Je bouwt samen een leven op in Thailand. Een huis, wat spaargeld, misschien een stuk grond op naam van je partner. En dan, op een dag, is een van jullie er niet meer. Zonder testament beslist niet de achterblijver wie wat krijgt, maar de wet.
Voor veel stellen pakt die verdeling anders uit dan ze denken. De langstlevende erft mee, maar hoeveel hangt af van wie er nog meer leeft. En voor een buitenlandse partner ligt er een extra addertje onder het gras: grond die hij wel erft, maar niet mag houden. Dat merken de meesten pas als het misgaat.
Eerst de helft splitsen, dan pas erven
Hier gaat het vaak al mis in het hoofd. Mensen denken: mijn partner erft de helft. Maar zo werkt het niet. Alles wat jullie tijdens het huwelijk samen hebben opgebouwd, het huis, het spaargeld, de auto, heet in Thailand sin somros, gemeenschappelijk bezit. Bij overlijden wordt dat eerst in tweeën geknipt. De ene helft is en blijft van de langstlevende. Die helft erf je niet, die was al van jou.
Alleen de andere helft, plus wat de overledene persoonlijk bezat van voor het huwelijk of kreeg via schenking of erfenis, valt in de nalatenschap. Pas over dát deel gaat de verdeling. Wie die splitsing overslaat, rekent het aandeel van de partner structureel te laag uit. En daar komt ruzie met de schoonfamilie van.
De zes klassen erfgenamen
De Thaise wet kent zes klassen bloedverwanten, in vaste volgorde. Zolang er iemand in een hogere klasse leeft, krijgt de lagere klasse niets. De volgorde is:
- Kinderen en kleinkinderen (afstammelingen)
- Ouders
- Volle broers en zussen
- Halfbroers en halfzussen
- Grootouders
- Ooms en tantes
Zijn er kinderen, dan erven broers, ooms of grootouders dus helemaal niets. Eén uitzondering: leven er kinderen en ouders van de overledene, dan erven die ouders mee alsof ze zelf een kind zijn.
De echtgenoot staat buiten deze rangorde en erft altijd mee. Alleen zijn aandeel beweegt mee met wie er overblijft. Naast kinderen krijgt de echtgenoot een gelijk deel als ieder kind. Zijn er geen kinderen, maar wel ouders of broers en zussen, dan de helft. Blijven er alleen verre familieleden over, zoals grootouders, ooms of tantes, dan tweederde. En is er niemand anders, dan gaat alles naar de echtgenoot. Let op: dit geldt alleen voor een in Thailand geregistreerd huwelijk. Samenwonen zonder papieren geeft geen erfrecht, hoe lang je ook samen was.
Een rekenvoorbeeld
Stel, een Thaise vrouw en haar Nederlandse man bezitten samen een huis en spaargeld, samen 6 miljoen baht (ongeveer 159.000 euro), helemaal opgebouwd tijdens het huwelijk. Ze hebben twee kinderen. De vrouw overlijdt zonder testament.
Eerst de splitsing: 3 miljoen baht is al van de man, dat is zijn helft van het gemeenschappelijke bezit. Er blijft 3 miljoen baht over als nalatenschap. Die wordt verdeeld over de echtgenoot en de twee kinderen, in gelijke delen. Ieder krijgt 1 miljoen baht (ongeveer 26.500 euro). De man houdt dus 4 miljoen baht aan waarde in handen: zijn eigen helft plus zijn erfdeel. De kinderen elk 1 miljoen. Zat er grond bij het huis, dan komt daar nog een probleem bij.
Grond die je erft maar niet mag houden
Dit is voor buitenlandse partners de pijnlijkste regel. Je kunt Thaise grond wel erven, maar je mag het eigendom niet op je naam houden. Erven mag, bezitten niet.
Er staat in de Land Code een artikel (93) dat zegt dat een buitenlander geërfde grond mag houden met toestemming van de minister van Binnenlandse Zaken. In de praktijk is dat dode letter. Die regeling was bedoeld voor buitenlanders die van andere buitenlanders erfden onder een verdrag dat sinds 1970 niet meer bestaat. Wat er echt gebeurt, staat in artikel 94: het Landdepartement stelt een termijn waarbinnen je moet verkopen, minimaal 180 dagen en maximaal een jaar. Je krijgt de opbrengst. Verkoop je niet op tijd, dan kan het Landdepartement de verkoop afdwingen, maar het geld gaat nog steeds naar jou.
Een appartement ligt anders. Een condo kun je als buitenlandse erfgenaam soms wel op naam houden, als het binnen het buitenlandse quotum van 49 procent van het gebouw past en je aan de voorwaarden voldoet, bijvoorbeeld een permanente verblijfsvergunning of eerdere valuta-inbreng. Zo niet, dan geldt ook hier: verkopen binnen een jaar.
De bank geeft niets zomaar vrij
Zonder testament komt er nog een horde bij. Iemand moet naar de rechtbank om benoemd te worden tot beheerder van de nalatenschap, de estate administrator. Meestal is dat de partner of een kind. Pas met die rechterlijke beschikking in handen geven de bank en het Landdepartement iets vrij.
Reken erop dat het even duurt. De zitting is doorgaans binnen enkele maanden na indiening, maar tot die tijd zit alles op slot. Ook een gezamenlijke bankrekening loopt niet automatisch door naar de mederekeninghouder: het aandeel van de overledene valt in de nalatenschap en de bank blokkeert de rekening meestal tot de benoeming rond is. Voor een rouwende partner die de taal niet spreekt, is dit vaak het zwaarste deel.
Kosten, termijnen en belasting
De belangrijkste praktische punten op een rij:
| Onderwerp | Wat geldt |
|---|---|
| Benoeming beheerder | Verzoek bij de rechtbank, zitting doorgaans binnen enkele maanden |
| Advocaatkosten | Variabel, vaak enkele tienduizenden baht, geen vast tarief |
| Verjaring | Een vordering op de nalatenschap moet binnen 1 jaar na kennis van het overlijden, absoluut maximaal 10 jaar na overlijden |
| Buitenlander erft grond | Verkopen binnen 180 dagen tot 1 jaar, je houdt de opbrengst |
| Erfbelasting | Alleen over het deel boven 100 miljoen baht (ongeveer 2,65 miljoen euro) per nalatenschap |
Die erfbelasting raakt de meeste lezers niet. Pas boven de 100 miljoen baht betaal je iets: 5 procent als je kind of ouder van de overledene bent, 10 procent voor overige erfgenamen. De echtgenoot betaalt niets, die is volledig vrijgesteld. De genoemde advocaatkosten en doorlooptijden verschillen per kantoor en provincie, dus zie ze als richtlijn, niet als vast bedrag.
Wat je nu kunt doen
Het klinkt saai, maar bijna elk probleem hierboven verdwijnt of verzacht met een geldig Thais testament. Voor bezit in Thailand is een apart Thais testament, naast een eventueel Nederlands of Belgisch testament, meestal het verstandigst. Leg daarin vast wie je als beheerder wilt, dan bespaar je de achterblijver een discussie en een deel van de rechtsgang. Regel voor grond een reële oplossing vooraf, bijvoorbeeld een levenslang woonrecht of gebruiksrecht (usufruct), in plaats van te vertrouwen op erven. En houd de papieren bij elkaar: huwelijksakte, eigendomsbewijzen, bankgegevens. Zit er grond, een condo of een grensoverschrijdend huwelijk bij, laat het dan een keer nakijken door een Thaise advocaat.
Zonder testament kiest de wet je erfgenamen, niet jij. Je partner erft altijd mee, maar pas nadat het gemeenschappelijke bezit is gesplitst, en zijn deel hangt af van welke familie er nog leeft. Voor een buitenlandse partner zit de pijn in grond die hij niet mag houden. Eén testament haalt het grootste deel van die onzekerheid weg.
Bronnen: Civil and Commercial Code (Boek VI), Thai Land Code, PwC Tax Summaries Thailand
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Vliegtickets24 juli 2026Waarom je ticket naar Bangkok duurder kan zijn dan doorvliegen naar Phuket
Cultuur24 juli 2026Waarheid of sensatie: hoe films jouw Thaise relatie in beeld brengen
Expats en pensionado24 juli 2026Erfenis zonder testament in Thailand: wie erft er eigenlijk?
Economie24 juli 2026De wietkater van Isaan: boeren zitten met kassen vol onverkoopbare cannabis