Copy, copy en soms paste (lezersinzending)

Thai’s hebben een fascinatie voor kopiëren. Het lijkt erop dat iets origineels maken een onbestaand concept is. Ik heb me lang afgevraagd of dit enkel een idee van een bevooroordeelde farang was, of dat plagiaat als levenshouding op werkelijkheid berust. Al in de zeventiende eeuw werd dit opgemerkt door een Franse kardinaal die ambassadeur werd: prachtige kopieën, maar je moet hen het voorbeeld in de hand geven!

Dat het beslist voor een deel waar is, weet iedereen die hier woont, want ook Thais klagen er zelf over: iemand opent een coffeeshop die een tijdlang succes heeft. Binnen een paar maanden staan er in de omgeving en zelfs in dezelfde straat vijf nieuwe coffeeshops. Uiteraard boert geen ervan goed, want het is niet zo dat ineens het aantal koffiedrinkers de hoogte is ingeschoten. Waarom coffeeshops? Zou het kunnen kloppen wat ik soms cynisch hoor: dat dochters van rijke Thai door lokale “universiteiten” afgeleverd worden met een totaal onbruikbaar diploma, en daarom afgescheept worden met een coffeeshop?

Ik ken zelf twee van zulke gevallen: de burgemeester hier vroeg me ooit of ik haar dochter geen job kon vinden in Singapore, maar ze kende niet eens Engels! Ze kreeg erna een prachtige glazen coffeeshop cadeau. En een tante van Sue heeft haar dochter in een coffeeshop in Nakhon Sawan geïnstalleerd. Sue is zelfs een paar dagen erheen getrokken om haar basisbeginselen van koken bij te brengen, want ook dat kende ze niet. Het derde geval is alleen anders omdat de twee dochters van de lokale geestenhuisjesfabrikant nooit een universiteit gezien hebben, maar wel ook een coffeeshop uitbaten. “Uitbaten” is in al die gevallen een ruim begrip: koken, opdienen en barista spelen wordt door personeel gedaan.

De zus van Sue opende op de legerbasis waar ze woont een restaurantje dat er op foto – ik mag daar sinds 2014 niet meer binnen – erg KFC-geïnspireerd uitziet: hoe vettiger, hoe beter. We gingen vorige week eten in een echt restaurant, en ik vroeg haar hoe het ging met haar zaak, en ja, ook daar was hetzelfde probleem: intussen waren al verschillende restaurantjes met hetzelfde menu geopend. Tja …

Beeld je in wat er op scholen gebeurt nu AI er doorgedrongen is! Waar tevoren een korte verhandeling in het Engels betekende: een letterlijke Google Translate van een eigen Thais schrijfsel, is zelfs die eerste stap weggevallen! Een “zelfgeschreven verhaal over de verhuis van het platteland” bevatte zinnen waaruit bleek dat de schrijver enkel Swahili en Engels sprak, en dat de stad waarheen verhuisd werd Nairobi was. Niets, maar dan ook niets, wordt nog gedaan door de Thaise student.

Dit soort intellectuele luiheid zit er als het ware ingebakken, en er zijn beruchte voorbeelden: in 2012 haalde ene Supachai Lorlowhakarn, een omhooggevallen ambtenaar die hoofd was van Thailands Nationaal Innovatie Agentschap, alle nationale kranten. Waarom? De Chulalongkorn Universiteit had zijn diploma afgepakt, omdat ze uitgevist hadden dat 80% van zijn doctorale studie plagiaat was. Dat had de universiteit twee jaar gekost!

Ingezonden door Geert