Na de overstroming dreigt een stille infectie door modderwater

Na zware regen en overstromingen in Thailand ligt niet alleen schade op de loer. Ook leptospirose, beter bekend als rattenziekte, vormt dan een extra risico. De bacterie verspreidt zich via urine van besmette dieren en kan in modder en stilstaand water terechtkomen. Wie met blote voeten door overstromingswater loopt of zonder bescherming modder opruimt, kan besmet raken zonder dat direct te merken.
Zo raak je besmet
Leptospirose wordt veroorzaakt door bacteriën van het geslacht Leptospira. Ratten zijn een belangrijke verspreider, maar ook honden, varkens, runderen en andere dieren kunnen de bacterie bij zich dragen.
Besmetting ontstaat meestal niet door direct contact met een dier. De bacterie komt via urine in water en vochtige grond terecht en kan daarna je lichaam binnendringen via wondjes, schaafplekken of de slijmvliezen van ogen, neus en mond.
Juist na overstromingen neemt het risico toe. Regenwater, rioolwater, modder en dierenurine kunnen zich met elkaar vermengen. Wie daarna door het water loopt of zijn huis en tuin schoonmaakt, kan langdurig aan besmet water worden blootgesteld.
Extra risico loop je wanneer je met open wondjes door water loopt, zonder laarzen modder opruimt, afval en rioolwater verwijdert of zwemt in mogelijk vervuild oppervlaktewater.
Waarom overstromingen het risico vergroten
Leptospirose komt vooral voor in warme en vochtige gebieden. Thailand heeft daardoor gunstige omstandigheden voor de bacterie, zeker tijdens het regenseizoen.
Na zware regen kan besmette urine zich over een groter gebied verspreiden. Straten, rijstvelden, erven en woningen kunnen onder water komen te staan. Daarbij ontstaat vaak een mengsel van regenwater, vuil, afval, rioolwater en modder.
Dat betekent niet dat ieder plasje water gevaarlijk is. Het risico neemt vooral toe bij langdurig of intensief contact met mogelijk besmet water.
De eerste klachten lijken op griep
Het lastige van leptospirose is dat de eerste klachten weinig specifiek zijn. Ze kunnen gemakkelijk worden aangezien voor griep of een andere infectie.
Veelvoorkomende klachten zijn:
- plotselinge koorts
- koude rillingen
- hoofdpijn
- spierpijn
- vermoeidheid
- misselijkheid en braken
- buikpijn
- diarree
- rode of geïrriteerde ogen
- huiduitslag
Opvallende spierpijn, bijvoorbeeld in de kuiten of onderrug, komt relatief vaak voor.
De klachten ontstaan niet altijd direct. De incubatietijd kan ongeveer 2 tot 30 dagen bedragen. Daardoor kan iemand pas ruim na een overstroming ziek worden.
In ernstige gevallen raken organen beschadigd
Veel infecties verlopen mild, maar leptospirose kan ook ernstig worden. De bacterie kan onder meer de nieren, lever, longen en hersenvliezen aantasten.
Ernstige symptomen zijn bijvoorbeeld geelzucht, weinig urine, benauwdheid, bloedingen, sufheid en snelle verslechtering. In zulke gevallen is snelle medische behandeling noodzakelijk.
Zonder behandeling kan leptospirose levensbedreigend zijn.
Vertel een arts dat je in overstromingswater hebt gelopen
Krijg je na contact met modder of overstromingswater koorts en spierpijn, vertel een arts dan expliciet dat je aan mogelijk vervuild water bent blootgesteld.
Dat klinkt vanzelfsprekend, maar het kan helpen om sneller aan leptospirose te denken. De klachten lijken namelijk sterk op die van andere infectieziekten.
Een arts kan op basis van je klachten, je recente blootstelling en eventueel bloedonderzoek beoordelen of leptospirose waarschijnlijk is. Bij een sterke verdenking kan al met antibiotica worden begonnen voordat alle testuitslagen bekend zijn.
Bescherm wondjes en draag laarzen
De belangrijkste bescherming is zo min mogelijk contact met vervuild water. Dat is bij een grote overstroming niet altijd mogelijk, maar je kunt het risico wel verkleinen.
Draag waterdichte laarzen en handschoenen wanneer je door water moet lopen of modder opruimt. Dek wondjes en schaafplekken af met een waterdichte pleister. Loop liever niet op blote voeten door overstroomde straten, tuinen of velden.
Was je huid na contact met overstromingswater goed met schoon water en zeep. Maak wondjes direct schoon en gebruik geen mogelijk vervuild water om te drinken, koken of tanden te poetsen.
Gebruik niet op eigen houtje antibiotica
Na contact met modderwater preventief antibiotica slikken is geen goed idee. Niet iedereen die door overstromingswater loopt, raakt besmet en onnodig antibioticagebruik kan bijwerkingen veroorzaken en bijdragen aan antibioticaresistentie.
In bijzondere situaties met een hoog risico kan een arts wel besluiten preventieve behandeling te geven. Dat moet per persoon worden beoordeeld.
Klachten kunnen pas weken later ontstaan
Dat maakt leptospirose na overstromingen verraderlijk. Je kunt vandaag door bruin water lopen en pas een week of langer later koorts en spierpijn krijgen.
Onthoud daarom wanneer je langdurig in contact bent geweest met overstromingswater of modder. Word je daarna ziek, meld dat dan bij je arts. Zeker in Thailand tijdens het regenseizoen kan die informatie belangrijk zijn.
Wie na een overstroming gaat schoonmaken, denkt vaak eerst aan meubels, muren en modder. Bescherm ondertussen ook jezelf. Goede laarzen, handschoenen en zorgvuldig afgedekte wondjes kunnen het risico op leptospirose aanzienlijk verkleinen.
Bronnen
- Centers for Disease Control and Prevention, informatie over preventie van leptospirose na overstromingen.
- Centers for Disease Control and Prevention, klinisch overzicht van leptospirose.
- World Health Organization, gezondheidsadvies bij overstromingen.

Over deze blogger

-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. Wij maken o.a. gebruik van AI om onderzoek te doen naar onderwerpen en het schrijven over deze onderwerpen. Wij genereren ook foto's met AI, maar gebruiken daarnaast ook stockfoto's. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Nieuws uit Thailand27 september 2026Toeristen opgelet: wateroverlast in Bangkok raakt verkeer naar luchthavens en stations
Vliegtickets27 september 2026Vliegdeals Thailand 27 september: Amsterdam naar Bangkok met China Southern voor €448
Kort nieuws27 september 2026Thailandnieuws 27 september: overstromingen eisen acht levens, noodmaatregelen rond Bangkok en grote hinder voor reizigers
Vliegtickets27 september 2026Overstromingen zorgen voor vertraging en bagageproblemen op Suvarnabhumi in Thailand

