Medisch toerisme Thailand

Door Hans Bos

De Thaise regering ontwikkelt in samenwerking met ziekenhuizen en touroperators nieuwe pakketreizen om het medisch toerisme te bevorderen. Dat moet het land  jaarlijks minstens 500 miljoen euro aan inkomsten opleveren.

Medisch toerisme is in Thailand een snel groeiende industrie. In 2008 bezochten 1,2 miljoen buitenlandse patiënten het land. Per persoon waren zij goed voor een gemiddeld uitgavepatroon van ongeveer 4000 euro. Dit jaar daalt het aantal buitenlandse patiënten naar verwachting licht, mede als gevolg van de economische teruggang. Komend jaar denkt de overheid echter 1,5 miljoen buitenlanders te verwelkomen die in Thailand medische behandeling zoeken.

Thailand kan de komende jaren op dit terrein sterk groeien, omdat de prijzen van behandeling stukken lager liggen dan bij vergelijkbare bestemmingen zoals Singapore. Bovendien beschikt Thailand over veel faciliteiten en toeristische attracties om het de patiënten en hun begeleiders naar de zin te maken. Doorgaans wordt een buitenlandse patiënt vergezeld door minimaal drie anderen, terwijl hij/zij gebruik mak van zes tot tien zorgverleners. Noord-Amerika, Japan en het Midden-Oosten vormen de belangrijkste markten voor medisch toerisme. Amerikanen komen voor hart-, knie- en prostaatoperaties, terwijl Japanners afkomen op Thaise tandartsen die soms maar 20 procent kosten van die in eigen land. Het aantal Europese patiënten neemt echter ook toe, met name als het gaat om plastische chirurgie die niet door de eigen zorgverzekering wordt gedekt…

Thailand richt zich in eerste instantie op buitenlanders die in eigen land een medische behandeling moeten ondergaan van minimaal 4000 euro. Daarna wil Thailand meer gepensioneerden trekken die hier willen herstellen of zich ontspannen.

Wie denkt dat het medisch pad in Thailand louter over rozen gaat, heeft het zo goed als zeker mis. Een slachtoffer van ongeval (beslist niet uitgesloten) of hartaanval krijgt in en rond Bangkok te maken met ambulances van verschillende ziekenhuizen die op (uw) leven en dood met elkaar concurreren. Ze gaan doorgaans met elkaar op de vuist en bekommeren zich dan niet om u, die op straat ligt dood te bloeden of te zieltogen. Wees daarnaast niet verbaasd als onverlaten (of mogelijk zelfs de ziekenbroeders) u van uw waardevolle bezittingen ontdoen.

Ambulance-Thailand

Een ander probleem vormt de hitte, die in de maanden april, mei en juni bijna ondraaglijke vormen aanneemt. De thermometer blijft dan steken boven de 35 graden Celsius. Dat is geen probleem voor de patiënten in het airconditioned ziekenhuis, maar wel voor familie en/of vrienden die in een hotel verblijven.

Op de zomermaanden volgt tot eind oktober de regentijd. In die periode is sprake van een drukkende warmte waar niet iedere patiënt zich gelukkig bij voelt. De combinatie van medische ingreep gevolgd door vakantie kan dan wel eens verkeerd uitpakken.

En dan nog enkele waarschuwende woorden over het eten in Thailand, dat u – als u niet goed oplet – letterlijk dun door de darmen kan stromen. Of héét, want de Thais houden van veel chilipepers in hun gerechten. In de ziekenhuizen houden de koks rekening met tere westerse maagjes, maar daarbuiten is het ‘phet’ wat de klok slaat. De woorden ‘mai phet (niet pittig) moeten de Thailand-ganger beslist voor in de mond liggen.

Gaat het buiten het ziekenhuis fout? Geen nood, want op vrijwel elke straathoek vindt u een apotheek, die bereidwillig alles verstrekt wat in Nederland alleen op recept te verkrijgen is. Met uitzondering van klinieken, kent Thailand namelijk geen huisartsen. Een gang naar het ziekenhuis is in dit land dan ook doodgewoon. En zelfmedicatie is de Thai met de paplepel ingegoten.

Tot slot kunnen de culturele verschillen tot ernstige misvattingen leiden. Thai, dus ook de artsen en verpleegsters, hebben grote moeite met ‘nee’ zeggen als dat in feite het enig juiste antwoord zou zijn. Ze willen de vraagsteller niet ongelukkig maken…

Bovendien heet Thailand dan wel het ‘Land van de Glimlach’, dat wil niet zeggen dat een Thaise lach altijd gelijk staat aan vrolijkheid. Het is meer een teken van beleefdheid. Kritische geluiden over bepaalde onderwerpen zijn daarnaast taboe. Spreek nooit kwaad over het Thaise koningshuis of over het Boeddhisme, want dan zijn de rapen gaar.

Wachtlijsten, slechte service, hoge prijzen en tot overmaat van ramp soms ‘medische missers’.Thailand is het Beloofde Land voor wie niet wìl of kàn wachten. En voor prijzen waarvoor een Nederlandse specialist niet eens zijn bed uit komt. De ‘Scheppers naast Boeddha’ heten u welkom.

Ton Hazebroek uit Rotterdam (52) had al 35 jaar last van hartritmestoornis. Regelmatig sloeg zijn hart op hol. Hoewel

bumrungrad-hospital

angstaanjagend wilden Nederlandse specialisten hem niet helpen, terwijl zijn zorgverzekering zich aansloot bij de medische conclusie dat het hier niet ging om een levensbedreigende aandoening. Via internet zocht hij contact met een bekende cardioloog in het Thaise Bangkok Hospital. Op donderdag komt hij aan, op vrijdag vindt het eerste consult plaats en op zaterdag volgt de vier uur durende operatie (via de lies). Na één nacht in het ziekenhuis drinkt hij sloten koffie en steekt herhaaldelijk Sukhumvit Road over, in het hartje van Bangkok. Dat is normaal de beste aanleiding om hartkloppingen te krijgen. Ton voelt zich als herboren. En de 4.000 euro die hij voor de behandeling uit eigen zak moet betalen?  “Ach, daar kom ik wel overheen”, zegt hij monter.

Thailand is een paradijs voor Nederlanders op zoek naar een medische behandeling. Dat varieert van oog- en facelift via borstvergroting/verkleining tot liposuctie (vet verwijderen), hartoperaties, nieuwe heupen en behandeling van tumoren. En dat alles door in de VS opgeleide, Engelssprekende ‘Scheppers naast Boeddha’. Dit in ziekenhuizen die de vergelijking met vijfsterren hotels glansrijk kunnen doorstaan. Inclusief Starbucks, Au Bon Pain, winkels, reisbureaus, tolken en levende muziek.

Als klap op de vuurpijl kent Thailand geen wachtlijsten en ligt de prijs van een behandeling in de particuliere ziekenhuizen op ongeveer 30 procent van wat deze in Nederland kost. Geen wonder dat steeds meer Nederlanders uitwijken naar landen als Turkije, Zuid-Afrika, India en Thailand voor een behandeling die óf spoed vereist óf niet wordt vergoed door de Nederlandse zorgverzekeraar. Borsten, buiken, ogen, hart of billen, u vraagt en de Thaise artsen helpen direct. Maak niet de fout om vanwege de portemonnee naar een van de vele duizenden klinieken in Bangkok te gaan. Zij houden zich met name bezig met cosmetische ingrepen, maar de medische missers zijn wekelijks in de Thaise media terug te vinden. Spoedeisende hulp in het buitenland is overigens wel altijd gedekt door zorgverzekeraar of reisverzekering. Tandheelkundige ingrepen en hartcomplicaties vormen nu nog de hoofdmoot. Veel ziekenhuizen bieden ‘pakketten’, waarbij de patiënt tevoren weet waar hij of zij aan toe is. Dat geldt in ieder geval voor plastische chirurgie. Op dat gebied is het Yanhee Hospital in Bangkok beroemd. Maar ook de check ups hebben vaste prijzen.

bumrungrad-hospital-bangkok

Bumrungrad en Bangkok Hospital (zelfs met Nederlandstalige website) ontvangen jaarlijks ruim een half miljoen buitenlandse gasten. De meerderheid komt uit het Midden-Oosten en andere Arabische landen, maar Japan is ook goed vertegenwoordigd. Mensen met een Arabische achternaam zijn immers na 9-11niet langer welkom in de VS…
Van medische missers is in de topziekenhuizen zelden sprake, als gevolg van de hoge eisen die het ziekenhuis aan de artsen stelt en het zogeheten Risico Management Team dat doorlopend onderzoek doet naar de manier van medisch werken. Artsen en ziekenhuis zijn verzekerd, maar daar is door Bangkok Hospital en Bumrungrad nog nooit gebruik vaan gemaakt.

Naar schatting ruim 60.000 Nederlanders hebben de afgelopen jaren de medische stap naar Thailand gewaagd. In de topziekenhuizen Bangkok Hospital en Bumrungrad, beide begin januari vertegenwoordigd op de Vakantiebeurs in Utrecht, hoeven we voor Nederlandse patiënten niet ver te zoeken. Neem piloot en Antilliaan Randolph Ruiz (38). Hij kampte met ondraaglijke pijnen in beide benen, slikte zich ongans aan pijnstillers en mocht dus niet vliegen. Een afspraak met een orthopeed in een Nederlands ziekenhuis zou drie maanden kosten, nog afgezien van mogelijke behandeling. Hij belde naar Thailand en lag binnen een week op de operatietafel. “Afgeknepen bloedvaten in mijn heupen. Daar waren ze in Nederland niet op gekomen. Ik heb me laten helpen op eigen kosten, maar ik moest het laten doen. Geld is niet belangrijk als je pijn lijd. Dat verdien ik met vliegen wel weer terug”, merkt Randolph nuchter op. De enige kritiek die hij op het Bangkok Hospital heeft is dat niet alle verpleegsters even goed Engels spreken, maar het is een kniesoor die daarop let. “Getwijfeld? Nooit! De Thaise artsen zijn uitermate kundig, spreken goed Engels en opereren als de beste. En de ziekenhuizen beschikken over apparatuur waar specialisten in Nederland alleen maar van kunnen dromen”.

Bijkomend probleem voor de Thaise bevolking is dat steeds meer (onderbetaalde) artsen van staatsziekenhuizen in overige provincies kiezen voor het grote geld van de particuliere instellingen. Behandeling daar, hoe goedkoop ook voor ons, is voor de doorsnee Thai niet weggelegd. Ook in de medische wereld stinkt geld blijkbaar niet.

Noem het woord ‘zorgverzekering’ en de stoom komt uit de oren van Dolf (74) en Carla (62) Isselmann. Dolf was tot

Nederlanders-in-Thaise-ziekenhuizen

zijn pensionering in 1990 bij de KLM gezagvoerder op een Boeing 747, terwijl Carla bij deze airline werkte als purser. Dolf heeft in het Bumrungrad enkele jaren geleden een bypass gekregen. Bij Carla is onlangs 33 centimeter dikke darm weggehaald. Zelfs Nederlandse artsen adviseerden haar om zich in Thailand te laten behandelen. In Nederland zou ze (tijdelijk) een stoma krijgen; in Thailand is ze ‘onbeschadigd’ van de operatietafel gekomen. “Het eigen initiatief wordt in Nederland in de kiem gesmoord. De schandalige gezondheidszorg is een menselijk schepsel onwaardig. Dat veroorzaakt alleen angst en pijn. We betalen maandelijks met twee personen 700 euro aan de zorgverzekeraar, maar zijn er continu mee in gevecht. Soms moeten we dagen wachten op de fax dat de verzekeraar garant staat voor de kosten. Terwijl deze ons dankbaar moet zijn voor de besparing die we opleveren door ons in Thailand te laten behandelen”, stellen ze gezamenlijk. “In Nederland was ik al lang overleden”, voegt Carla daar aan toe.

De hamvraag luidt waarom de Nederlandse zorgverzekeraars, geplaagd door stijgende kosten, het heil voor hun klanten niet vaker in landen als Thailand zoeken. De patiënten boeken tijdwinst, terwijl behandeling daar voor de verzekeraars stukken voordeliger uitpakt. Maakt onbekend hier inderdaad onbemind? De Franse overheid is wat dat betreft meer vooruitziend en heeft Bangkok Hospital verklaard tot ‘Frans ziekenhuis’. De rekening gaat direct naar Parijs…Bangkok Hospital wil graag contracten sluiten met zorgverzekeraars in andere landen, maar die laten het om onduidelijke redenen (nog?) afweten. Misschien dat Calvinistische Nederlandse zorgverzekeraars behandeling in het tropische Thailand nog steeds zien als een luxe vakantie?