In de Isaan valt het veel buitenlanders op: huizen lijken soms zonder fundering uit de grond te komen. Je ziet betonnen palen of kolommen die in gegraven gaten worden gezet, waarna er beton omheen gaat. Dat oogt eenvoudig, soms zelfs primitief, zeker als je gewend bent aan Nederlandse bouwmethoden met doorlopende stroken, platen en zware funderingen. Toch is deze manier van bouwen in Thailand heel gebruikelijk.

Wie beter kijkt, ziet dat het meestal niet gaat om bouwen zonder fundering, maar om een andere logica. De dragende constructie bestaat vaak uit betonnen kolommen en balken. Onder elke kolom zit dan een afzonderlijk funderingspunt. Soms is dat vrij simpel uitgevoerd, soms veel degelijker. Juist dat verschil bepaalt of een huis jarenlang goed blijft staan of vroeg scheuren krijgt.

Wat voor palen zijn dit eigenlijk?

De betonnen elementen die je in de Isaan vaak ziet, worden in gesprekken meestal gewoon palen genoemd. Technisch klopt dat niet altijd. In veel gevallen gaat het niet om funderingspalen zoals we die in Nederland kennen, maar om betonnen kolommen die deel uitmaken van het dragende skelet van het huis. Zo’n kolom staat op of in een afzonderlijk funderingspunt onder de grond. Dat kan een eenvoudige betonvoet zijn, maar ook een degelijk uitgewerkte poer met wapening.

Daar zit meteen de verwarring. Voor het oog lijkt het alsof een betonnen paal simpelweg in een gat wordt geplaatst en daarna wordt vastgezet met beton. Soms gebeurt dat inderdaad. Maar bij een betere uitvoering zit onder die kolom een verbrede voet die het gewicht over de bodem verdeelt. De juiste termen zijn dan eerder kolom, poer, puntfundering of spreidfundering. Alleen als de belasting echt dieper naar beneden wordt afgevoerd, spreek je van een echte paalfundering.

Waarom zie je deze bouwmethode juist in de Isaan?

De populariteit van deze bouwvorm heeft veel te maken met de bodem, het klimaat en de bouwtraditie. In delen van de Isaan is de ondergrond steviger en droger dan in de zachte kleigebieden rond Bangkok. Voor lichte woningen van één verdieping is een diepe en dure fundering daardoor vaak niet nodig. Lokale aannemers kiezen dan liever voor een praktische en betaalbare oplossing die past bij het terrein en bij het beschikbare budget.

Daar komt nog iets bij. In Thailand wordt veel gebouwd volgens een skeletconstructie van gewapend beton. De kolommen en balken dragen het huis, terwijl de muren vaak slechts invulling zijn en niet de hoofdlast opvangen. Dat verschilt sterk van de manier waarop veel Europeanen naar woningbouw kijken. Wie een huis in de Isaan bekijkt, denkt daarom al snel dat er nauwelijks fundering is. In werkelijkheid is de fundering er wel, maar dan puntvormig onder de dragende kolommen in plaats van als doorlopende basis onder het hele huis.

De voordelen van deze manier van bouwen

Het grootste voordeel is de prijs. Deze bouwmethode vraagt meestal minder graafwerk, minder beton en minder zwaar materieel. Daardoor kunnen huizen sneller en goedkoper worden gebouwd. Dat is een belangrijk punt in landelijke gebieden, waar mensen vaak bouwen met een scherp budget en met lokale vakmensen die vooral werken op basis van ervaring. Ook voor uitbreidingen of kleinere woningen is deze aanpak aantrekkelijk.

Een tweede voordeel is de snelheid. Omdat het systeem eenvoudig is en breed bekend bij plaatselijke aannemers, kan een huis relatief snel worden opgezet. Daarnaast werkt een iets verhoogde constructie goed in een klimaat met hevige regenbuien. Een vloer die iets boven het maaiveld ligt, helpt tegen spatwater, modder en vocht. Dat is praktisch in het regenseizoen en sluit aan bij een oude bouwtraditie in Thailand, waar huizen vaker verhoogd werden gebouwd om beter om te gaan met water, hitte en ongedierte.

Nog een voordeel is de flexibiliteit van de indeling. Omdat de kolommen en balken het dragende werk doen, kunnen binnenmuren vaak eenvoudiger worden aangepast. Dat maakt verbouwingen makkelijker. Voor wie later een ruimte anders wil indelen, is dat prettig. Zeker in dorpen zie je daarom vaak huizen die in fases worden uitgebreid, aangepast of deels opnieuw opgebouwd, zonder dat meteen de hele draagstructuur op de schop hoeft.

De nadelen en risico’s die je niet moet onderschatten

Toch kleven er duidelijke nadelen aan deze bouwmethode, vooral als ze te simpel wordt uitgevoerd. Het grootste risico is ongelijke verzakking. Wanneer afzonderlijke funderingspunten niet allemaal even goed worden aangebracht, kan de ene kolom iets zakken en de andere niet. Dat veroorzaakt scheuren in muren, vloeren, tegelwerk en kozijnen. Zulke schade zie je in Thailand geregeld, juist bij woningen waar vooral snel en goedkoop is gebouwd.

Ook de kwaliteit van de uitvoering is doorslaggevend. Op papier kan een puntfundering prima werken, maar alleen als de afmetingen kloppen, de wapening goed is aangebracht en de belasting past bij de bodem. Als een kolom simpelweg in een gat wordt gezet zonder degelijke betonvoet of zonder samenhang met funderingsbalken, dan wordt deze kwetsbaar. Het huis kan dan misschien blijven staan, maar dat betekent nog niet dat de constructie duurzaam of veilig is. De methode zelf is dus niet per definitie slecht, maar ze vergeeft weinig fouten.

Voor zwaardere huizen wordt het nog belangrijker om voorzichtig te zijn. Een woning met twee verdiepingen, zware dakconstructies of zware muren vraagt meer van de fundering dan een lichte bungalow. In zulke gevallen is een eenvoudige uitvoering vaak niet genoeg. Zonder bodemonderzoek en constructieberekening blijft het gissen of de gekozen oplossing echt geschikt is. En juist daar gaat het in de praktijk nog weleens mis.

Wanneer is deze bouwmethode verstandig en wanneer niet?

Voor een lichte woning op stevige, droge grond kan deze manier van bouwen heel logisch zijn. Denk aan een huis van één verdieping, met een overzichtelijke plattegrond en een niet al te zware daklast. Als een ervaren aannemer werkt met voldoende beton, goede wapening en nette maatvoering, kan zo’n woning jarenlang probleemloos functioneren. In dat scenario is de combinatie van eenvoud, snelheid en lage kosten heel aantrekkelijk.

Maar de methode wordt twijfelachtig zodra de omstandigheden lastiger worden. Denk aan slappe of wisselende bodem, een terrein dat slecht afwatert, grote belasting op de constructie of een ontwerp met meerdere bouwlagen. Ook wanneer vooral op gevoel wordt gebouwd en niemand de constructie doorrekent, neemt het risico toe. Veel problemen ontstaan niet omdat het principe verkeerd is, maar omdat er te weinig aandacht is voor bodem, belasting en detaillering. Dan verandert een praktische bouwoplossing al snel in een bron van scheuren en herstelkosten.

Voor buitenlanders die in de Isaan willen bouwen, is dat een belangrijk punt. Wat er eenvoudig uitziet, hoeft niet verkeerd te zijn. Maar het is verstandig om goed te laten uitleggen wat er precies onder de grond komt, hoeveel wapening wordt gebruikt en hoe de belasting wordt verdeeld. Wie alleen naar het zichtbare werk boven de grond kijkt, mist vaak juist het belangrijkste deel van het verhaal.

De huizen die je in de Isaan op betonnen palen ziet, staan meestal niet zonder fundering, maar op een eenvoudige vorm van puntfundering met betonnen kolommen en balken. Dat systeem kan prima werken als het goed wordt ontworpen en uitgevoerd. De kracht zit in eenvoud en betaalbaarheid. De zwakte zit in haast, slordigheid en onderschatting van de bodem.

Bronnen: Thaise bouwkundige achtergrondbronnen en technische informatie over funderingen en woningbouw in Thailand

Over deze blogger

Redactie
Redactie
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.

7 reacties op “Huizen in de Isaan staan vaak op eenvoudige puntfunderingen: de voordelen en de nadelen”

  1. william-Korat zegt op

    Deftige uitleg over het begrip ‘kleefpalen’ met een vergrote voet voor drukverdeling.
    Laatste foto is ons huis in Korat ergens in 2002/2003.
    Zal het weleens op een ander forum gedumpt hebben.

    2
  2. Ronny Phang Khen zegt op

    Mooi en correcte post, als aannemer met 41 jaar werkervaring vind ik dat dit een nuttige post. Duidelijk uitgelegd waarom er zo wordt gebouwd, vele zien deze bouwwijze als een klunelige en neit stevige bouwwijze. Maar indien correct is uitgevoerd is het goedkopere versie dan onze Belgische of Nederlandse bouwwijze met zware funderingen en vloerplaten.

    4
    • Kris zegt op

      Een vloerplaat is mijn inziens nog altijd veel veiliger. Dan heb je toch op zijn minst een stevige basis voor het huis en wordt de last netjes verdeeld over de ganse oppervlakte. Drukpuntbelasting is niet goed, dan loop je geheid het risico dat er een ongelijke verzakking kan plaatsvinden.

      Wat jij aanhaalt met 41 jaar ervaring zou je toch beter moeten weten. Een huis gebouwd op palen, palen die niet eens onderling verbonden zijn, kan je totaal niet vergelijken met onze funderingen waar men goed bewapende vloerplaten gebruikt.

      Het artikel vermeldt netjes dat er heel wat nadelen zijn aan die bouwmethode. Maar voor een Thai telt in eerste instantie de kostprijs. De miserie achteraf dat zien ze dan wel. Overal waar ik rondrijd zie ik gescheurde gevels die wat dichtgesmeerd worden met cement. Is dat de goede manier van bouwen?

      2
      • Ronny Phang Khen zegt op

        Ja Kris, 41 jaar ervaring, ik schrijf toch ook ‘indien correct is uitgevoerd’, denk dat je eens goed moet gaan kijken als er bebouwd wordt. Het zijn eigenlijk geen palen, een betonnenvoetplaat waarop een betonnenkolom wordt gestort, al deze kolommen worden met elkaar verbonden juist onder het vloerpeil met betonnen balken, daarop komt hun vloerplaat. Normaal gezien (indien het goed wordt uitgevoerd) komt er boven ook nog een betonnen balk tussen de kolommen juist boven de ramen, op de uitstekende bewapening van de kolom wordt dan rondom de ijzeren kokers gelast waarop het dak wordt bevestigd. Zoals beschreven in het artikel, zo krijg je een betonnen skelet constructie. Het grote probleem (goed zichtbaar bij veel woningen) is dat er teveel bespaard wordt op de bewapening en te weining beton (ook de sterkteklasse) en te lichte draagbalken. Tel daarbij nog eens dat ze 1 jaartje op voorhand de grond ophogen en deze niet volgoende ingezakt is. Dan krijg je dus poblemen als er ergens een verzakking is en scheurvorming.

        5
  3. Stefan zegt op

    Interessant artikel dat aansluit bij mijn oriëntatie naar bouwen (bungalow, +/- 90m2 en op 1,5 rai grond), op een rijstveld in De Isaan, volgend jaar. Ik ben met weinig kennis van zaken hier huiverig voor terwijl mijn Thaise partner stelt dat het in de regio waar wij willen bouwen vaker gebouwd wordt. Rijstveld als geheel is veel groter en grenst aan geasfalteerde rustige weg.

    Conclusie die ik trek is om, rekening houdend met gegeven kleiige ondergrond en hoe afwatering verloopt, er goed aan doe om toch bodemonderzoek en bijbehorende berekening te laten doen. Maar, mocht heien nodig zijn, is toegang van zo’n zware wagen op het veld (dat we natuurlijk eerst ophogen) wel mogelijk.

    Als iemand ervaring heeft met dit afwegingsproces (wel/niet bouwen op rijstveld, en zo ja, hoe en voor welke fundering te kiezen), dan lees ik daar graag meer over.

    0
    • Steven zegt op

      Beste Stefan,

      Als ik je een goede raad mag geven, vertrouw niet op aannemers die beweren dat ze al vele jaren dezelfde manier van bouwen hanteren.

      Ik heb tijdens onze bouw tal van opmerkingen gegeven voor zaken die echt niet te behappen waren. De reactie was steeds: “We doen dit al jaren zo …” en ze klungelden verder.

      Eén voorbeeld? Betonnen vloerplaten gieten zonder plastiek bescherming onderaan. Het betonnet werd gewoon op de aarde gegooid zonder afstandshouders. Gevolg: na 5 jaar zijn al mijn terrassen al gescheurd en verzakt.

      Doe vooral wat JOUW gezond verstand zegt. Je kan nooit iets verkeerd doen door een professional om raad te vragen. Veel aannemers zijn zelfverklaarde ‘specialisten’ die nooit een gedegen opleding genoten hebben, dit zeker in de regio’s waar alles spotgoedkoop blijkt.

      Een goede vakman die kwalitatief werk aflevert voor een hongerloon ga je niet vinden.

      En bouwen op een rijstveld doe je het best nadat de aangevulde grond enkele jaren ‘gerust heeft’. Wil je zeker spelen dan zou ik persoonlijk inderdaad op zijn minst een bodemonderzoek laten uitvoeren. Het kost wel wat maar de problemen achteraf die los je niet zomaar op.

      4
    • william-Korat zegt op

      Dag Stefan

      De steunkolommen in ons huis staan op ruim drie meter, heb dus twintig kolommen in het huis staan.
      Exact eronder staan de kleefpalen die zijn toen in 2003 in gaten van ongeveer driekwartmeter nog eens zoveel mogelijk naar beneden gedrukt om daarna een vloertje van dat oppervlakte vol te storten met beton.
      Dit op een kleine twee meter diepte, in principe op grond die nooit bewerkt is door mensen.
      Uiteraard lopen ze door tot het maaiveld.

      De buitenste ring van palen is met een beton gestorte muur van vijftig centimeter hoog boven het maaiveld met wapening verbonden aan de palen.

      De woonvloer ertussenin is opgehoogd met zand en volgestort met een laag beton met wapening van 15 centimeter. Het zand intrillen kan geen kwaad. De kolommen werden toen ter plaatse gestort met wapening verbonden aan de fundering.
      Er zit hier nooit wat in de vloer aan leidingen op afvoer na.
      Terrassen en aanbouwen moet je altijd los/vast plaatsen dus nooit verankeren aan het huis dan krijg je problemen.

      In die dagen groef men alles uit met een kleine graafmachine en liet men de betonwagen voor rijden.
      Tegenwoordig heeft men wagens die een rond gat schroeven tot een flink aantal meters.
      Ook huizen met een bovenverdieping staan in mijn regio op heipalen van maximaal zes meter en dus niet op stut oftewel een zandlaag.
      Opgehoogde grond moet inklinken en dat is vaak tientallen procenten over jaren.
      Laten aantrillen kan die tijd verkorten en je onderlaag verbeteren.
      Vakmanschap is meesterschap zegt men, vergelijken met Nederland is vreemd, hier heeft men skeletbouw en Nederland vrijwel altijd dragende muren [Dus geen kolommen in het huis]
      Vrijwel altijd werkt men hier met ongebakken stenen.
      Vraag je Thaise partner om eens diverse huizen van jullie gewenste aannemer te bekijken en hoe dit contact tot stand is gekomen.
      Succes.

      1

Laat een reactie achter