegen 1.500 baht per ton opslagvergoeding in hun schuren houden, moet er dan ook nog uit. In Uttaradit wachten ze nog op antwoord op hun vier eisen.
Bronnen: Office of Agricultural Economics, Nation Thailand, Reuters, Thai Rice Mills Association, Bangkok Biznews
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Economie10 augustus 2026Thailand houdt sekswerk illegaal terwijl de miljardenindustrie blijft groeien
Opinie10 augustus 2026TB-opinie: Een zaak van 200 miljard baht die officieel niet bestaat en dat is precies de bedoeling
Economie10 augustus 2026Acht baht voor een kilo rijst en een gat dat niemand dicht
Belasting Nederland9 augustus 2026Zo spreid je pensioeninkomen fiscaal slimmer over meerdere jaren