Acht dagen. Zo lang heeft je lichaam volgens een natuurkundig model nodig om zes tijdzones naar het oosten in te halen, precies de sprong die je in de winter van Schiphol naar Bangkok maakt. Wennen aan de hitte duurt nog langer. Wie tien dagen boekt, is dus een flink deel van zijn vakantie bezig met bijkomen. Twee weken is het minimum. Drie weken is beter.
Waarom de heenreis het zwaarst valt
Thailand houdt het hele jaar dezelfde klok aan, UTC+7. Het verschil met Nederland en België schuift alleen omdat wij aan de klok draaien: vijf uur in de zomertijd, zes uur vanaf eind oktober. Wie in het hoogseizoen vertrekt, slaat dus zes uur over.
Die richting maakt uit. Naar het oosten vliegen betekent een kortere dag, en daar heeft je lichaam meer moeite mee dan met een langere. Onderzoekers van de Universiteit van Maryland rekenden in 2016 uit dat je biologische klok van nature op ongeveer 24,5 uur draait. Een dag rekken gaat makkelijker dan een dag inkorten. Hun model gaf voor zes tijdzones naar het westen ongeveer zes dagen herstel, voor zes tijdzones naar het oosten ruim acht.
De bekende vuistregel van één dag per tijdzone komt lager uit. Een overzichtsartikel in Experimental Physiology houdt één dag per zone aan als je naar het oosten reist en een halve dag als je terugvliegt. Tussen de bronnen zit dus een verschil van twee dagen, maar ze zijn het over de richting eens. De terugreis valt mee. De heenreis niet.
Reisgidsen waarschuwen dat de tweede en derde dag vaak slechter voelen dan de eerste. Op de dag van aankomst houdt de spanning van de reis je overeind, daarna zakt dat weg. Ochtendlicht helpt je klok bij oostwaartse reizen naar voren te schuiven, dus de eerste ochtend binnen blijven met de gordijnen dicht werkt tegen je.
De hitte heeft een eigen klok
Jetlag is niet de enige achterstand. Je lichaam moet ook leren omgaan met warmte, en dat gaat in een ander tempo. Een Canadese arbodienst schreef in 2024 dat veel aanpassingen in de eerste vier tot zes dagen ontstaan en de rest na tien tot veertien dagen. Je gaat eerder zweten en verliest minder zout. De Britse defensie houdt in haar richtlijn voor uitzending naar hete landen aan dat het grootste deel binnen acht dagen gebeurt en dat volledige gewenning vijftien dagen of langer duurt. Die richtlijn rekent overigens met militairen die tien kilo aan scherfvest en koppel dragen. Jij sjouwt hooguit een rugzak over Khao San Road.
Airco verstoort het proces niet, schrijft de Amerikaanse arbo-instantie NIOSH. Kinderen hebben volgens een Amerikaanse gezondheidsdienst tien tot veertien dagen nodig. Leg die twee klokken naast elkaar en je ziet waarom een korte reis tegenvalt. In de eerste week loop je op beide fronten achter.
Wat reizigers er zelf over zeggen
Op reisfora komt hetzelfde getal steeds terug. Een Amerikaanse vrouw van eind zestig schreef op Fodor’s dat ze minstens tien dagen op de grond wil hebben, de reisdagen niet meegerekend. Op Travelfish waarschuwde een vaste gebruiker een stel dat één week wilde gaan: wie geen geoefende verre reiziger is, zit een paar dagen met jetlag, en dat is een groot deel van een week.
Over de aanpak zijn ze het minder eens. De een zweert erbij om op de eerste dag vroeg op te staan en de stad in te gaan, hoe moe je ook bent. De ander adviseert gewoon een paar dagen te luieren. Een Nederlandstalige reisblog raadt minimaal twee weken aan en het liefst drie. Op 27vakantiedagen.nl blijkt drie weken de meest genoemde reisduur, en meer dan één schrijver merkt op dat Bangkok na twee dagen wel gezien is.
De Britse backpackersite The Broke Backpacker geeft een advies dat veel reizigers negeren: neem bij je eerste reis Bangkok plus één regio, het noorden of het zuiden.
Twee weken, drie weken en de grens van dertig dagen
Reken een reis van twee weken eens uit. Je verliest een dag aan de heenvlucht en een dag aan de terugreis. Dan heb je twaalf dagen in het land, waarvan de eerste drie of vier met een slaperig hoofd en een lichaam dat de warmte nog niet aankan. Wat overblijft is ruim een week waarin je echt iets ziet. Drie weken geven lucht. Je kunt de eerste dagen rustig in één stad blijven, en een vertraagde binnenlandse vlucht gooit niet je hele schema om.
Langer dan dertig dagen zonder visum kan sinds 15 september 2026 niet meer. Thailand schafte toen de vrijstelling van zestig dagen af die sinds juli 2024 gold. Nederlanders en Belgen mogen nu dertig dagen blijven. Voor de meeste vakantiegangers verandert er weinig, maar wie aan vijf weken dacht, heeft nu een visum nodig.
Heb je maar tien dagen, kies dan één gebied dat je zonder binnenlandse vlucht bereikt. Kanchanaburi, Khao Yai en Pattaya liggen op een paar uur rijden van de hoofdstad. Een middag slapen telt dan gewoon als onderdeel van het programma, niet als verlies.
Bronnen: Live Science (juli 2016, model Universiteit van Maryland), Manta Sleep (overzicht Botonis e.a., Experimental Physiology), Planefyi, The Sleep Reset, OHCOW (februari 2024), UK Ministry of Defence JSP 375 (oktober 2020), UC Davis/NIOSH, Healthwise/Michigan Medicine, TAT News (1 september 2026), Khaosod English (1 september 2026), waar-en-wanneer.nl (2026), Fodor’s, Travelfish, loudavymkrokem.cz/nl, 27vakantiedagen.nl, The Broke Backpacker, touristbangkok.com
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. Wij maken o.a. gebruik van AI om onderzoek te doen naar onderwerpen en het schrijven over deze onderwerpen. Wij genereren ook foto's met AI, maar gebruiken daarnaast ook stockfoto's. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Expats en pensionado9 oktober 2026Thailand scherpt controle op grote geldstromen uit buitenland aan
Weer en klimaat9 oktober 2026Vijf dagen zware regen op komst ook boven Bangkok
Kort nieuws9 oktober 2026Thailand nieuws 9 oktober: ruim 3,18 miljoen getroffenen door overstromingen, strengere controle op geld uit het buitenland, zware regen tot 13 oktober, toeristenheffing van 450 baht dichterbij
Kort nieuws9 oktober 2026Regionaal Thailandnieuws 9 oktober: Bang Pakong blijft tot half november nat, twaalf districten in Buriram onder water, zorgcentrum met kooibedden in Kanchanaburi dicht en oplichters doen zich voor als PEA