De term “ratrace” wordt in het Nederlands meestal gebruikt als metafoor voor:

Een voortdurende, vaak uitputtende strijd om carrière, geld, status of maatschappelijk succes, waarbij mensen steeds harder werken zonder het gevoel te hebben werkelijk vooruit te komen of tevreden te worden.

Mogelijke Nederlandse omschrijvingen zijn:

  • De wedloop om succes en status.
  • De maatschappelijke tredmolen.
  • De eindeloze carrièrejacht.
  • De prestatiemaatschappij in optima forma.
  • Een leven van werken, verdienen en consumeren zonder echte vrijheid.

Voorbeeldzin:

“Na twintig jaar in het bedrijfsleven besloot hij uit de ratrace te stappen en een eenvoudiger leven te gaan leiden.”

De uitdrukking komt voort uit het idee dat ratten in een doolhof of looprad voortdurend rennen, maar uiteindelijk nergens komen. Daarom heeft “ratrace” vaak een negatieve bijklank van stress, concurrentie, tijdsdruk en een gebrek aan zingeving.

De ratrace stopt niet altijd bij de landsgrens

Veel Nederlanders die naar Thailand emigreren of daar een groot deel van het jaar verblijven, doen dat juist met het idee om aan deze ratrace te ontsnappen. Ze verruilen files voor palmbomen, werkdruk voor vrijheid en een overvolle agenda voor een rustiger bestaan. Het vooruitzicht van een lagere kostenstructuur, een aangenamer klimaat en een ontspannen levensstijl vormt voor velen een aantrekkelijk alternatief voor het hectische leven in West-Europa.

Toch ontdekken sommigen na verloop van tijd dat zij weliswaar de Nederlandse ratrace hebben verlaten, maar ongemerkt in een andere zijn terechtgekomen.

In Thailand speelt familie vaak een veel grotere rol dan in Nederland. Financiële ondersteuning van ouders, broers, zussen, neven en nichten wordt niet zelden gezien als een vanzelfsprekend onderdeel van het leven. Wanneer een buitenlandse partner in beeld komt, kan hij in sommige gevallen worden beschouwd als een extra economische motor binnen het familiesysteem. De verwachtingen beginnen vaak klein: een bijdrage aan een medische rekening, ondersteuning van ouders of hulp bij schoolkosten van een familielid. Op zichzelf zijn dit begrijpelijke verzoeken. De uitdaging ontstaat wanneer deze bijdragen structureel worden en steeds nieuwe verwachtingen creëren.

Waar de Nederlandse ratrace draait om werkgevers, hypotheken, belastingen en maatschappelijke status, kan de Thaise variant zich uiten in een voortdurende stroom van financiële verplichtingen richting de uitgebreide familie. De context verschilt, maar het gevoel kan opvallend vergelijkbaar zijn: steeds opnieuw wordt een beroep gedaan op tijd, energie en geld, terwijl het moment waarop men werkelijk vrij is steeds verder naar de horizon verschuift.

Dit betekent uiteraard niet dat iedere relatie tussen een Nederlander en een Thaise partner zo verloopt. Integendeel, veel relaties zijn gebaseerd op wederzijds respect, heldere afspraken en oprechte liefde. Maar voor wie Thailand ziet als een ontsnapping aan alle verplichtingen van het leven, is het verstandig te beseffen dat vrijheid niet uitsluitend afhangt van de plek waar men woont. Uiteindelijk wordt vrijheid vooral bepaald door de kwaliteit van de relaties die men aangaat en de grenzen die men bereid is te stellen.

Soms blijkt de grootste valkuil niet de ratrace die men achterlaat, maar de ratrace die men niet herkent omdat deze een vriendelijk gezicht heeft gekregen.

Je kunt duizenden kilometers reizen om aan een ratrace te ontsnappen. Maar als je niet begrijpt welke mechanismen je gevangenhielden, bestaat de kans dat je dezelfde wedstrijd opnieuw gaat lopen, alleen op een andere baan. Werkelijke vrijheid ontstaat niet wanneer je van land verandert, maar wanneer je bewust kiest welke verantwoordelijkheden je accepteert en welke niet.

Ingezonden door Erik

Over deze blogger

Ingezonden Bericht

14 reacties op “Van de Nederlandse Ratrace naar de Thaise Ratrace? (lezersinzending)”

  1. Omar Ben Salaad zegt op

    Inderdaad ontsnapt men niet. Men wordt nu geconfronteerd met de problemen van de nieuwe schoonfamilie. Zelfs al besluit men de portemonnee nu eens niet te trekken dan zit het toch meestal niet echt lekker. Moet ik niet toch iets doen? Ook het gezicht van uw vrouw wordt er niet vrolijker op. Kortom: weg rust.

    2
  2. Sjaak S zegt op

    Het hangt af van de afspraken die je met je partner maakt. Toen ik mijn vrouw leerde kennen en ik haar beloofde financieel te steunen, maakte ik haar duidelijk dat die steun alleen voor haar geldt. Niet voor haar familie. Dat kon ze doen met het geld dat ik haar gaf. Dit geldt nu nog steeds en we hebben hier geen problemen over. Waarschijnlijk geef ik genoeg.

    6
    • Erik zegt op

      Bedankt voor je reactie.

      Het is positief om te lezen dat jullie vanaf het begin duidelijke afspraken hebben gemaakt en dat deze voor beide partijen goed werken. Uiteindelijk draait veel in een relatie om heldere verwachtingen en wederzijds begrip. Als de ondersteuning die je biedt voor jou niet als een zware verplichting voelt en je vrouw daar tevreden mee is, dan heb je waarschijnlijk een gezonde balans gevonden.

      Tegelijkertijd zie je in de praktijk ook situaties waarin de verwachtingen na verloop van tijd veranderen. Wat begint met incidentele ondersteuning kan geleidelijk uitgroeien tot een meer structurele vraag vanuit partner of familie. Dat hoeft niet direct problematisch te zijn, maar het vraagt wel om blijvende communicatie en het bewaken van grenzen.

      Mijn blog is daarom niet bedoeld als een algemene uitspraak over Thaise relaties, maar eerder als een aandachtspunt voor mensen die denken dat een verhuizing naar Thailand automatisch alle druk en verplichtingen uit hun leven zal wegnemen. Soms blijken de uitdagingen anders van aard, maar niet per se kleiner.

      Fijn om te lezen dat jullie hierin een werkbare vorm hebben gevonden. Dat is uiteindelijk waar het om draait.

      1
  3. Rudolf zegt op

    Je kunt als vrijgezel een heel goed leven leiden in Thailand.
    Als je niet elke avond in de kroeg doorbrengt natuurlijk.
    En je af en toe je huis schoon houdt.

    6
  4. Jan S zegt op

    Op oudere leeftijd heb ik geen enkele moeite om in te teren op mijn banksaldo. Met het geld dat ik mijn vrouw geef daar mag ze mee doen wat ze zelf wil. Ben wel blij dat ze er verstandig mee omgaat.
    Ik zeg altijd: Je moet levend meer waard zijn dan dood !

    9
  5. Geert zegt op

    Gelukkig zijn er ook families waar je geen ratrace hoeft te houden of er aan mee te doen.
    Inmiddels woon ik ruim 14 jaar hier met mijn Thaise vrouw. Vanaf het begin hebben we duidelijke afspraken genaakt over het financieel ondersteunen van familie en kennissen of mijn stiefdochter.
    De kreet niet werken is niet eten is bekend in heel de familie. En het werkt verrassend goed. Niemand ,komt om geld vragen wel of er nog klusjes zijn die gedaan moeten worden. Als die er zijn wordt uiteraard voor het werk redelijk betaald.
    Als er bezoek komt kan deze lekker mee eten, wel wat de pot schaft! Ga ik op bezoek dan zorgt de familie voor het eten. Voor mij is het dan eten wat de pot schaft of honger lijden.

    6
    • Erik zegt op

      Bedankt voor het delen van jouw ervaringen.

      Het is mooi om te lezen dat jullie al veertien jaar een werkbare balans hebben gevonden en dat duidelijke afspraken vanaf het begin een belangrijke rol hebben gespeeld. Wat je beschrijft, namelijk dat hulp gekoppeld is aan eigen inzet en verantwoordelijkheid, lijkt binnen jullie familie goed te functioneren. Dat voorkomt niet alleen misverstanden, maar zorgt er ook voor dat wederzijds respect behouden blijft.

      Eigenlijk bevestigt jouw verhaal ook een belangrijk punt uit mijn blog: vrijheid en rust ontstaan niet vanzelf door naar Thailand te verhuizen. Ze ontstaan vooral door de keuzes die je maakt, de grenzen die je stelt en de afspraken die je samen maakt.

      Gelukkig zijn er inderdaad veel families waar financiële druk geen of nauwelijks een rol speelt. Tegelijkertijd zijn er ook situaties waarin verwachtingen gaandeweg groeien en waarin het voor sommige buitenlanders lastiger blijkt om grenzen te stellen. Juist die groep vormde de aanleiding voor mijn blog.

      Mooi om te lezen dat het bij jullie anders verloopt. Dat laat zien dat er niet één Thaise werkelijkheid bestaat, maar dat persoonlijke omstandigheden, familiecultuur en onderlinge afspraken uiteindelijk het verschil maken.

      1
  6. MennoW zegt op

    Ik werk in Thailand en de rat-race is anders dan in Nederland. Files in Bangkok, heb ik niet echt last van maar het blijft irritant dat huis naar werk slechts 3 km is met soms 45 minuten reistijd in auto, altijd 1 uur met OV. Een mega snelweg hiertussen is de oorzaak, een fiets pakken ook geen optie. Motorfiets zou de snelste optie zijn maar voor mij liever niet.

    Op het werk wordt je altijd geacht beschikbaar te zijn (24 uur) in echt Thais bedrijf.

    Visum perikelen, 90 days report. Een halve dag besteden aan iets simpels als exit-reentry.
    Significant meer uitgaven aan ziektekosten ondanks 3 verzekeringen, waaronder 1 onbruikbare (SSF). Pensioen contributie? Zorg daar zelf voor…

    En zoals Sjaak schreef, vast budget voor de partner dekt grotendeels familie verplichtingen. Probleem is vaak dat de oudere Thaise generatie vaak geen fatsoenlijk pensioen en ziektekostenverzekering heeft, waar de jongere generatie voor opdraait.

    4
    • Erik zegt op

      Bedankt voor je reactie.

      Eigenlijk raak je een interessant punt dat ik in de blog slechts beperkt heb aangestipt. Veel mensen associëren de ratrace vooral met werken, geld verdienen en familieverplichtingen, maar in werkelijkheid kan deze zich op veel verschillende manieren manifesteren.

      Wat jij beschrijft, zoals de dagelijkse verkeersproblematiek, de bureaucratische verplichtingen rondom visa en meldingen, de voortdurende bereikbaarheid voor werkgevers en de verantwoordelijkheid om zelf voorzieningen voor later op te bouwen, zijn eveneens voorbeelden van zaken die druk en afhankelijkheden creëren. De vorm is anders dan in Nederland, maar het gevoel kan soms verrassend vergelijkbaar zijn.

      Ook je opmerking over de oudere generatie Thai is relevant. In veel families rust een deel van de verantwoordelijkheid voor ouders en familieleden op de schouders van de werkende generatie. Dat is niet per definitie verkeerd, het komt voort uit een andere sociale en culturele structuur. Wel is het iets waar veel buitenlanders zich vooraf onvoldoende bewust van zijn.

      Mijn blog was daarom niet bedoeld als kritiek op Thailand of op Thaise families. Integendeel. De kern van mijn verhaal is dat elke samenleving haar eigen verplichtingen, verwachtingen en systemen kent. Wie denkt dat een verhuizing naar Thailand automatisch alle druk uit zijn leven verwijdert, ontdekt soms dat de uitdagingen veranderen van vorm, maar niet noodzakelijk verdwijnen.

      Jouw ervaring laat eigenlijk goed zien dat de ratrace vele gezichten heeft.

      1
  7. John Chiang Rai zegt op

    De ratrace ontkomen om het kalmer en iets beter te gaan doen als in Europa zal bij velen toch met veel bedenken verbonden zijn.
    De stress die je in je thuisland ontkomen wil, ga je hoogswaarschijnlijk met veel financièle en nu nog onbekende moeilijkheden, misschien nog groter maken.
    Mijn vraag waarom kun je in je vertrouwde omgeving niet uit deze race ontsnappen zodat je vrienden,familie ,AOW jaren etc, niet hoeft in te leveren.
    Ga het in Europa gewoon wat kalmer aan doen, en Thailand gewoon iets vaker als vakantieland zien.

    2
    • Erik zegt op

      Bedankt voor je reactie.

      Ik denk dat je een belangrijk punt aanhaalt. Een verhuizing naar Thailand wordt soms voorgesteld als een eenvoudige oplossing voor stress, werkdruk of onvrede, terwijl daar in werkelijkheid vaak veel praktische, financiële en sociale uitdagingen tegenover staan. Emigreren is zelden een wondermiddel.

      Tegelijkertijd denk ik dat het antwoord op jouw vraag, waarom mensen het niet gewoon in hun eigen vertrouwde omgeving rustiger aan doen, vaak in de persoon zelf zit. De mensen die verstrikt raken in de ratrace zijn vaak ook de mensen die van nature ambitieus, verantwoordelijk, perfectionistisch of rusteloos zijn. Juist daarom blijkt het voor hen vaak lastig om simpelweg een stap terug te doen. Als dat gemakkelijk was geweest, hadden velen het waarschijnlijk al gedaan voordat ze gingen nadenken over emigratie.

      Dat verklaart ook waarom sommige mensen uiteindelijk proberen afstand te nemen van hun situatie door letterlijk een andere omgeving op te zoeken. Dat is een begrijpelijke reactie. Soms werkt zo’n verandering zelfs heel goed, omdat een nieuwe omgeving kan helpen om oude patronen te doorbreken. Maar soms blijkt dat de onderliggende oorzaak niet uitsluitend in de omgeving zat, waardoor dezelfde patronen zich later opnieuw aandienen.

      Waar ik het wel volledig met je eens ben, is dat een burn-out of dreigende burn-out, zeker op jongere leeftijd, niet direct hoeft te leiden tot rigoureuze beslissingen zoals emigreren. Het kan veel verstandiger zijn om eerst afstand te nemen van de dagelijkse druk. Een langere vakantie, bijvoorbeeld in Thailand, kan dan juist een uitstekende gelegenheid zijn om tot rust te komen, het leven opnieuw te evalueren en bewuste keuzes te maken over werk, carrière en levensrichting.

      Soms is een vliegticket naar Thailand niet de oplossing, maar wel precies de rustpauze die nodig is om de juiste oplossing te vinden.

      1
  8. william-Korat zegt op

    Burn-out en overspannenheid worden vaak gezien als welvaartsziekten, maar jarenlang waren ze óók de ultieme ontsnappingsroute uit de ratrace – zónder dat het je direct de kop kostte op financieel vlak. Toch rust er een taboe op: maatschappelijk gezien word je algauw als een ‘loser’ bestempeld als je voor je 35e al opgebrand thuiszit. In de praktijk kun je dan vaak beter gewoon een andere baan zoeken.

    Dit is het directe resultaat van de ratrace optima forma. Het gaat hier meestal om mensen die een studie hebben afgerond die door pa en ma is opgedrongen. Na jaren braaf te hebben voldaan aan het plaatje van ‘huisje, boompje, beestje’ – inclusief een vrouw, twee kinderen en een tophypotheek – gooien ze uiteindelijk de handdoek in de ring. In Nederland móét je nu eenmaal scoren; de maatschappij is daar al een halve eeuw op ingericht. Wat dat betreft zitten er over de hele linie genoeg types die zo in de sociëteit aan de Maliebaan zouden passen.

    Gelukkig zie je de laatste tijd een kentering. Er verschijnen steeds vaker berichten over theoretisch opgeleiden die in de tweede helft van hun loopbaan alsnog kiezen voor praktisch werk. Ze gaan eindelijk doen waar ze als puber al stiekem van droomden.

    In Thailand werkt het compleet anders. Daar is het een kwestie van duidelijke strepen trekken, en de rest van de familieverplichtingen lekker aan je vrouw overlaten.

    In de praktijk is dat bij mij overigens best wel eens lastig. Maar op zulke momenten blijkt het gebrek aan vloeiend Thais plotseling weer een enorm voordeel te zijn. 555

    1
    • Erik zegt op

      Bedankt voor je uitgebreide reactie.

      Ik denk dat je omschrijving van de ratrace heel treffend is. Vooral het idee dat veel mensen jarenlang een pad volgen dat ooit door anderen voor hen is uitgestippeld, om pas later in het leven te ontdekken dat succes niet automatisch gelijkstaat aan voldoening.

      Wat burn-out betreft denk ik overigens dat dit minder een moderne welvaartsziekte is dan vaak wordt aangenomen. Mensen liepen vroeger net zo goed vast onder langdurige druk, alleen werd het anders benoemd en uitte het zich vaak anders. Alcoholmisbruik, middelengebruik, plotseling alles achterlaten of volledig afhaken van het maatschappelijke leven kwamen toen ook voor. Tegenwoordig herkennen we de signalen beter en is er gelukkig meer begrip voor de onderliggende oorzaken. Dat lijkt mij eerder een vooruitgang dan een teken dat het probleem nieuw is.

      Tegelijkertijd blijft het belangrijk om te beseffen dat de gevoeligheid voor stress, overbelasting en de ratrace vaak niet uitsluitend door de omgeving wordt veroorzaakt. Voor een deel zit die ook in onze eigen aard. Wie altijd meer wil, altijd verantwoordelijkheden op zich neemt of moeite heeft grenzen te stellen, neemt die eigenschappen vaak mee, ongeacht of hij in Amsterdam, Antwerpen of Bangkok woont. Dat sluit eigenlijk ook aan bij de kern van mijn blog: soms vlucht men voor een situatie, om vervolgens zichzelf aan de andere kant van de wereld opnieuw tegen te komen.

      En wat betreft je laatste alinea: daar zit zeker een kern van waarheid in. Niet alles verstaan kan soms verrassend rustgevend werken. Bovendien is het een uitstekend excuus om een groot deel van het huishoudboekje met een gerust hart aan je Thaise partner over te laten. Totdat je Thais voldoende verbetert om te ontdekken waar al dat geld precies naartoe gaat… 555.

      1
      • william-Korat zegt op

        Ik beschik niet over een huishoudboekje, Erikk.
        Mijn vrouw krijgt een maandelijkse bijdrage waar ze wat gezamenlijke afspraken mee kan voldoen en de rest is vrij besteedbaar, dus welke windrichting dat uit gaat, is aan haar, maar op is op.
        Dus geen 555 wederzijds vertrouwen heeft weinig met taal te maken na 25 jaar want ik krijg geen klachten.

        0

Laat een reactie achter