Wie door Bangkok loopt, ziet een bruisende, jonge stad. Maar de cijfers vertellen een ander verhaal. Thailand wordt oud, en wel zo snel dat het land erdoor wordt overvallen. Het bijzondere is dit: vergrijzing en bevolkingskrimp zijn meestal voorbehouden aan welvarende landen zoals Japan of Duitsland.
Thailand is het enige land in Zuidoost-Azië met een dalende bevolking. En het wordt oud voordat het echt rijk is geworden. Dat maakt de situatie zo wrang, en zo urgent.
De cijfers liegen niet
De ontwikkeling is moeilijk te bevatten als je weet waar Thailand vandaan komt. In 1971 werden er nog ruim 1,2 miljoen baby’s per jaar geboren. Twintig jaar lang, van 1963 tot 1983, lag het aantal geboorten elk jaar boven het miljoen. Vergeleken met die piek is het aantal nieuwe baby’s nu met ruim twee derde gekrompen.
In 2025 kwamen er dus nog maar 416.514 kinderen ter wereld, terwijl 559.684 mensen overleden. Per saldo verdwenen er ruim 143.000 inwoners. Het vruchtbaarheidscijfer, het gemiddeld aantal kinderen per vrouw, is gezakt naar ergens tussen de 1,0 en 1,2. Dat is ver onder het vervangingsniveau van 2,1 dat nodig is om de bevolking stabiel te houden.
Ter vergelijking: dat is zelfs lager dan in Japan, waar het cijfer rond de 1,2 schommelt. Daarmee zit Thailand in hetzelfde rijtje als Zuid-Korea en Singapore, landen die bekendstaan om hun extreem lage geboortecijfers.
Een kanttekening is hier op zijn plaats, want bronnen verschillen. De officiële Thaise registratie komt op een vruchtbaarheidscijfer tussen 1,0 en 1,2. Internationale databanken houden voor 2023 ongeveer 1,21 aan. Het CIA World Factbook noemt zelfs 0,87 voor 2025, maar dat cijfer wijkt sterk af van de rest en is daarom onzeker. Wat hoe dan ook vaststaat: Thailand hoort bij de landen met de allerlaagste geboortecijfers ter wereld.
Waarom jonge Thai de wieg leeg laten
Er is niet één schuldige. Het is een samenspel van geld, kosten en veranderende dromen. De overheid wijst vooral naar economische problemen, hoge kosten van levensonderhoud en de andere kijk van jongere generaties op het leven.
De geldzorgen wegen zwaar. Onderzoekers van de Chulalongkorn-universiteit verwijzen naar een treffende theorie: jongeren kijken niet naar wat ze verdienen, maar naar de vraag of hun leven meekomt met dat van hun ouders. Voelt het alsof hun levensstandaard achterblijft, of stijgen de kosten van wonen, onderwijs en kinderopvang almaar door? Dan stellen ze het krijgen van kinderen uit, of zien ze er helemaal van af.
De kosten van scholing maken dat plaatje compleet. Het openbaar onderwijs is gratis, maar veel ouders geloven dat privéscholen en internationale scholen beter zijn. En die zijn fors. Op de beste internationale scholen in Bangkok lopen de jaarlijkse schoolkosten uiteen van 150.000 tot 900.000 baht, omgerekend zo’n 3.900 tot 23.400 euro. Tel daar opvang, eten en kleding bij op, en je begrijpt waarom steeds meer jonge Thai denken: dit kunnen we niet betalen.
Een veelzeggend onderzoek van de National Institute of Development Administration legt de motieven bloot. Van de mensen die geen kinderen wilden:
- gaf 37 procent aan de last van de kinderzorg niet te willen dragen;
- koos 33 procent voor het behoud van hun huidige levensstijl en vrijheid;
- noemde 14 procent hun carrière als prioriteit.
Ook de positie van vrouwen speelt mee. Hoe hoger opgeleid een vrouw is en hoe meer ze werkt, hoe minder kinderen ze gemiddeld krijgt. Simpelweg omdat kinderen inkomenskosten zijn. De arbeidsvoorwaarden helpen niet. Zwangere vrouwen hebben recht op maximaal 98 dagen, oftewel 14 weken, zwangerschapsverlof. Dat is een van de kortste regelingen in de regio en korter dan de 18 weken die de Internationale Arbeidsorganisatie aanbeveelt.
Tot slot is er iets dieper aan de hand: een verschuiving in wat mensen belangrijk vinden. Demograaf Teera Sindecharak van de Thammasat-universiteit ziet een bevolkingscrisis waarin de houding tegenover kinderen krijgen fundamenteel is veranderd. Veel jongeren kiezen voor vrijheid en zelfontplooiing, en kijken met argusogen naar schulden en de zorg voor hun bejaarde ouders.
Een land dat in rap tempo grijs wordt
De keerzijde van weinig baby’s is een steeds grijzere bevolking. En daar is Thailand al ver in. In september 2025 was 21,5 procent van de inwoners ouder dan 60 jaar. Dat aandeel groeide van 6,8 procent in 1994 naar 20 procent in 2024, een opmerkelijk snelle sprong.
Demografen werken met vaste drempels. Bij 20 procent 60-plussers heet een land een “volledig vergrijsde samenleving”, en die fase is bereikt. De projecties wijzen op een overgang naar een “supervergrijsde samenleving” rond 2035. In 2026 is bovendien een veelzeggend kantelpunt gepasseerd: er zijn nu meer 60-plussers dan kinderen onder de 15 jaar.
Het tempo maakt Thailand zo kwetsbaar. Het land vergrijst sneller dan bijna elk ander land, maar mist de welvaart en de stevige sociale stelsels van Japan of Europa. De vooruitzichten zijn fors. Zonder ingrijpend beleid zou de bevolking volgens de overheid in de komende vijf tot zes decennia kunnen krimpen tot 30 miljoen, vanaf zo’n 67 miljoen nu. Zulke verre voorspellingen zijn onzeker, want ze hangen af van toekomstig beleid en migratie. Maar de richting is glashelder.
Wat de lege wieg met de economie doet
Hier komt de pijn pas echt naar boven. Minder kinderen vandaag betekent minder werkenden morgen, en dat raakt alles. De beroepsbevolking krimpt: van 71 procent in 2020 naar naar verwachting slechts 56 procent in 2060. De Internationale Arbeidsorganisatie voorspelt dat de werkende bevolking tegen 2040 met 11 procent afneemt, met tekorten in belangrijke sectoren tot gevolg.
Dat drukt direct op de groei. De 5 tot 7 procent groei van twee decennia geleden is al teruggevallen naar 3 tot 4 procent. In de toekomst kan de groei onder de 2 procent zakken, tenzij de productiviteit van de gemiddelde werknemer flink stijgt. En dan is er de zorglast. Steeds minder werkenden moeten steeds meer ouderen onderhouden. De verhouding tussen werkenden en ouderen was vorig jaar nog 3,4, maar zou tegen 2040 kunnen dalen naar 1,7. Waar nu nog ruim drie werkenden tegenover elke oudere staan, zijn dat er straks minder dan twee.
Het Thailand Development Research Institute schetst hoe dit een vicieuze cirkel wordt. Minder werkenden betekent minder belastinginkomsten, wat het budget voor onderwijs en ontwikkeling raakt. Het resultaat: lage groei, grotere ongelijkheid, minder investeringen in mensen, en dan weer terug naar lage groei.
Daar komt een pijnlijk detail bij. De pensioenen zijn mager. De uitkeringen uit het socialezekerheidsfonds zijn laag, en bijna de helft van de bevolking werkt in de informele sector zonder verplichte verzekering. Veel ouderen werken daarom door uit pure noodzaak, niet omdat ze dat willen.
Wat de overheid eraan probeert te doen
Thailand zit niet stil, al zijn de resultaten tot nu toe mager. Er lopen grofweg drie sporen.
Het eerste spoor is geld geven aan ouders. In aanloop naar de verkiezingen van 2026 strooien politieke partijen met plannen:
- Thai Sang Thai-partij: 2.000 baht per maand voor zwangere vrouwen, tot het kind zes jaar is.
- Democratische Partij: 5.000 baht per maand voor moeder en kind gedurende een jaar, plus een spaarrekening voor het kind.
- People’s Party: een kindertoelage van 1.200 baht per maand gedurende vier jaar.
Het zijn voorlopig verkiezingsbeloftes. Of en hoe ze worden uitgevoerd, is nog de vraag.
Het tweede spoor is migratie. Omdat de eigen beroepsbevolking krimpt, leunt Thailand steeds zwaarder op arbeiders van buiten. Het land herbergt minstens 5,3 miljoen niet-Thaise inwoners, vooral arbeidsmigranten uit Cambodja, Laos, Myanmar en Vietnam. Zij vullen cruciale gaten op de arbeidsmarkt. Maar migratie verzacht alleen de pijn; het lost het geboorteprobleem niet op.
Het derde spoor is langer doorwerken en automatisering. Bedrijven zetten in op geschoolde arbeid en robots om de productiviteitsdaling op te vangen. Tegelijk groeit er een hele “silver economy” rond producten en diensten voor ouderen.
Of het genoeg is, blijft de hamvraag. Japan en Zuid-Korea leren dat een geboortecijfer dat eenmaal zo laag is, bijna niet meer omhoog komt. Deskundigen waarschuwen dat het lastig keren is wanneer de samenleving zo is veranderd en zorgen over schulden en ouderenzorg de boventoon voeren.
Wat dit voor jou betekent
Voor wie in Thailand woont of er vaak verblijft, is dit geen ver-van-je-bedshow. De vergrijzing verandert het land op manieren die je in het dagelijks leven gaat merken. Denk aan een groeiend aanbod van zorg en voorzieningen voor ouderen, maar ook aan mogelijke tekorten aan personeel in de horeca, de zorg en de bouw.
Het beleid voor buitenlanders kan meebewegen in twee richtingen. Long-Term Resident-visa worden ingezet om welgestelde gepensioneerden aan te trekken, terwijl gerichte werkvergunningen tekorten in zorg en dienstverlening moeten opvullen. Voor wie hier zijn oude dag doorbrengt, is dat het volgen waard.
Slot
Thailand krijgt te weinig kinderen door hoge kosten, veranderende waarden en magere steun voor jonge ouders. Het land vergrijst sneller dan het zich kan veroorloven, met krimpende werkkracht en oplopende zorglasten. Herstel is onwaarschijnlijk. Aanpassen aan een ouder, kleiner Thailand is de realistische weg vooruit.
Bronnen: Bangkok Post, Nation Thailand, Khaosod English, Thai Examiner, Newsweek, Chiang Rai Times, VOA News, Chulalongkorn University, Thailand Development Research Institute, Koktail Magazine, Macrotrends
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant, is er gebruikgemaakt van AI als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Wij genereren soms ook foto's met AI. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Achtergrond23 mei 2026Luk khrueng in Thailand: bewonderd op het billboard, gepest op het schoolplein
Achtergrond23 mei 2026Gearresteerd in Thailand: wat er dan echt met je gebeurt
Achtergrond23 mei 2026Tandimplantaten: wat het traject echt kost in Nederland en in Thailand
Achtergrond23 mei 2026Thailand vergrijst in razend tempo, en de wieg blijft leeg