TB-opinie: De cel loopt na drie jaar leeg, dus de recidive van 2024 kan nog niet gemeten zijn

Zet de reeks op een rij. Van de mensen die vrijkwamen in 2019 pleegde 31,91 procent binnen drie jaar opnieuw een misdrijf, in 2020 32 procent, in 2022 een record van 33,77 procent. Dan 2023: 30,59 procent. En 2024: 20,64 procent.
Die laatste sprong klopt niet. Recidive wordt hier gemeten over drie jaar na vrijlating. Wie in 2024 vrijkwam, heeft die drie jaar nog lang niet vol. Het cijfer van 20,64 procent kan alleen omlaag, omdat de klok nog loopt, niet omdat er minder mensen terugvallen. Een dalend laatste cijfer in zo’n reeks is geen verbetering; het is een halverwege afgelezen meter.
Een derde terug, en dat is de ondergrens
Neem het stabiele deel van de reeks serieus, want dat is somber genoeg. Rond de 32 procent, jaar na jaar, met een piek van 33,77 procent in 2022. Onderzoek van het ministerie van Justitie laat zien waarom die teller niet zakt: van het budget van het gevangeniswezen, zo’n 12 miljard baht per jaar, gaat 95 procent naar eten, bewakerssalarissen en de bouw van nieuwe cellen, en 1 procent naar re-integratie. Eén procent.
Zo koop je recidive in. Een gedetineerde krijgt te eten en een cel, en vrijwel geen begeleiding naar buiten. Politiekolonel Krisanaphong Poothakool wees erop dat de wet tegen herhaald gewelds- en zedendelict uit 2022 wel een kader voor toezicht schiep, maar geen enkele instantie aanwees die dat toezicht draagt. Er is een wet, en er is niemand die hem uitvoert. Senator Angkhana Neelapaijit noemde daarbij het chronische tekort aan reclasseringsambtenaren in de provincies. De man die vrijdag vrijkomt, verdwijnt maandag uit beeld.
De doodstraf is theater, geen beleid
Terwijl iedereen over executies praat, doet Thailand er in de praktijk niets mee. In 2026 zaten 480 mensen in de dodencel, 419 mannen en 61 vrouwen. Daarvan hadden er 28 alle beroepsmogelijkheden uitgeput. De rest zit in hoger beroep, soms jaren. De laatste voltrokken executie was in 2018, na een pauze van negen jaar, en sindsdien niemand.
Internationaal geldt Thailand daarom als een land dat de doodstraf feitelijk heeft afgeschaft, terwijl het de straf voor meer dan vijftig delicten in het wetboek houdt. Wie na de moorden in Pattaya roept om de strop, vraagt om een instrument dat al acht jaar in de kast ligt. De uitgang die er wel toe doet, is de andere: strafkorting, voorwaardelijke vrijlating en koninklijke gratie, die zware daders eerder buiten zette dan hun vonnis deed vermoeden.
Wat er waar is aan de roep om hard straffen
De frustratie van het publiek is terecht, en die moet je niet wegwuiven als onderbuik. Er zijn echte namen. Somkid Pumpuang, in de media Kid the Ripper, kreeg strafvermindering en doodde na zijn vrijlating opnieuw. Thana Kerdthong, de verdachte van de vijf moorden in Chon Buri, was een ex-gedetineerde. Politiegeneraal Cherngron Rimphadee zei het scherp: elk procentpunt recidive staat voor onschuldige slachtoffers en nabestaanden. Dat een moordenaar vrijkomt en opnieuw moordt, is geen abstractie, maar een dode meer.
Alleen leidt die woede naar de verkeerde knop. Executies schrikken niet meer af dan de zekerheid gepakt te worden; dat is de uitkomst van decennia onderzoek dat Krisanaphong aanhaalt. En de doodstraf raakt hooguit die 28 uitgeprocedeerde gevallen, niet de duizenden die jaarlijks vrijkomen zonder dat iemand ze volgt. Je kunt de gruwelijkste dader executeren en het cijfer van 32 procent staat volgend jaar onveranderd op het bord.
Thailand debatteert over de straf die het niet uitvoert, en zwijgt over het toezicht dat het niet betaalt. Kijk over drie jaar terug naar het cijfer van 2024. Als het van 20 procent alsnog naar 32 klimt, weet je dat de daling van dit jaar nooit heeft bestaan.
Bronnen: Bangkok Post, FIDH, IDPC, Department of Corrections
Over deze blogger

-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Kort nieuws9 augustus 2026Thailandnieuws zondag 9 augustus 2026
Vliegtickets9 augustus 2026Thai Airways houdt Amsterdam-Bangkok scherp geprijsd op €819
Opinie9 augustus 2026TB-opinie: De cel loopt na drie jaar leeg, dus de recidive van 2024 kan nog niet gemeten zijn
Reistips9 augustus 2026Thailand toeristisch nieuwsoverzicht, week van 3 tot en met 9 augustus 2026
