Voor de pandjeshuizen van Phitsanulok stonden in mei elke dag honderden mensen in de rij. Ze brachten goud, wasmachines, gereedschap en zelfs stenen vijzels, om schoolgeld en uniformen te kunnen betalen. De Thaise pandjeshuissector groeit harder dan ooit in twintig jaar. Wat daar over de toonbank gaat, vertelt precies hoe het met de onderkant van de economie gaat.
Wie in Bangkok omhoogkijkt naar een bouwsteiger, ziet vaak een vrouw staan. Bijna 40 procent van de migrantenarbeiders in de Thaise bouw is vrouw, ruim 200.000 in totaal. Ze metselen, sjouwen cement en wonen met hun gezin in containerkampen naast de bouwplaats. Voor minder loon dan de mannen naast hen.
Een verkeerd pakketje, een vape in je koffer, een joint op de verkeerde plek. In Thailand kan zoiets kleins je jaren in een overvolle cel kosten. En zit je er eenmaal, dan is de weg terug naar een Nederlandse gevangenis lang en onzeker. Dit is wat je te wachten staat.
Al tientallen jaren vliegen westerse homomannen naar Thailand om te zijn wie ze zijn, zonder dat iemand er iets van vindt. Maar het toerisme daalt, buurland Taiwan haalt op papier hogere cijfers, en de scene verandert. Is Thailand nog steeds de topbestemming, of raakt de glans er af?
Thailand geeft geesten nog altijd een vaste plek in het dagelijks leven, van een huis in Isaan tot een kantoor in Bangkok of een 7-Eleven langs de weg. Achter die kleine heiligdommen schuilt geen folklore voor toeristen, maar een levend geloof in bescherming, geluk en risico. Zelfs moderne stadsbewoners nemen liever geen loopje met een onzichtbare buur.
Zeventig jaar bloedvete: waarom de technische scholen van Bangkok elkaar blijven bevechten
Op de loopbrug bij MBK, rond het Nationaal Stadion, bij Siam en Victory Monument vechten studenten van rivaliserende technische scholen elkaar de tent uit. Soms met vuistslagen, soms met messen, soms met pistolen. Het gebeurt op precies die plekken waar jij als toerist of bewoner elke week loopt. En het kost al zeventig jaar levens.
Laten we eens een korte schets geven van het sociaaleconomisch bestaan van de boeren in Thailand. Hoewel ik dat meestal niet doe, zal ik hier en daar een vergelijking maken met Nederlandse boeren. De ‘saaie’ statistieken staan aan het eind van dit verhaal, maar is wel belangrijk om ze even door te nemen.
Ga je in Thailand naar een uitvaart, dan valt meteen iets op: er wordt gegeten, gepraat en soms gelachen, en het duurt dagen. Voor de meeste Thai is de dood geen taboe, maar een gewone stap in het leven. Die open houding helpt ook, blijkt uit onderzoek, want wie de dood toelaat, leeft met minder angst.
Thailand beschermt werknemers op papier verrassend goed, met een minimumloon, begrensde werktijden en een royale ontslagvergoeding. Toch valt meer dan de helft van de werkenden buiten dat stelsel, en vakbonden stellen weinig voor. Als je een Thaise partner, personeel of een bedrijfje hebt, raakt dit je directer dan je denkt.
Je hebt ze misschien gezien op vakantie: kinderen die voor toeristen in de ring stappen, of langs de weg spullen verkopen. Officieel valt kinderarbeid in Thailand mee. Maar het cijfer dat dat “bewijst” is tien jaar oud en laat juist de kwetsbaarste kinderen buiten beeld.
Gemiddelde Thai verdient 415 euro per maand, tien keer zo weinig als Jan Modaal in Nederland of Belgie
De gemiddelde Thai verdient 15.700 baht per maand, omgerekend zo’n 415 euro. Een Nederlander met een modaal inkomen krijgt bijna tien keer zoveel. Achter dat verschil gaat een wereld schuil van dagloners, felbegeerde ambtenarenbanen en privéartsen die westerse salarissen opstrijken, terwijl ruim de helft van de Thaise werkenden in geen enkele statistiek voorkomt.
Gevangen tussen drie wetten: de rechteloze positie van buitenlandse sekswerkers in Thailand
In de bars en massagesalons van Bangkok, Pattaya en Phuket werken vrouwen uit Myanmar, Laos en Cambodja. Ze zijn er kwetsbaarder dan wie ook, niet door het werk zelf, maar door een stapeling van wetten die hen rechteloos maakt. Wie hen zou moeten beschermen, blijkt vaak juist het grootste gevaar.
Je bent ze vast weleens gepasseerd: het standbeeld van twee zwaardvechtende zussen op Phuket, het beeld van Ya Mo in Korat. Achter die monumenten zit een verrassend verhaal. Thaise vrouwen droegen eeuwenlang de economie en het gezin, maar voor de wet en in de politiek stelden ze lange tijd bijna niets voor.
Hoe rijk is Thailand vergeleken met Nederland en België? Het hangt er maar net van af hoe je kijkt
Je hoort vaak dat Thailand een arm land is. Klopt dat eigenlijk, en hoe arm dan precies vergeleken met Nederland en België? Het antwoord verandert volledig zodra je anders gaat meten. En het cijfer dat je het meest hoort, vertelt je waarschijnlijk het minst over het Thailand dat jij kent.
Waarom jouw droge grap in Thailand zelden aankomt
Je maakt een droge, ironische opmerking zoals je thuis altijd doet, en je Thaise gesprekspartner glimlacht beleefd terug. Grap geslaagd, denk je. Waarschijnlijk niet. Thaise humor en westerse ironie zijn twee verschillende werelden, en juist Nederlanders lopen er met hun directheid het hardst tegenaan. Dit lees je voordat je volgende grap verkeerd valt.
In Thaise weeshuizen wonen meer dan 120.000 kinderen, en bijna negen van de tien hebben nog minstens één ouder die leeft. Westerse bezoekers, vrijwilligers en donateurs houden die tehuizen draaiende, vaak zonder het te weten. Sinds 2019 ontraadt de Nederlandse overheid daarom vrijwilligerswerk in weeshuizen, ook voor wie naar Thailand reist.
Waarom lange dagen door de bewaker, schoonmaker in Thailand vaak geen uitweg uit armoede zijn
Wie in Thailand een condo binnenloopt, ziet hem vaak als eerste: de bewaker bij de slagboom. Of de schoonmaker die om 6 uur ’s ochtends al bezig is. Ze werken lange dagen, maar blijven vaak krap bij kas. Niet door luiheid, maar door lage uurlonen, zwak betaald overwerk en weinig doorgroei.
Fooien hoeven in Thailand niet en zijn er nooit echt ingeburgerd, maar wie in een hotel of beter restaurant eet, betaalt vaak ongemerkt 10 procent servicekosten plus 7 procent btw. Samen tikt dat aan tot bijna 18 procent boven de menuprijs. Het venijn zit in twee kleine tekens onderaan het menu.
Je staat bij de 7-Eleven, je rekent af in een Central-warenhuis, je leest over de zoveelste premier uit de familie Shinawatra. Wat je dan niet ziet, is dat bijna al die namen naar China wijzen. De Chinese diaspora zit zo diep in Thailand dat ze grotendeels onzichtbaar werd.
Thaise amulettenmarkt groeit tot miljarden baht terwijl geloof verandert in handelswaar
In Thailand is de handel in gewijde amuletten uitgegroeid tot een industrie van tientallen miljarden baht, waarin schaarste, beroemdheden en doorverkoop de prijzen opjagen. Vervalsingen zijn alomtegenwoordig en hele zeepbellen klappen uiteen. Intussen raken de tempels die de amuletten zegenen zelf verstrikt in geldschandalen, wat het vertrouwen hard ondermijnt.
Onderzoek ontkracht cliché van oudere westerling als typische klant in Thais sekstoerisme
De typische klant van het Thaise sekstoerisme is niet langer de oudere blanke man uit het westen. Recent onderzoek van socioloog Ronald Weitzer laat zien dat de klantengroep jonger, Aziatischer en veel diverser is geworden, met China en India als snelle groeiers. Wat de westerse klant drijft, blijkt zelden enkel seks.
In Thailand bepaalt vaak niet talent wie een bedrijf leidt, maar afkomst en connecties. Patronage, vriendjespolitiek en zwakke handhaving houden zwakke bedrijven overeind en smoren concurrentie. De rekening is zichtbaar: een corruptie-index die al twaalf jaar daalt en een groei die richting anderhalf procent zakt.