Thailand gaat een zwaar landbouwjaar tegemoet. De kans op een krachtige El Niño komt op een moment waarop boeren al worden geraakt door hogere energieprijzen, duurdere kunstmest en lage opbrengstprijzen. Vooral rijsttelers lopen risico, omdat hitte en droogte de watervoorraad in veel regio’s onder druk zetten.
De zorgen reiken verder dan het erf van de boer. Minder oogst, hogere productiekosten en zwakkere koopkracht kunnen voedselverwerkers, hotels, fabrieken en consumenten raken. Analisten pleiten daarom voor een andere landbouwaanpak: minder afhankelijk van water, efficiënter georganiseerd en beter voorbereid op extreem weer. Dat vraagt om investeringen, hervormingen en duidelijke keuzes door de overheid.
Extreme hitte zet rijstteelt en boomgaarden onder druk
Een super El Niño kan volgens landbouwdeskundige Somporn Isvilanonda een kettingreactie veroorzaken in de Thaise landbouw. De term verwijst naar extreem weer dat vaak heet en droog uitpakt, waarbij de temperatuur van de Stille Oceaan 2 graden Celsius of meer boven het gemiddelde ligt. Voor Thailand betekent dat waarschijnlijk een langdurige hittekoepel, met extreme temperaturen tot en met september en weinig normale regen in mei en juni.
Vooral rijstboeren krijgen daarmee te maken. Zowel de hoofdteelt als de teelt buiten het seizoen kan in veel gebieden last krijgen van te weinig water. Alleen delen van het lagere Chao Phraya-bekken lijken beter beschermd. Ook fruitboomgaarden in droge gebieden lopen risico. Bij ernstig watertekort kunnen bomen afsterven, waardoor boeren niet alleen dit seizoen verliezen, maar ook toekomstige opbrengsten kwijtraken.
Boeren verdienen weinig terwijl kosten blijven stijgen
De droogte komt bovenop andere problemen. Door de crisis in het Midden-Oosten zijn energie en kunstmest duurder geworden. Daardoor stijgen de productiekosten, terwijl veel boeren nauwelijks invloed hebben op de prijs die zij voor hun oogst krijgen. Somporn wijst ook op zwakke plekken in de landbouwmarkt, zoals het grote verschil tussen de prijs bij de boer en de prijs die consumenten betalen.
Kokosnoten zijn daarvan een duidelijk voorbeeld. In Bangkok betalen consumenten 20 tot 25 baht per stuk, terwijl boeren voor kleine kokosnoten slechts 2,50 baht krijgen en voor grotere ongeveer 5 baht. Dat verschil komt deels door hogere transport- en marketingkosten, maar ook door inefficiëntie in de keten. Als droogte de oogst verkleint, kunnen boereninkomens verder dalen en kan het aantal slechte landbouwleningen toenemen.
Lagere inkomens kunnen economie en politiek raken
Volgens Somporn kan een slechte oogst leiden tot meer huishoudschulden. Boeren die hun leningen niet meer kunnen betalen, lopen zelfs het risico land kwijt te raken. Dat raakt niet alleen gezinnen op het platteland. Boeren vormen een grote consumentengroep in Thailand. Als hun koopkracht daalt, voelt ook de binnenlandse economie dat.
De landbouwsector is goed voor ongeveer 8 procent van het Thaise bbp. Dat aandeel is de afgelopen twintig jaar gedaald van meer dan 11 tot 12 procent. Toch werken er nog altijd ongeveer 13 tot 14 miljoen mensen in de sector en wordt circa 150 miljoen rai landbouwgrond gebruikt. Die verhouding laat volgens Somporn zien dat Thailand zijn landbouw structureel moet hervormen. Directe subsidies lossen de onderliggende zwakte niet op.
Vietnam wordt genoemd als voorbeeld. Daar is met de aanpak “Drie Verminderingen, Drie Winsten” ingezet op efficiëntere en hoogwaardigere productie, minder rijstareaal en een exportdoel van maximaal 7 miljoen ton rijst per jaar. Thailand koos volgens Somporn te vaak voor kortetermijnbeleid en populistische steun, zonder de landbouwsector echt te vernieuwen.
Rijst, suikerriet en cassave krijgen dubbele klap
Kasikorn Research Center waarschuwt dat vooral rijst, suikerriet en cassave kwetsbaar zijn, omdat deze gewassen sterk afhankelijk zijn van water. De maakindustrie kan later in het jaar eveneens watertekorten krijgen voor productieprocessen. Hotels en accommodaties kunnen worden geraakt als luchtvervuiling en extreem weer toeristen minder laten reizen of buitenactiviteiten laten vermijden.
K-Research adviseert bedrijven daarom om onnodig watergebruik te verminderen, voldoende watervoorraden te plannen en systemen voor waterhergebruik in te voeren. Adjunct-directeur Rujipun Assarut verwacht dat de productie van landbouwgewassen dit jaar lager uitvalt dan in eerdere jaren. Toch kunnen Thaise exportprijzen waarschijnlijk niet sterk stijgen, omdat de internationale concurrentie hevig blijft. Voor rijst wordt slechts een prijsstijging van 2 tot 3 procent verwacht.
BMI, onderdeel van Fitch Group, ziet Thailand als kwetsbaar voor El Niño-effecten in de tweede helft van 2026. De Amerikaanse NOAA schat de kans op een El Niño tussen juni en augustus op 62 procent en ziet een kans van 33 procent op een sterke El Niño in het vierde kwartaal. Dat vergroot het risico op droogte, overstromingen en tegenvallende oogsten.
BMI waarschuwt ook voor een tweede drukfactor: hogere kosten door de oorlog tussen de VS en Iran. Verstoring rond de Straat van Hormuz kan brandstof, kunstmest en vracht duurder maken. Als gewasprijzen niet voldoende meestijgen, komen marges onder druk. Boeren kunnen dan minder kunstmest gebruiken, waardoor opbrengsten verder dalen en voedselprijzen stijgen.
Industrie, voedselverwerkers en datacenters moeten mee veranderen
Visit Limlurcha van de Thaise Kamer van Koophandel verwacht in de tweede helft van het jaar minder regen dan vorig jaar. Reservoirs bevatten nog water uit de vorige regentijd, wat gunstig is voor geïrrigeerde gebieden. Boeren buiten deze zones zijn kwetsbaarder en kunnen afhankelijk worden van waterpompen. Door hogere brandstofprijzen stijgen hun kosten verder. Sommige boeren twijfelen al of zij wel moeten zaaien.
Volgens Visit worden waterintensieve gewassen zoals rijst het hardst geraakt. Maïs en groenten zijn iets minder kwetsbaar, maar extreem warm weer kan de opbrengst, maat, kwaliteit en houdbaarheid van groenten, fruit en andere gewassen verminderen. Ook vee groeit trager bij hitte. De gemiddelde landbouwproductie kan volgens hem met ongeveer 10 procent dalen, afhankelijk van de ernst van de droogte.
De particuliere sector zou boeren meer moeten helpen met logistiek en de aanvoer van grondstoffen. Voedselverwerkers moeten hun inkoop spreiden om genoeg grondstoffen te houden. De overheid kan boeren ondersteunen bij transport naar inzamelpunten en markten. Visit pleit ook voor zonnepompen, zonnepanelen en andere vormen van zonne-energie, zodat boeren hun energiekosten verlagen.
Minister van Industrie Varawut Silpa-archa waarschuwt dat ook fabrieken extra kosten krijgen door extreem weer. Industrieterreinen moeten jaarlijks geld uittrekken om zich voor te bereiden op watertekort en andere klimaateffecten. Volgens hem worden die kosten uiteindelijk doorberekend aan consumenten. Zijn ministerie werkt aan een panel dat de CO2-uitstoot van fabrieken gaat monitoren met realtime meetsystemen.
Ook datacenters komen in beeld. Thailand telt inmiddels meer dan twintig erkende datacenters, wat vragen oproept over stroom- en waterverbruik. Volgens Morragot Kulatumyotin van INET zijn grootschalige conflicten om water en energie de komende een tot twee jaar nog niet waarschijnlijk. Toch kunnen zones zoals de Eastern Economic Corridor sneller tegen grenzen aanlopen. Een nationaal masterplan voor datacenters, water, stroom en alternatieve energie is volgens haar nodig.
True Corporation en moederbedrijf Charoen Pokphand Group zetten intussen sterker in op hernieuwbare energie. Volgens voorzitter Suphachai Chearavanont komt al 70 tot 80 procent van het totale energieverbruik van de groep uit zonne-energie. Als geopolitieke spanningen energiekosten blijven opstuwen, wil de groep verder investeren in alternatieve energiebronnen.
Thailand staat daarmee voor meer dan een droge zomer. Een sterke El Niño kan oude zwaktes in landbouw, industrie en waterbeheer blootleggen. Zonder hervorming blijven boeren kwetsbaar voor elke nieuwe klimaatschok. Met slimmer watergebruik, duurzame energie en betere marktstructuren kan Thailand de schade beperken en zijn voedselzekerheid beter beschermen.
Bron: Bangkok Post
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Expats en pensionado15 juni 2026Ouderenzorg in Thailand kost fractie van Nederlands verpleeghuis maar vangnet verdwijnt
Maatschappij15 juni 2026Thailand dringt tienerzwangerschappen fors terug maar worstelt in de klas met seksuele voorlichting
Maatschappij15 juni 2026Bureaucratie in Thailand: waarom alles hier zo stroperig blijft
Relaties15 juni 2026De Thaise taal komt vanzelf, de Nederlandse niet: over tweetalig opvoeden in Thailand