Ik heb op deze blog al geregeld stilgestaan bij westerse schrijvers van allerlei pluimage die om een of andere reden een band hebben of hadden met de Thaise hoofdstad. Velen onder hen hebben er intussen, in tegenstelling tot hun werk, het loodje bij neergelegd en rusten op hun -ongetwijfeld welverdiende -lauweren in het Panthenon der Grote en niet zo Grote Auteurs.
Ik vertel u geen geheim wanneer ik stel dat de invloed van het Thaise leger op de maatschappelijke en politieke ontwikkelingen in het land in de laatste eeuw niet weg te denken is geweest. Van staatsgreep naar staatsgreep slaagde de militaire kaste er niet alleen in om haar positie te verstevigen maar ook – en dit tot vandaag – haar greep op ’s lands bestuur te behouden.
Twee jaar geleden verscheen bij River Books in Bangkok het chic ogende kijkboek Bencharong – Chinese Porcelain for Siam. Een luxueus uitgegeven boek over een bij uitstek luxueus en exclusief ambachtelijk product. De Amerikaanse, in Bangkok residerende auteur Dawn Fairley Rooney, was hiermee niet aan haar proefstuk toe. Zij publiceerde reeds negen boeken waarvan vier over Zuidoost-Aziatische keramiek.
Het is alweer een tijdje geleden dat de bijgewerkte en geactualiseerde versie van The Mekong- Turbulent Past, Uncertain Future’ van de Australische historicus Milton Osborne ‘van de drukpersen rolde, maar dat neemt niet weg dat dit boek ook maar iets aan waarde heeft ingeboet.
Boekbespreking: ‘Bangkok wakes to rain’
In begin 2019 verscheen bij Riverhead Books – een offspring van Penguin Books – ‘Bangkok wakes to Rain’, het literaire debuut van de hoofdzakelijk in Brooklyn wonende Thaise auteur Pitchaya Sudbanthad.
Phya Anuman Rajadhon พระยาอนุมานราชธน (1888-1969), die bekend werd onder zijn schrijversnaam Sathiankoset mag men gerust beschouwen als één van de invloedrijkste pioniers zo niet als de grondlegger van de moderne Thaise antropologie.
Boeken in Bangkok
Diegenen die mijn pennenvruchten op deze blog lezen zullen wellicht al een paar keer opgemerkt hebben dat ik een boekenliefhebber pur sang ben.
Boekbespreking: The Siamese Trail of Ho Chi Minh
Héél lang geleden leerde ik twee oudgedienden van het Franse Vreemdelingenlegioen kennen die fysiek en psychisch getekend waren door hun – vergeefse pogingen – om de smeulende resten van wat toen nog Indochina was, veilig te stellen voor de Franse koloniale ambities.
Ik weet het niet zeker, maar ik meen dat het aantal Farang of expats die wild enthousiast zijn van Luk Thung, op de vingers van één hand te tellen zijn. Uit betrouwbare bron weet ik wél dat sommigen gecharmeerd zijn door de bij dit bij uitstek Thaise muziekgenre onlosmakelijk horende showgirls die met hoogst suggestieve bewegingen en dito outfits het ten gehore gebrachte plegen te ondersteunen…
De Friese predikant en de Boeddha
Net geen vijfennegentig procent van de Thaise bevolking is in meer of mindere mate Boeddhistisch. Het Boeddhisme is de religie/filosofie die de laatste jaren het snelst aan populariteit wint in Nederland. Twee vaststellingen die mij ertoe aanzetten om vandaag even stil te staan bij de, in meer dan een opzicht intrigerende figuur van de doopsgezinde predikant Joast Hiddes Halbertsma, die in 1843 de eerste Nederlandstalige tekst over het Boeddhisme publiceerde.
Een boek dat ik vrijwel onmiddellijk na het verschijnen, had aangeschaft was “Ontmoetingen in het Oosten – Een wereldgeschiedenis’ van de hand van Patrick Pasture, hoogleraar Europese en wereldgeschiedenis aan de KU Leuven.
Wat Phra Singh in Chiang Mai – het mooiste voorbeeld van een klassiek Lanna-tempelcomplex
Ik heb er nooit een geheim van gemaakt dat ik een boontje heb voor Chiang Mai. Eén van de vele – voor mij alvast aantrekkelijke – pluspunten van de ‘Roos van het Noorden’ is de grote concentratie aan interessante tempelcomplexen binnen de oude stadsmuren. Wat Phra Sing of de Tempel van de Leeuwen-Boeddha behoort tot mijn absolute favorieten.
De Nederlandse erevelden in Kanchanaburi
Een bezoek aan Kanchanaburi War Cemetery is een beklijvende ervaring. In het felle, zinderende licht van de ongenadig boven je hoofd brandende Koperen Ploert lijkt het er op dat rij na rij van de strak gelijnde uniforme grafstenen in de tot op de millimeter kort geschoren grasperken tot aan de einder reiken. Het kan er, ondanks het verkeer in de aanpalende straten, soms erg stil zijn. En dat is mooi want dit is een plek waar herinnering langzaam maar zeker in historie overgaat…
Zeg niet zomaar stupa tegen een chedi
Je kan er in Thailand gewoonweg niet naast kijken; de chedi’s, de lokale variant van wat in de rest van de wereld – met uitzondering van Tibet (chorten), Sri Lanka (dagaba) of Indonesië (candi), bekend staat als de stupa’s, de ronde bouwsels die Boeddhistische relieken bevatten of, zoals in sommige gevallen ook de gecremeerde stoffelijke resten van Groten van het Land en hun familieleden.
Phra Mae Thoranee: de vereerde Aardgodin
Phra Mae Thoranee of Nang Thoranee, de godin van de aarde uit de Theravada Boeddhistische mythologie. Ze wordt aanbeden en vereerd in Myanmar, Thailand, Cambodja, Laos en Sipsong Panna in Yunnan. In Thailand is ze vooral in Isaan, in het Noordoosten van Thailand, een bron van verering.
De Thaise nationale & andere bibliotheken
Het begon allemaal in de zevende eeuw voor onze jaartelling met de duizenden kleitabletten van koning Assurbanipal in Nineve. Een verzameling teksten die systematisch geordend én gecatalogiseerd was en het is intussen al achtentwintig eeuwen, zij het met vallen en opstaan, zo doorgegaan. De oudste bibliotheek was dus die van goeie ouwe Assurbanipal, de jongste nieuwkomer is het internet.
En daar duiken de goudgravers weer op!
Ik heb eerder al op Thailandblog geschreven over de Thaise versie van het Monster van Loch Ness; een hardnekkige mythe die met de regelmaat van een klok pleegt op te duiken. Zij het dat in dit concrete geval niet over een prehistorisch waterwezen gaat maar over een nog meer tot de verbeelding sprekende enorme schat die de terugtrekkende Japanse troepen op het einde van de Tweede Wereldoorlog zouden begraven hebben in de buurt van de infame Birma-Thai Spoorweg.
De onbekende Railway of Death
Lung Jan werkt al een paar jaar aan een boek waarin het bijna vergeten verhaal van de romusha probeer te reconstrueren. Romusha was de verzamelnaam voor de vrijwillige én gedwongen Aziatische arbeiders die door de Japanse bezetter werden ingezet bij de aanleg en het onderhoud van de Thai-Birma – spoorlijn, die al gauw en geheel terecht bekend of beter gezegd, berucht werd als de infame Railway of Death, de Spoorweg des Doods….
Wat Saphan Hin is een flinke klim waard…
God.. Wat heb ik die dag gezweet… Op een mooie lentedag in 2014 vertrok ik met één van de, in een opvallend Barbie-roze geschilderde fietsen die het Tharaburi Resort aan de gasten ter beschikking stelde, naar wat bekend staat als de westelijke zone van het Sukhothai Historical Park.
Over een wakende hond en een slapende prinses
Op heel wat met mythes omringde plaatsen in Thailand kan men vreemde, vaak fabelachtige rotsformaties vinden die de verbeelding prikkelen. Een groot aantal van die bizarre, zonderlinge verschijnselen valt te ontdekken in Sam Phan Bok, dat ook wel – en in mijn ogen zelfs niet geheel ten onrechte – de Grote Canyon van Thailand wordt genoemd.
Rare kronkels en staartjes: de oorsprong van het Thaise schrift
Ik moet iets bekennen: Ik spreek een aardig mondje Thais en heb, als inwoner van Isaan, intussen ook wel – noodzakelijkerwijze – noties van Lao en Khmer. Ik heb echter nooit de puf gehad om Thais te leren lezen en schrijven. Misschien ben ik wel te lui en wie weet komt het er ooit – als ik érg veel vrije tijd heb – wel van, maar tot nu toe heb deze klus altijd ver voor mij uitgeschoven… Het lijkt mij ook zo verdomd moeilijk met al die rare kronkels en staartjes…
Boonsong Lekagul werd op 15 december 1907 in een etnisch Sino-Thais gezin in Songkhla, in het zuiden van Thailand geboren. Hij bleek in de lokale Public School een bijzonder intelligente en leergierige knaap te zijn en ging bijgevolg geneeskunde studeren aan de prestigieuze Chulalongkorn universiteit in Bangkok. Nadat hij daar in 1933 cum laude als arts was afgestudeerd begon hij samen met een aantal andere jonge specialisten een groepspraktijk waaruit twee jaar later de eerste polikliniek in Bangkok zou ontstaan.