Intussen in Birma

Door Lung Jan
Geplaatst in Achtergrond
Tags: , , , , ,
9 februari 2021

Generaal Min Aung Hlaing op bezoek in Moskou (agpotterphoto / Shutterstock.com)

De militaire coup van vorige week in Birma veroorzaakte ook in Thailand enige opschudding. En dat is niet echt verwonderlijk. De verhoudingen tussen beide landen hadden de laatste jaren door politiek beladen dossiers als het territorialiteitsdispuut over drie eilandjes in de monding van de Kraburi-rivier, de brutale vervolging van de Rohingya en de instroom van duizenden illegale Birmese werkkrachten op de Thaise arbeidsmarkt sowieso voor de nodige spanningen gezorgd.

Thailand grenst aan vier andere staten: Laos, Cambodja, Maleisië en Birma. De 2.400 kilometer lange grens met Birma is niet alleen de langste maar baart de machthebbers in Bangkok ook de meeste kopzorgen. Niet alleen moet een groot deel ervan nog officieel afgebakend worden, iets wat men sinds het stilvallen van de activiteiten van de hiertoe aangestelde commissie in 1962 verzuimd heeft te doen, maar bovendien is er nauwelijks sprake van een ernstige bilaterale aanpak van substantiële, aan deze grens gerelateerde problemen zoals de aanwezigheid van tienduizenden Karen- en Shanvluchtelingen in de grensregio of de grootschalige drugtrafiek.

Ik ga er dan ook van uit dat de recente ontwikkelingen met argusogen in Bangkok worden gevolgd. Ik kan mij niet echt voorstellen dat Prayut Chan-o-cha wakker ligt van een machtsgreep door de Tatmadaw – de Birmese strijdkrachten – of van het huisarrest voor Aung San Suu Kyi en al zeker niet als zou blijken dat Beijing iets met de coup te maken zou hebben. Prayut zal er zich wel voor waken om zijn Grote Vriend Xi Jinping voor het hoofd te stoten. Men kan Prayut veel toedichten maar hij is absoluut geen dommerik. Als weinig anderen beseft hij dat de coup in het buurland het tijdens de laatste decennia moeizaam tot stand gekomen machtevenwicht in de regio opnieuw in het gedrang brengt.  En dit komt Thailand, hoe vreemd dit ook mag klinken, niet ongelegen.

Na 2011, het begin van de democratisering in Birma, werd het land niet alleen – aarzelend – opnieuw erkend en opgenomen in de regionale en internationale samenwerkingsverbanden maar nam ook de strategische en economische waarde van Birma gevoelig toe. En dit gebeurde ten koste van Thailand dat uitgerekend in dezelfde periode een schoolvoorbeeld was van politieke instabiliteit. Veel internationale investeerders en multinationals keerden zich toen af van Thailand en keken hoopvol richting Birma. Goedkopere werkkrachten en natuurlijke rijkdommen maakten dat Birma meer en meer de voorkeur begon te genieten van economische belangengroepen. Een proces dat met lede ogen in Bangkok werd gevolgd. En dat nu door de staatsgreep, wellicht tot vreugde van Prayut, mogelijk voor onbepaalde duur lijkt gestopt te zijn…

In de marge van wat er in Birma gebeurt wil ik op Thailandblog toch heel even stilstaan bij de figuur van Min Aung Hlaing (°1956), de sterke man van het regime in Naypyidaw. Ondanks het zorgvuldig gecultiveerde historische wantrouwen – om het woord vijandschap niet te gebruiken – van de Thai ten opzichte van hun Birmese buren is het een weinig bekend gegeven dat Min Aung Hlaing, de generaal met het ziekenfondsbrilletje, een toch wel eerder uitzonderlijke relatie met Thailand heeft. Een relatie, die door de betrokken partijen tot nu toe, ook niet echt aan de grote klok wordt gehangen, maar in het licht van de recente gebeurtenissen, wat mij betreft, best even mag belicht worden…

Min Aung Hlaing had -wat voor een leidinggevend lid van de Birmese junta geen vanzelfsprekendheid is- nauwe banden met Prem Tinsulanonda (1920-2019) de generaal en gewezen stafchef die van maart 1980 tot augustus 1988 premier van Thailand was. Later zat Prem de kroonraad voor en volgens hardnekkige geruchten was hij één van de aanstokers achter de militaire coup van september 2006. De Birmese sterke man bezocht vanaf het ogenblik dat hij in 2012 stafchef van de Birmese strijdkrachten was geworden, geregeld Prem en hij was prominent aanwezig op zijn crematie. Hij eerde de Thaise ex-premier toen als “een vaderfiguur die hem inspireerde en wiens wijsheid hij erg op prijs stelde…” Dat ‘vaderschap’ moet letterlijk worden geïnterpreteerd. Prem had de vader van Min Aung Hlaing goed gekend. Hij was in 2002 overleden en in 2012 had Min Aung Hlaing hem gevraagd of hij hem wou adopteren. De toen 94-jarige Prem, die geen eigen kinderen had, ging in op dit verzoek waardoor hij Min Aung’s stiefvader werd.

Protesten in Birma tegen de coup (teera.noisakran / Shutterstock.com)

Kort voor het overlijden van Prem had Thailand de Birmese stafchef nog onderscheiden. In februari 2018, terwijl in heel Azië de houding van de Birmese regering in het Rohingyadossier scherp werd veroordeeld, verleende de Thaise koning Maha Vajiralongkorn aan Min Aung Hlaing het Knight Grand Cross First Class of the Most Exalted Order of the White Elephant, de op één na hoogste burgerlijke onderscheiding in Thailand.

De Birmese sterke man heeft ontegensprekelijk ook goede contacten met de gewezen Thaise stafchef Prayut. In 2014 was Min Aung Hlaing al in de kijker van de internationale waarnemers gelopen nadat hij een van de weinige buitenlandse politici was die in Bangkok openlijk zijn steun was komen betuigen aan Prayut nadat die met steun van het leger én stilzwijgende toestemming van de monarch, een staatsgreep had gepleegd om ‘de orde in het door politie vetes verscheurde land te herstellen’. Een gebaar dat op prijs werd gesteld door Prayut en de zijnen. Het was dan ook beslist geen toeval dat de eerste buitenlandse reis van Prayut als kersverse machthebber richting Naypyidaw ging. Hij vertelde de Birmese president U Thei Sein dat Thailand “… de nationale soevereiniteit en integriteit van Myanmar respecteerde en nooit zou toestaan dat gewapende minderheidsgroepen vanuit Thais grondgebied zouden kunnen opereren om het gezag in Birma te ondermijnen…”

Een verzekering die in Naypyidaw erg op prijs werd gesteld en die een trendbreuk betekende met de decennialange semi-geheime steun die de Thaise strijdkrachten hadden geboden aan Karen en Shanrebellen in het grensgebied.  Sindsdien zijn de beide leiders op geregelde basis bij elkaar gekomen en dat heeft niet alleen geleid tot de creatie van het Township Border Committee dat de specifieke grensproblematiek dient te tackelen maar ook tot een nauwere militaire samenwerking tussen beide landen in bijvoorbeeld de Senior Staff Talks en de Navy to Navy Talks. Een associatie die resulteerde in gezamenlijke manoeuvres en nieuwe afspraken onder meer op het vlak van de strijd tegen mensensmokkel en drugshandel.

Betekent dit alles dat de verhouding Birma – Thailand er beter op zal worden nu het leger terug de touwtjes in handen heeft? Dat is nog maar de vraag. De Thai-Myanmar Business Council trekt alvast aan de alarmbel. Het is nog onduidelijk welke effecten de staatsgreep zal hebben op de economie van het land maar die had sowieso al zware klappen gekregen door de Covid-19 pandemie. De door de VN aangekondigde sancties zullen de lamentabele economische toestand alleen maar meer bezwaren. Thaise investeerders in Birma zien de toekomst alvast niet rooskleurig tegemoet en vrezen voor de impact van deze crisis op hun investeringen. Bovendien is het gevaar niet denkbeeldig dat de militaire junta alle contracten die de laatste tijd onder Aung Su werden afgesloten in de prullenmand zou laten verdwijnen. Volgens de directeur van het Center for International Trade Studies van de Thaise Kamer van Koophandel dreigt Thailand elke maand tussen de 1,5 tot 2 miljard Bath te verliezen indien de toestand in het buurland niet snel normaliseert.

Wordt – ongetwijfeld – vervolgd…


» Laat een reactie achter


Rating: 4.81/5. From 21 votes.
Please wait...

18 reacties op “Intussen in Birma”

  1. Tino Kuis zegt op

    In Myanmar gaan tienduizenden mensen in bijna alle grote steden de straat op om te protesteren tegen de staatsgreep van de militairen aldaar. Ook allerlei beroepsgroepen als artsen, verpleegkundigen, advocaten en ingenieurs, laten hun stem van verzet horen.

    Elke staatsgreep is bedoeld om de macht, de invloed en de welvaart van een kleine groep mensen te waarborgen, met misschien een enkele uitzondering als de Anjerrevolutie in Portugal (1974).

    Dat gold ook voor de staatsgreep in Thailand in 2014. Grote groepen in Thailand, en op dit blog, juichten die staatsgreep toen van harte toe. Ik zie nu op de sociale media in Thailand dat mensen die in 2014 achter de staatsgreep stonden daar nu spijt van hebben. Een staatsgreep lost nooit iets op, zeggen ze nu.

    Ik heb ook geen idee hoe het verder zal gaan in Myanmar. De militairen zijn wel erg geïsoleerd nu.

    • Rob V. zegt op

      Mensen zijn gevoelig voor het herstel van ‘rust en orde’. Voorafgaande aan de Thaise coup was het extreme deel van de elite bewust onrust aan het stoken zodat er het bizarre excuus gemaakt kon worden dat ondemocratisch ingrijpen ‘noodzakelijk was om de orde te herstellen’. Misschien had men in Burma de Thaise excuus tactiek moeten gebruiken om zo hen die zeer gevoelig zijn voor ‘rust en orde’ excuses achter zich te krijgen?

      Wie wat verder kijkt ziet dat een staatsgreep in praktisch zo’n beetje alle gevallen een kwalijke zaken is welke het doorsnee volk niet ten gunste komt maar (een deel van) de mensen boven aan de maatschappelijke ladder wel. De doorsnee burger hoeft er niet verheugd op te zijn en het is te hopen dat met behulp van macht van de aantallen de coupplegers uitgeschakeld kunnen worden. Denk aan protesten, burgerlijke ongehoorzaamheid, (estafette) stakingen en dergelijke. Met internet communicatie via sociale media (denk aan de Telegram app) kan men samen proberen een staatsgreep te ondermijnen. Staatsgrijpen zijn illegaal en fout. Zelfs een deel van hen die de macht vertegenwoordigen weten dat de staatsgreep een slechte zaak is. Ik zag gisteren beelden van enkele Birmese uniformen (politie?) welke het 3 vinger gebaar vóór democratie lieten zien.

      https://www.facebook.com/aggressiveonions/posts/1092369877928018

      De Thaise regering maakt zich intussen bespottelijk met de ‘wij bemoeien ons niet met zaken van andere landen’ excuus. Misstanden moet je benoemen, alleen samen kunnen we strijden voor rechtvaardigheid zodat de burgers van een land controle over hun land krijgen en niet onder het juk van een of andere despoot vallen. Noem dat (drie) vinger zwaaien, ik noem het menselijkheid. Vrijheid, gelijkheid en broederschap. Democratie. Ik wens het volk dat van harte toe. III

  2. john zegt op

    petje af lung jan voor het overzicht dat je heel snel voor ons hebt geschreven. Met name het gedeelte waarin je de relatie birma en thailand beschrijft zal voor de meeste lezers een waardevolle kennisverrijkung zijn.

  3. Henry zegt op

    Hallo Lung Jan,

    Met Birma bedoel je toch Myanmar ? en je schrijft dat het grenst aan oa Malaysia, maar waar is die grens dan? Volgens mij klopt het niet helemaal !

    Henry

    • Lung Jan zegt op

      Dag Henry,

      Met Birma bedoel ik inderdaad Myanmar. Ik verkies bewust de oude benaming omdat Myanmar als benaming werd ingevoerd door de militaire junta die, in mijn ogen elke legitimiteit mist. Wat de grens van Thailand met Maleisië betereft, die bestaat wel degelijk. Er is enerzijds de sinds 1909 vastgelegde en 595 km lange landsgrens die over het Maleisisch schieralend loopt en anderzijds is er de in twee internationaler verdragen (1971 en 1979 ) vastgelegde zeegrens tussen Maleisië, Indonesië en Thailand.

      • Hans Bos zegt op

        Lung Jan, maar de naam Birma is afkomstig van de Britse bezetting. Ook niet bepaald legitiem. Tegen de Karen arts bij de Nederlandse huisartsenpost Be Well gebruikte ik de naam Birma. Maar als Birmees gaf hij de voorkeur aan Myanmar, omdat dit de oude Birmese naam zou zijn.

        • Lung Jan zegt op

          Dag Hans,

          Het verhaal is net iets genuunceerder en vooral complexer. De Britten namen in het midden van de 18e eeuw Burma of Burmah over van de Hollanders die in de 17e eeuw Birma gebruikten. Zij hadden dat wellicht overgenomen van de Portugezen die op hun kaarten Birmania vermelden… De roots van Birma of Burma liggen in het Indiase Barma wat een verwijkzing inhoudt naar de Bama, de grootste etrnosche geroep van het land. Waar de naam myanmar vandaan komt is etymologisch niet te duiden. In het Pagan -rijk in de 10e eeuw is er sprake van Mranma en een Mon-tekst uit 1102 spreekt over Mirma. De eerste keer dat Mirma officieel werd gebruikt was onder het bewind van koning Kyaswa in de 13e eeuw, maar internationaal werd vooral eeuwenlang de benaming Birma of Burma gebruikt. Een nenaming die overigens pas decennia na de dekolonisatie werd veranderd…

      • Tino Kuis zegt op

        Hier staat een lang verhaal over die namen Birma, Burma en Myanmar, Lung Jan:

        https://en.wikipedia.org/wiki/Names_of_Myanmar

        De drie hierboven genoemde woorden zijn eigenlijk hetzelfde, het was meer een kwestie van de uitspraak en het schrift die in de loop van de tijd veranderde.

        De naam Thailand werd ingevoerd door de dictator Phibun Songkhraam (1939). Thailand kent vele -niet-Thais. Ik wil je aansporen in het vervolg de meer inclusieve naam Siam te gebruiken, zoals Sulak Sivaraksa ook voorstaat.

        • Erik zegt op

          Tino, hoe gaan we de mensen daar dan noemen? Officieel zijn het Myanmaranen maar dat woord wordt nooit gebruikt. Vaak worden ze Birmees/Birmezen genoemd uitgaande van de oude Britse naam.

          Een Nederlandstalige website had het over Birmanen! Maar dat zijn katten: de heilige Birmaan en zijn variant de Burmaan.

          • Tino Kuis zegt op

            Erik, de Thais noemen het land พม่า phamaa (hoge, dalende toon) en dat lijkt op Bama de grootste etnische groep (60%). Zij spreken de Birmese taal. Die andere etnische groepen, de Shan, de Kachin, de Chin en de Karen vechten al lang voor meer zeggenschap in een land waar de Bama-groep het voor het zeggen heeft op het gebied van taal, economie en meer. Ik vermoed dat ‘Myanmar’ meer inclusief is, althans zo voelen die andere etnische groepen dat.

            Mijn ex zei altijd dat ze meer Thai Lue was dan Thai. Schandalig! Nationaliteit en etniciteit vallen niet altijd samen wat Thierry Baudet ook mag beweren.

            Zijn Friezen ook Nederlanders?

            • Pieter zegt op

              Hier staan de 40% minority groups vermeld.
              https://www.bbc.com/news/world-asia-pacific-11620652

            • Erik zegt op

              Ja, Tino, Friezen zijn NL-ers! Wat kan ik anders zeggen want ik woon er als gast middenin!

              Wat zijn wij anders dan ouwe Germanen die in de oertijd van terp naar terp sprongen tegen hoog water! Die in 754 of 755 een 80-jarige missionaris met stokslagen hebben vermoord bij Dokkum! Ik vraag me nog steeds af of die jaren kloppen want men werd in die tijd met moeite 40…

              Nu even serieus. Thailand is net zo verdeeld als Myanmar en heeft vele groepen die zich afvragen wie de echte Thai is. De vreemde overheersing in afgelopen eeuwen heeft geen eenheid kunnen brengen al wordt het begrip ‘Thainess’ er op school ingestampt. De echte Thai bestaat niet net zo min als ‘de’ Nederlander bestaat. Grenzen op de tekentafel van militairen getrokken houden geen stand in de geest van mensen.

              Maar vooruit, terug naar Myanmar!

    • Louis Tinner zegt op

      Thailand grenst aan Maleisië schrijft hij.

    • Kees de Jong zegt op

      Goed lezen “Thailand grenst aan vier andere staten: Laos, Cambodja, Maleisië en Birma. “

  4. Erik zegt op

    De militairen hebben het over EEN jaar en dan verkiezingen want er zou fraude zijn gepleegd bij de laatste verkiezingen voor het parlement. Ik denk dat we daar nooit achter komen of er komen straks documenten boven tafel die dat ‘bevestigen’.

    Feit is dat de uniformen nooit echt blij zijn geweest met de burgerregering van mevrouw Aung en haar voornemen de positie van de uniformen in het parlement ter discussie te stellen (de uniformen hebben volgens de grondwet in beide kamers tenminste 25% van het pluche) viel niet in goede aarde.

    De Unie van Myanmar, een naam die bij de burger niet leeft, is nooit een unie geweest. Het land is een samenraapsel van volkeren die niet met elkaar om wensen te gaan behalve als het om de productie van methamfetamine gaat (wereldleider) en van opium (een goede tweede na Afghanistan) waarmee men de wereld vergiftigt en goud geld verdient.

    Ik zie na de door de militairen georganiseerde verkiezingen een heel andere uitslag verschijnen waarmee men Aung en de president opzij kan schuiven. Het protesterende volk krijgt nu een avondklok aan de broek (het nieuws van vandaag) en er zijn een 170 burgers opgepakt sinds de staatsgreep. Staatsgreep? De Chinese overheid spreekt van een ‘herschikking van het kabinet’. Daar heb je vrienden voor, toch?

  5. Lung Rien zegt op

    Eerst goed lezen……; niet Birma/Myanmar , maar Thailand grenst aan Maleisië , Cambodja , Laos en aan Birma/Myanmar. (zonder uitroepteken)

  6. Pieter zegt op

    Veel staat nog in de sterren geschreven..
    Daar waar de generaal zijn wijsheid (?) vandaan haalt..
    Aung San Suu Kyi, kon geen president worden, maar was zo slim een functie te creëren die daar boven staat, nl: Adviseur van Staat.
    De uniformen waren daar niet van gecharmeerd.
    Ze hadden de grondwet zo gemanipuleerd dat alles in hun voordeel was.
    https://boeddhistischdagblad.nl/achtergronden/145033-het-lijden-van-myanmar/

  7. jacob zegt op

    Als de meerderheid tegen de junta zou zijn, waar blijven de militairen/soldaten dan?
    Die zouden over een zelfde percentage geschoren kunnen worden maar laten zich niet horen, evenals de politie…


Laat een reactie achter

Thailandblog.nl gebruikt cookies

Dankzij cookies werkt onze website het beste. Zo kunnen we je instellingen onthouden, jou een persoonlijk aanbod doen en help je ons de kwaliteit van de website te verbeteren. Lees meer

Ja, ik wil een goede website