De Regeringsverklaring: Solidariteit als eenrichtingsverkeer
Premier Jetten sprak over nationale solidariteit voor defensie, waardoor voor de gepensioneerden in Thailand een forse rekening dreigt. In zijn regeringsverklaring van eind verleden maand bevestigde premier Jetten de ‘vrijheidsbijdrage’. Een sluipende belastingverhoging die in Nederland wordt verzacht, maar in Thailand ongenadig hard aankomt. In deze longread: de harde cijfers achter de bevroren schijfgrenzen en het ontbreken van fiscale solidariteit.
De vrijheidsbijdrage, zoals gepresenteerd vanuit het coalitieakkoord, vanwege opgehoogde NAVO-contributie en defensiebegrotingen, betekent dat geëmigreerden naar Thailand solidair moeten zijn met de Nederlandse schatkist vanwege veiligheid in NL en de EU. Je zou denken dat dan de rechtsstatelijkheid eist dat die solidariteit van twee kanten komt. Maar dat blijkt van niet. Bestaanszekerheid stopt niet bij de grenzen van de EU. En kennelijk het ophalen van geld om de defensie-uitgaven te dekken ook niet, nu bij Nederlanders overal ter wereld een extra aanslag wordt neergelegd, terwijl primair die uitgaven voor defensie de fysieke veiligheid van het grondgebied in Europa dienen. Politiek en maatschappelijk wordt afkeuring uitgesproken tegen deze stiekeme extra belastingmaatregel. Maar Jetten zal gedacht hebben: ‘Het kan wel.’
De Bontenbalbelasting, zo noemde Jesse Klaver de maatregel. Maar nu toch officieel staand beleid van het kabinet. Voor de schatkist betekent het in 2027 € 1,7 miljard, en per 2028 een structurele opbrengst van € 3,4 miljard per jaar, op te halen bij de burger door de inflatiecorrectie in de belastingschijven te dwarsbomen. Maar waar Jetten spreekt over nationale solidariteit en de bescherming van de Europese rechtsstaat, eindigt die solidariteit in de praktijk bij de grenzen van de EU. De gepensioneerde in Thailand wordt namelijk via het nieuwe Belastingverdrag NL-TH van 2025 integraal onderdeel van de Nederlandse belastingpopulatie. Maar vervolgens geconfronteerd met een fiscale muur die voor inwoners in Nederland wordt verzacht door heffingskortingen. In Thailand ontbreken die kortingen, waardoor men de ‘vrijheidsbijdrage’ niet betaalt met een lichte correctie, maar door frontaal tegen het hoge tarief van de tweede schijf op te lopen.
In een soort van 5-jarenplan, tot 2031, is meer dan 13 miljard euro gereserveerd als investering in defensie vanwege de door Trump gewenste ophoging van de NAVO-norm. En daarna structureel meer dan 19 miljard euro per jaar. Dan heb je het over forse bedragen. Maar wat we op Prinsjesdag 2025 te horen kregen is in 2026 al ingehaald: dit jaar wordt al tot 27 miljard euro voor defensie begroot.
https://www.defensie.nl/onderwerpen/o/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien
De beperking van de inflatiecorrectie, want dat is die ‘vrijheidsbijdrage’ raakt alle belastingplichtigen. Ook zij, ver weg van Nederland, bijvoorbeeld in Thailand. De AOW en de pensioenen, die laatste dit jaar eenmalig flink door de invoering van het nieuwe pensioenstelsel, zullen altijd wel gewoonlijk stijgen, maar de belastingschijven doen dat niet. Een groter deel van je inkomen valt dan sneller in een hogere schijf, dan wanneer de volledige inflatiecorrectie was toegepast. Omdat de percentages gelijk blijven, lijkt het alsof de belasting niet omhoog gaat. Maar omdat de grens waarover je dat percentage betaalt lager blijft dan hij zou moeten zijn, betaal je onder de streep meer euro’s aan de fiscus. Voor 2026 is besloten de inflatiecorrectie niet volledig (100%) toe te passen, maar slechts voor 52,8%. Dit is de directe oorzaak dat de schijfgrens op € 38.883 blijft steken in plaats van door te stijgen naar ruim boven de € 39.500.
Het werkt als volgt: wij betalen in de eerste schijf een verlaagd tarief van 8,10% (2026). De grens voor die schijf ligt op € 38.883, indien geboren op of na 1 januari 1946. Omdat de overheid deze grens nu ‘bevriest’ (de Vrijheidsbijdrage), maar het pensioen door inflatie wel iets stijgt, wordt ieder met elke euro extra sneller richting de tweede schijf geduwd. En daar wacht geen 8,10%, maar direct het volle tarief van ruim 37,56%. Omdat wij geen heffingskortingen hebben als ‘stootkussen’, raken wij de muur van de tweede schijf frontaal en zonder enige bescherming.
https://eenvandaag.avrotros.nl/cms-assets/d7bebbf3-874d-46b8-b168-b4488d59d073?format=pdf
De sprong van 1e naar 2e schijf is voor de gepensioneerde in Thailand relatief veel groter (een verviervoudiging van het tarief) dan voor gepensioneerden in Nederland:
- Schijf 1: 17,85% belasting (excl. AOW-premie)
- Schijf 2: 37,56% (geen premies meer)
- De sprong: voor een gepensioneerde in NL is de overgang van de eerste naar de tweede schijf iets meer dan 2 maal zo groot.
Als inwoner van Thailand ben je meestal niet meer verzekerd voor de Nederlandse volksverzekeringen. Je betaalt dus alleen de inkomstenbelasting.
- Schijf 1: Alleen de belasting = 8,10%
- Schijf 2: Het volledige tarief = 37,56%
- De sprong: Je gaat van 8,10% naar 37,56%. Dat is >4,6 keer zo veel, oftewel een meer dan verviervoudiging van het tarief over elke extra euro boven de schijfgrens.
Omdat de ‘vrijheidsbijdrage’ de grens van die eerste schijf bevriest (op die € 38.883), wordt de NL-emigrant buiten de EU/EER gedwongen om over zijn extra inflatie-euro’s die enorme sprong van 8,10% naar 37,56% te maken.
Elk jaar worden we een beetje ‘rijker’ in euro’s omdat de lonen/pensioenen/uitkeringen stijgen, maar tegelijkertijd worden spullen duurder (inflatie). Als de belastingvrije voet en de grenzen van de belastingschijven hetzelfde zouden blijven, zou je door een loonstijging die puur bedoeld is om de inflatie bij te benen, toch in een hogere schijf terechtkomen. Je betaalt dan meer belasting, terwijl je koopkracht gelijk is gebleven. Om dat te voorkomen, bestaat de automatische inflatiecorrectie (ook wel de tabelcorrectiefactor genoemd). De overheid schuift de grenzen van de belastingschijven elk jaar een stukje omhoog, evenredig met de inflatie.
In het akkoord ‘Aan de Slag’ is besloten om deze correctie voor een deel niet toe te passen. Dat is dan de met de zeer misleidende naam ‘vrijheidsbijdrage’, bedoeld om extra investeringen in defensie en veiligheid te betalen. Feitelijk zegt de overheid: “De prijzen en lonen stijgen wel, maar we schuiven de belastinggrenzen dit keer minder ver mee omhoog dan we normaal zouden doen.” De bovengrens van de eerste schijf (€ 38.883) groeit niet (volledig) mee met de inflatie, terwijl je pensioen of inkomen dat vaak wel doet. Je komt dan met de bovenkant van je inkomen eerder in de tweede schijf.
Voor gepensioneerden in Thailand die géén recht hebben op heffingskortingen, zit de pijn dus vooral in het feit dat ze veel sneller met de 37,56% in de tweede schijf te maken krijgen. Haal je de € 38.883 niet aan inkomen, dan blijft je de vrijheidsbijdrage bespaard. Maar je bent niet goedkoper uit dan anderen met een hoger inkomen. Er ontstaat immers een koopkrachtverlies in “reële termen”. Stel dat de inflatie 3% is. Om dezelfde koopkracht te behouden, zou de overheid eigenlijk 3% minder belasting moeten heffen (door de schijven en kortingen te verhogen).
De conclusie: de Thailandganger wacht een dubbele straf, door mee te betalen aan de Nederlandse defensie via een hogere effectieve druk, zonder de compensatie van heffingskortingen die burgers in Nederland wel ontvangen. Voor de gemiddelde Nederlander wordt de pijn van deze maatregel vaak nog verzacht door heffingskortingen. Maar voor de gepensioneerden in Thailand ontstaat een fiscale fuik. Zodra je door de inflatie over de bevroren grens van € 38.883 wordt geduwd, schiet het tarief over elke extra euro direct naar 37,56%: een verviervoudiging van de belastingdruk op dat deel van je inkomen. Omdat wij in Thailand geen recht hebben op heffingskortingen als ‘stootkussen’, raken wij de muur van de tweede schijf frontaal en zonder enige bescherming.
Ingezonden door Ruud B.
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant is er gebruikgemaakt van ChatGPT als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Vliegtickets19 maart 2026Tickets naar Thailand worden duurder door forse stijging kerosineprijs
Belasting Nederland19 maart 2026De ‘Bontenbalbelasting’ komt ook naar Thailand (lezersinzending)
Nieuws uit Thailand19 maart 2026Tankstations in Thailand blijven kampen met brandstoftekorten
Weer en klimaat19 maart 2026Hittegolf treft Noord-Thailand met 39 graden, kans op onweer in Bangkok