Mae chi: de Thaise vrouwen in het wit leven als non, maar zonder erkenning

In Thaise tempels zie je ze geregeld: vrouwen met een kaalgeschoren hoofd in witte gewaden. Deze mae chi leven als non, maar de Thaise monnikenorde erkent hen niet als volwaardig lid. Toch staan er ruim zestienduizend geregistreerd. Onderzoek laat zien wat hun bestaan inhoudt en waar het schuurt.

Wie een tempel in Bangkok, Chiang Mai of een dorp in de Isaan bezoekt, ziet ze vegen, koken of mediteren. Ze dragen geen oranje of bruin, zoals de monniken, maar wit. Hun hoofd en wenkbrauwen zijn geschoren. Voor veel bezoekers zijn ze vooral een stille, bijna onzichtbare aanwezigheid op de achtergrond.

Toch vertellen de mae chi een belangrijk verhaal over Thailand. Ze kiezen voor een leven van eenvoud, meditatie en celibaat, in een land waar ruim negen op de tien inwoners boeddhist zijn. Tegelijk bevinden ze zich in een grijs gebied tussen leek en geestelijke, met alle gevolgen van dien.

Wie zijn de mae chi

Mae chi zijn boeddhistische vrouwen die het gewone leven opgeven voor een religieus bestaan. Ze houden zich aan acht of tien leefregels, dragen witte gewaden en scheren hun hoofd. Meestal ontvangen ze die leefregels van een ervaren monnik tijdens een formele ceremonie. Hun positie ligt tussen die van een vrome leek en een monnik in.

De meesten wonen op of vlak bij het terrein van een tempel. Daar helpen ze vaak met schoonmaken en koken voor de monniken. Een kleiner deel leeft in eigen gemeenschappen. Vrouwen die tijdelijk zo leven en hun hoofd niet scheren, heten chi phram.

Hoeveel het er zijn

Officiële cijfers kwamen in 1997 uit op 14.700 mae chi. Het Instituut voor Thaise Nonnen, dat sinds 1969 actief is, registreerde er in 2019 16.446. Volgens onderzoekers laten veel vrouwen zich niet registreren, dus het werkelijke aantal ligt hoger. Een academische schatting komt op ongeveer twintigduizend. Het instituut wil hun opleiding verbeteren en plaatst oudere mae chi, die extra kwetsbaar zijn voor armoede, steeds vaker in bejaardenhuizen.

Geen volledige wijding mogelijk

Een volledige wijding als bhikkhuni, de vrouwelijke tegenhanger van de monnik, bestaat in Thailand niet. De oorspronkelijke orde van vrouwelijke monniken in het Theravada-boeddhisme stierf eeuwen geleden uit. In 1928 verbood de hoogste geestelijke leider van Thailand monniken om vrouwen te wijden. Enkele Thaise vrouwen lieten zich daarna in het buitenland wijden, onder meer in Sri Lanka, maar de Thaise monnikenorde erkent zulke wijdingen niet.

Tussen leek en geestelijke

De Thaise overheid heeft geen eenduidig beleid. Het departement voor Religieuze Zaken erkent mae chi niet officieel. Daardoor krijgen ze geen onderwijssteun, terwijl monniken en novicen die wel krijgen. Het ministerie van Transport ziet hen als leken, dus zonder reiskorting. Het ministerie van Binnenlandse Zaken beschouwt hen juist als geestelijken, waardoor ze net als monniken niet mogen stemmen. In 1991 probeerden het instituut en vrouwenorganisaties een aparte wet voor nonnen in het parlement te krijgen, zonder resultaat.

Waarom vrouwen ervoor kiezen

De achtergronden lopen sterk uiteen. De meeste mae chi hebben vier tot zes jaar basisonderwijs gevolgd, maar ook hoogopgeleide vrouwen kiezen voor dit leven. Wie mae chi wil worden, heeft toestemming nodig van een ervaren non of monnik en genoeg geld om in de tempel van te leven, een eis die voor mannen niet geldt.

Onderzoek in het Journal of Buddhist Ethics laat zien dat de meeste mae chi niet vechten voor een volledige wijding. Ze hechten vooral aan hun celibataire leven en spirituele discipline, en niet zozeer aan een gelijke status binnen de orde.

De mae chi laten zien dat het Thaise boeddhisme meer gezichten heeft dan het oranje gewaad. Ze kiezen bewust voor een sober leven, maar betalen daarvoor met een onduidelijke status. Zie je in de tempel een vrouw in het wit, dan weet je nu welk verhaal erachter schuilgaat.

Bronnen: Religions (MDPI), Journal of Buddhist Ethics, Asia Times (geraadpleegd 6 november 2026).

Over deze blogger

Redactie
Redactie
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. Wij maken o.a. gebruik van AI om onderzoek te doen naar onderwerpen en het schrijven over deze onderwerpen. Wij genereren ook foto's met AI, maar gebruiken daarnaast ook stockfoto's. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.

Laat een reactie achter