Vogels kijken in Thailand: De IJsvogel (Alcedinidae) – Kingfisher
Een vogelsoort die al eens vaker op Thailandblog is verschenen is de Kingfisher (de Engelse naam is naar mijn mening mooier dan IJsvogel). Dit leuke bont gekleurde diertje komt redelijk veel voor in Thailand.
IJsvogels (Alcedinidae) zijn een familie van vrij kleine tot middelgrote, vaak felgekleurde vogels met een lange, dolkvormige snavel uit de orde scharrelaarvogels. De familie telt bijna 120 soorten.
De ijsvogels zijn binnen de scharrelaarvogels het nauwst verwant aan de motmots en todies. De vroegste vorm van deze groep is Quasisyndactylus uit het Eoceen.
De meeste ijsvogels vangen vis of krabbetjes door op een overhangende tak boven een riviertje te zitten en dan bliksemsnel het water in te duiken. Veel soorten zijn er echter niet afhankelijk van en eten vooral ongewervelden. In de tropen komen zelfs soorten ijsvogels voor die leven van reptielen of grote insecten. Deze soorten zijn niet gebonden aan open water en kunnen in droge gebieden voorkomen.
IJsvogels zijn monogaam en erg territoriaal. Vanaf de leeftijd van één jaar kunnen vele soorten al broeden en proberen ze met aanzienlijke overtuigingskracht andere soortgenoten te verdrijven. Ze nestelen in holen van bomen, termietennesten en aarden wallen. Binnen de familie varieert het aantal eieren van één tot tien en ze zijn glanzend wit.
Wat maakt een ijsvogel een ijsvogel
Als je “ijsvogel” hoort, denk je al snel aan een klein, blauw vogeltje dat pijlsnel duikt naar vis. Dat beeld klopt deels, maar het is ook beperkt. IJsvogels zijn een hele familie van felgekleurde vogels die wereldwijd voorkomen, vooral in de tropen. Ze jagen meestal vanuit een vaste uitkijkpost, bijvoorbeeld een tak of paaltje boven het water. Van daaruit schieten ze naar beneden voor een visje, een krab of een grote insectenlarve. En sommige soorten doen het zelfs prima op het droge, met kikkers, hagedissen of grote insecten op het menu.
Wat ook typisch is: hun nestgedrag. Veel ijsvogels graven een tunnel in een steile oever of in zandige grond, met aan het einde een nestkamer. Dat lukt alleen als oevers niet overal zijn dichtgestort of strak zijn betegeld. Zie je een natuurlijke waterkant met een steil randje, dan kijk je ineens anders naar het landschap.
De soorten die je in Thailand het vaakst ziet
De bekendste “alledaagse” soort is de witkeelijsvogel. Die is groter dan je misschien verwacht, met een kastanjebruine kop, een witte keel en opvallend blauwe vleugels. Je ziet hem langs water, maar net zo goed in parken, op rijstvelden of bij een sloot langs de weg. Hij jaagt opportunistisch en pakt wat voorhanden is.
In de koelere maanden duikt ook de gewone ijsvogel op als bezoeker. Die is compacter, nog feller van kleur, en leeft echt meer van water en kleine vis. Het is een soort die je eerder mist dan ziet, omdat hij laag en snel over het water schiet en vaak maar kort ergens gaat zitten.
Daarnaast heeft Thailand nog een paar soorten die vogelaars extra blij maken. Denk aan grotere, zwaarder gebouwde ijsvogels die je in mangroves en kustgebieden kunt tegenkomen, of soorten met een contrastrijk zwart-witpatroon die graag op open plekken langs het water zitten. Je hoeft geen specialist te zijn om ze te herkennen, maar een simpele veldgids of app helpt wel enorm.
Waar en wanneer heb je de meeste kans
Je grootste kans heb je op plekken waar water, rust en zitplekken samenkomen. Dat kan een natuurgebied zijn, maar net zo goed een kanaal met overhangende takken of een vijver in een stadspark. Kijk vooral naar rustige stukken water waar kleine vis zichtbaar is, en naar randen waar een vogel goed kan “posten”.
Voor wie het wat groter wil aanpakken: wetlands en kustmoerassen zijn in de koele periode vaak top, omdat er dan veel vogels aanwezig zijn. Khao Sam Roi Yot National Park staat bekend als een sterk gebied voor watervogels, zeker rond het midden van de winter. In het zuiden zijn mangroves een klassieker. In de omgeving van Krabi kun je per boot door mangrovegebieden varen waar je, met een beetje geluk en geduld, ijsvogels langs de waterlijn ziet zitten.
Praktisch gezien werkt het simpel: vroeg in de ochtend of aan het einde van de middag. Dan is het licht mooi, is het rustiger en zijn vogels actiever. Na regen kan het water troebel zijn en jagen ze soms minder zichtbaar. In een droge periode zijn plassen en kreken vaak helderder, wat jouw kansen vergroot.
Zo spot je hem zonder gedoe
Wil je ijsvogels zien, dan helpt het om je tempo omlaag te brengen. Loop niet te snel langs de waterkant, maar scan telkens vooruit. Zoek naar een laag takje boven het water, een paaltje, een bamboestok, of een uitstekende wortel. Zie je een vogel die steeds terugkeert naar dezelfde plek, dan heb je waarschijnlijk een vaste uitkijkpost gevonden.
Luisteren helpt ook. De witkeelijsvogel laat zich vaak horen met een scherpe, duidelijke roep, vooral als hij vliegt of zijn territorium bewaakt. En als je fotografeert: houd afstand, blijf op het pad en ga niet staan dringen bij een oeverwand. Zeker in het broedseizoen kan verstoring ervoor zorgen dat een nest wordt verlaten. Een ijsvogel lijkt stoer, maar hij is afhankelijk van rust en geschikte oevers.
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant is er gebruikgemaakt van ChatGPT als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Toerisme25 maart 2026Langdurige oorlog kan Thailand miljoenen toeristen kosten
Verkeer en vervoer25 maart 2026Porsche toont Cayenne Electric in Bangkok als nieuwe EV-topper
Opinie25 maart 2026Opinie: Brandstofpaniek legt zwakke plekken in Thailand bloot
Achtergrond25 maart 2026Datingsites in Thailand winnen terrein bij singles en expats
Heb er elke dag een in mijn tuintje.
Mooi