Je hebt jarenlang netjes je zorgpremie betaald, en nu je in Thailand zit, krijg je ineens een brief van het CAK. Of je hoort van een kennis dat hij zich via het CAK heeft verzekerd. Dan ga je twijfelen: geldt dat ook voor jou?
Het korte antwoord stelt teleur en lucht tegelijk op. De buitenlandregeling die het CAK uitvoert, is niet voor jou bedoeld als je in Thailand woont. Geen verdragsbijdrage, maar ook geen zorg op kosten van Nederland. In dit artikel lees je precies wat het CAK wel en niet voor je betekent, en welke fouten je beter vermijdt.
Wat het CAK eigenlijk doet
Het CAK voert sinds 1 januari 2017 de zogenoemde buitenlandregeling uit. Daarvoor lag die taak bij Zorginstituut Nederland. De regeling zorgt ervoor dat Nederlanders met een wettelijk pensioen of uitkering die in een verdragsland wonen, daar toegang houden tot medische zorg op kosten van Nederland. In ruil betalen zij een verdragsbijdrage aan het CAK, een soort zorgpremie.
Het misverstand begint precies daar. Veel lezers in Thailand denken dat zij via het CAK iets kunnen regelen, of juist iets moeten betalen. Maar woon je buiten de kring van verdragslanden, en Thailand valt daarbuiten, dan doet de buitenlandregeling simpelweg niets voor je.
Waarom Thailand buiten de boot valt
Beslissend is de status van je woonland. De verdragslanden vallen uiteen in drie groepen:
- De EU-landen.
- De EER-landen Noorwegen, IJsland en Liechtenstein, plus Zwitserland.
- Een korte lijst niet-EU-landen waarmee Nederland een verdrag over sociale zekerheid en zorg heeft: Bosnië-Herzegovina, Kaapverdië, Marokko, Noord-Macedonië, Montenegro, Servië, Tunesië, Turkije en het Verenigd Koninkrijk.
Thailand staat op geen van deze lijsten. Er bestaat geen Nederlands-Thais verdrag dat zorg in Thailand op kosten van Nederland regelt. Emigreer je echt, dan eindigt je Nederlandse basisverzekering en moet je je volledig zelf verzekeren via een particuliere of internationale polis.
Wonen of tijdelijk verblijven
Er zit een belangrijk verschil tussen echt verhuizen en tijdelijk weg zijn. Zolang je ingeschreven blijft in de Basisregistratie Personen en verzekerd bent voor de Wet langdurige zorg, houd je je Nederlandse basisverzekering. Ook als je maandenlang in Thailand zit. Aan die Wlz-verzekering hangt je basisverzekering namelijk vast.
Die basisverzekering dekt je in principe wereldwijd, maar in de praktijk gaat het dan alleen om onverwachte, spoedeisende zorg, en tot maximaal de Nederlandse tarieven. Vraag je verzekeraar daarom om een Engelstalige verzekeringsverklaring, zodat je in een Thais ziekenhuis kunt aantonen dat je verzekerd bent.
Stap voor stap als je naar Thailand vertrekt
Vertrek je naar Thailand, dan loop je deze volgorde het beste rustig door:
- Bepaal of je echt emigreert of tijdelijk verblijft. Schrijf je je uit bij de gemeente en heb je geen Nederlands inkomen uit werk meer, dan eindigt in de regel je basisverzekering.
- Vraag bij twijfel een Onderzoek Wlz aan bij de SVB via Mijn SVB. Alleen de SVB stelt officieel vast of je nog Wlz-verzekerd bent, en dat oordeel is leidend voor je zorgverzekeraar en het CAK.
- Zeg je basisverzekering pas op als vaststaat dat je niet meer verzekeringsplichtig bent, meestal per de verhuisdatum.
- Sluit zelf een particuliere of internationale ziektekostenverzekering af voor Thailand. Via het CAK kan dit niet, omdat Thailand geen verdragsland is.
- Regel je AOW-zaken apart bij de SVB, los van je zorgverzekering. Denk aan de vrijwillige verzekering binnen een jaar na vertrek.
- Bewaar je bewijsstukken, zoals de SVB-verklaring, voor het geval het CAK of de Belastingdienst later vragen stelt.
Ben je overwinteraar en blijf je ingeschreven, dan vervallen stap 3 en 4 voor jou. Je houdt gewoon je basisverzekering.
Wat het kost en oplevert
Het verschil tussen een verdragsland en Thailand laat zich het beste in een tabel vangen:
| Onderwerp | Verdragsland (bijv. Spanje) | Thailand (niet-verdragsland) |
|---|---|---|
| Verdragsbijdrage aan CAK | Ja, ingehouden op pensioen of uitkering | Nee, niet van toepassing |
| Zorg op kosten van Nederland | Ja, via woonlandpakket | Nee |
| S1-formulier via CAK | Ja | Nee |
| Eigen zorgverzekering nodig | Nee, loopt via CAK | Ja, particulier of internationaal |
| Wlz-wachttijd bij terugkeer | Verkort met verdragsjaren | Volledig, maximaal 12 maanden |
| Rol CAK bij vertrek | Uitvoerder buitenlandregeling | Alleen controle op onverzekerden |
De rechterkolom is jouw werkelijkheid in Thailand. Geen bijdrage, maar ook geen vangnet vanuit Nederland.
Twee termijnen die je niet mag vergeten
De eerste termijn speelt bij terugkeer. Kom je na jaren weer in Nederland wonen, dan geldt een Wlz-wachttijd van een maand voor elk jaar dat je niet verzekerd was, tot maximaal twaalf maanden. Omdat Thailand geen verdragsland is, telt je tijd daar niet mee als verzekerde periode. De wachttijd kan dus oplopen tot het volle jaar. Het Zorginstituut noemt zelf het voorbeeld van een AOW-gepensioneerde die naar Thailand verhuisde en bij remigratie twaalf maanden wachttijd zou krijgen.
De tweede termijn draait om de boete voor onverzekerden. Het CAK maant je eerst om zelf een verzekering af te sluiten. Doe je dat niet, dan volgen met tussenpozen van drie maanden twee boetes. In 2024 ging het om 496,74 euro per keer, een bedrag dat jaarlijks wordt aangepast. Blijf je daarna onverzekerd, dan sluit het CAK na negen maanden een jaar lang ambtshalve een verzekering voor je af.
De valkuilen waar je in trapt
De grootste valkuil is denken dat een CAK-brief bewijst dat je verzekerd moet zijn. Het CAK controleert wie in de Basisregistratie Personen staat zonder basisverzekering, en schrijft iedereen in die situatie aan. Je kunt zo’n brief dus ook krijgen terwijl je terecht gestopt bent. De bewijslast ligt bij jou, dus reageer altijd en leg desnoods je SVB-verklaring over.
Een tweede risico is de halfslachtige uitschrijving. Blijf je in de BRP staan voor het gemak of voor toeslagen, terwijl je feitelijk vrijwel het hele jaar in Thailand zit, dan val je tussen wal en schip. Het CAK ziet je als onverzekerde ingezetene, terwijl je in Thailand geen verdragsdekking hebt. De acht-maandenregel voor de BRP is bovendien iets anders dan de toets op een duurzame band die de SVB en de Belastingdienst hanteren.
Veelgemaakte fouten
Sommige missers zie je telkens terugkomen:
- Denken dat je via het CAK een zorgverzekering voor Thailand kunt regelen. Iemand belt vol goede moed het CAK voor een S1-formulier en hoort dan dat de regeling niet voor hem geldt.
- De basisverzekering te vroeg opzeggen terwijl je nog Wlz-verzekerd blijkt, of juist te laat terwijl je verzekeringsplicht al was vervallen. Beide leiden tot gedoe en mogelijke terugvorderingen.
- De zorgtoeslag laten doorlopen na vertrek. Vervalt je verzekeringsplicht, dan vervalt je recht op zorgtoeslag en moet je die terugbetalen.
- De AOW-gevolgen door de CAK-bril bekijken. De korting van 2 procent per jaar en de vrijwillige verzekering lopen via de SVB en staan los van de zorgregeling.
- De Wlz-wachttijd bij terugkeer vergeten, waardoor je na jaren Thailand tot een jaar zonder Wlz-dekking kunt zitten.
Praktische tips
Vraag voor je vertrek een Onderzoek Wlz aan bij de SVB. Die verklaring is je belangrijkste bewijsstuk richting zorgverzekeraar en CAK, dus bewaar een kopie zorgvuldig. Houd zorg en AOW gescheiden in je hoofd: voor zorg is het CAK relevant, voor je AOW de SVB, en die hebben elk hun eigen regels en deadlines.
Sluit je internationale of Thaise verzekering af voordat je oude polis stopt, zodat er geen gat ontstaat. Vergelijk daarbij dekking, acceptatie op leeftijd en de uitsluiting van bestaande aandoeningen, want het Thaise systeem werkt meer als het Amerikaanse dan als het Nederlandse. En reageer altijd schriftelijk op een CAK-brief, ook als je zeker weet dat je terecht onverzekerd bent in Nederland.
Conclusie
Voor wie naar Thailand vertrekt, betekent de CAK-regeling vooral wat zij niet doet: geen verdragsbijdrage, geen zorg op kosten van Nederland. Wie echt emigreert, verzekert zich volledig zelf. De echte risico’s zitten in de randen: een onterechte boete en een wachttijd bij terugkeer. Regel het bewust.
Bronnen: CAK, Zorginstituut Nederland, NederlandWereldwijd, SVB, SKGZ, VWS-Verzekerdenmonitor
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Verkeer en vervoer17 juni 2026Thailand bestraft drankrijden met celstraf, hoge boetes en ongeldige verzekering
Achtergrond17 juni 2026Zakenlieden beheersen al decennia de Thaise politiek, van Thaksin tot premier Anutin
Gezondheid17 juni 2026Gladde tegels maken de badkamer in Thailand gevaarlijk voor oudere bewoners
Geschiedenis17 juni 2026Belgische juristen hervormden Siamese rechtsstaat onder Rama V, zonder grondwet over te nemen