Zo spreid je pensioeninkomen fiscaal slimmer over meerdere jaren

AOW, werkgeverspensioen en lijfrente worden in gesprekken vaak op één hoop gegooid. Fiscaal werken ze heel anders. Dat verschil bepaalt of je uitkeringen over meerdere kalenderjaren kunt verdelen.
Spreiden kan aantrekkelijk zijn, omdat Nederland en Thailand progressieve belastingtarieven hebben. Ontvang je in één jaar een groot bedrag, dan kan een deel daarvan in een hogere belastingschijf vallen. Verdeel je hetzelfde bedrag over vijf jaar, dan blijft mogelijk een groter deel in de lagere schijven.
Het klinkt eenvoudig. Dat is het zelden, zeker niet als je in Thailand woont en in beide landen aangifte moet doen.
Je AOW kun je niet opsparen voor later
Met de AOW valt niets te schuiven. De uitkering gaat in zodra je de AOW-leeftijd bereikt. Je kunt haar niet twee jaar uitstellen om daarna maandelijks meer te ontvangen.
Ook doorwerken verandert het AOW-bedrag niet. Voor iemand die in Thailand woont, is de AOW bovendien in Nederland belast. AOW moet je daarom als vast bedrag in je meerjarenplanning opnemen.
Dat je de aanvraag niet meteen indient, levert geen fiscaal spaarpotje op. Je creëert vooral administratief gedoe met de SVB.
Een werkgeverspensioen biedt enkele keuzes vooraf
Bij veel pensioenfondsen kun je het pensioen eerder of later laten beginnen. Sommige fondsen bieden deeltijdpensioen of een hoog-laagpensioen aan. Bij die laatste keuze ontvang je eerst enkele jaren een hoger bedrag en daarna levenslang minder.
Daarmee kun je inkomen verschuiven, maar een lagere belastingaanslag is niet gegarandeerd. Laat je het pensioen voor de AOW-leeftijd ingaan, dan kan het belastingtarief juist hoger zijn. Stel je het pensioen uit, dan stijgt de latere maanduitkering en kun je alsnog in een hogere schijf terechtkomen.
De keuze moet meestal voor de pensioendatum worden gemaakt. Zodra de uitkering loopt, kun je het maandbedrag doorgaans niet meer naar eigen inzicht verhogen, verlagen of tijdelijk stopzetten.
Heb je pensioenen bij verschillende uitvoerders, dan hoeft niet alles op dezelfde datum te beginnen. Juist daar kan enige ruimte zitten. Vraag per fonds welke ingangsdata en uitkeringsvormen mogelijk zijn.
Met een lijfrente kun je werkelijk spreiden
De meeste vrijheid zit bij een lijfrenteverzekering, bankspaarrekening of lijfrentebeleggingsrekening. Je mag een oudedagslijfrente binnen bepaalde grenzen eerder of later laten ingaan. De uiterste startdatum ligt vijf jaar na het kalenderjaar waarin je de AOW-leeftijd bereikt.
Een tijdelijke oudedagslijfrente moet normaal gesproken minimaal vijf jaar lopen. In 2026 mogen al je tijdelijke oudedagslijfrentes samen maximaal € 27.192 per jaar uitkeren. Ga je daarboven, dan gelden langere minimumtermijnen.
Stel dat je € 60.000 aan lijfrentekapitaal hebt. In één keer opnemen is meestal duur en kan revisierente opleveren. Een uitkering van € 12.000 per jaar gedurende vijf jaar verdeelt het inkomen over vijf belastingjaren. Heb je meerdere polissen, dan kun je een deel bij je AOW laten ingaan en een ander deel later.
De uitkeringen moeten wel vast en gelijkmatig zijn. Je kunt dus niet in december bekijken hoeveel fiscale ruimte je nog hebt en daarna willekeurig een bedrag uit de lijfrentepot halen.
Afkoop is zelden een voordelige sluiproute
Wie een reguliere lijfrente afkoopt, betaalt inkomstenbelasting over de belaste afkoopsom. Is die in 2026 hoger dan € 5.513, dan kan daar maximaal 20 procent revisierente bovenop komen.
Na emigratie kan ook een conserverende aanslag klaarstaan. De Belastingdienst stelt de betaling daarvan uit zolang je je aan de regels houdt. Afkoop of een verboden wijziging kan ertoe leiden dat Nederland de aanslag alsnog invordert.
Een groot bedrag ineens opvragen om het daarna zelf over tien jaar te verdelen, lost het belastingprobleem dus niet op. De fiscale afrekening vindt al plaats bij de afkoop.
Geld buiten Thailand bewaren wist de belastingplicht niet
Wie in een kalenderjaar ten minste 180 dagen in Thailand verblijft, wordt daar doorgaans als fiscaal inwoner behandeld. Buitenlands inkomen dat vanaf 1 januari 2024 ontstaat, kan in Thailand worden belast zodra je het naar Thailand overmaakt.
De oude route waarbij je pensioen eerst een jaar op een Nederlandse rekening liet staan en daarna belastingvrij naar Thailand stuurde, werkt niet meer. Uitstel van de overboeking kan de Thaise belasting naar een later kalenderjaar verschuiven, maar het inkomen wordt daardoor niet definitief vrijgesteld.
Je hebt bovendien bankafschriften en jaaropgaven nodig om te bewijzen uit welk jaar het overgemaakte geld afkomstig is. Zodra spaargeld, pensioen, verkoopopbrengsten en eerder opgebouwd vermogen door elkaar lopen, kan dat een vervelende reconstructie worden.
Het huidige belastingverdrag bevat daarnaast een remittancebepaling. Als Thailand alleen het overgemaakte deel belast, kan ook de Nederlandse verdragsvrijstelling tot dat deel worden beperkt. Geld op een Nederlandse rekening laten staan is daarom niet vanzelf een belastingvoordeel.
Het nieuwe belastingverdrag verandert de rekensom
Nederland en Thailand ondertekenden op 21 november 2025 een nieuw belastingverdrag. Op 9 augustus 2026 is dat verdrag nog niet in werking. Het oude verdrag uit 1975 geldt dus nog.
Na ingang van de nieuwe overeenkomst mag Nederland belasting heffen over Nederlandse pensioenen, lijfrentes en socialezekerheidsuitkeringen. Thailand mag deze inkomsten als woonland eveneens in de berekening betrekken, maar moet de in Nederland betaalde belasting verrekenen binnen de verdragsgrenzen.
Het verdrag gaat fiscaal werken vanaf 1 januari van het jaar nadat het in werking is getreden. Kies je nu voor een lijfrente van vijf, tien of twintig jaar, dan is de kans groot dat de fiscale behandeling tijdens de looptijd verandert.
Maak de berekening voordat de eerste uitkering begint
Zet per kalenderjaar je verwachte AOW, werkgeverspensioenen, lijfrentes en andere inkomsten naast elkaar. Noteer ook hoeveel geld je naar Thailand wilt overmaken. Laat vervolgens drie of vier varianten berekenen met verschillende ingangsdata en looptijden.
Doe dit ruim voor je pensioendatum. Na de eerste uitkering zijn veel keuzes onomkeerbaar. Vooral bij meerdere lijfrentes kan een verschil van één of twee jaar in de startdatum zinvol zijn. Bij AOW valt niets te kiezen en bij werkgeverspensioen bepaalt het reglement hoeveel ruimte je krijgt.
Het gaat uiteindelijk niet om de laagste belasting in één mooi gekozen jaar. Je wilt weten hoeveel belasting je over de hele uitkeringsperiode betaalt en hoeveel pensioen daarna iedere maand op je Thaise rekening verschijnt.
Bronnen
- Belastingdienst, lijfrente
- Belastingdienst, conserverende aanslag bij emigratie
- Rijksoverheid, bedrag ineens bij pensionering
- SVB, AOW kan niet worden uitgesteld
- Thaise Revenue Department, Personal Income Tax
Over deze blogger

-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Belasting Nederland9 augustus 2026Zo spreid je pensioeninkomen fiscaal slimmer over meerdere jaren
Maatschappij9 augustus 2026De Thaise loterij verkoopt hoop aan mensen met weinig geld
Opinie9 augustus 2026TB-opinie: De cel loopt na drie jaar leeg, dus de recidive van 2024 kan nog niet gemeten zijn
Expats en pensionado9 augustus 2026Zo voorkom je schimmel in een Thais huis
