Lahu: Legendes en verhalen deel 3 (nr 4)

Niemand weet hoeveel jaar de Lahu in dat nieuwe land leefden. Maar na lange tijd waren ze met veel meer in aantal, al weet niemand met hoeveel precies. De Lahu hadden een gewoonte: als ze wild hadden geschoten tijdens de jacht dan werd dat over de hele groep verdeeld.

In die jaren waren er maar twee groepen: de groep van de broer, de oudere, en de groep van de zus, de jongste. De groep rond de oudste broer bevatte 33 families, en de groep rond de zus had 99 families. Maar niemand weet nog hoeveel mensen er per huishouden waren.

Op zekere dag ging een lid van de ‘zuster’ groep jagen en schoot een groot sambarhert. En naar hun gewoonte werd het vlees verdeeld over alle huishoudens. De volgende dag ging een lid van de andere familie jagen en schoot een stekelvarken. Ook hij volgde de gebruiken en verdeelde het vlees, iedereen een klein stukje.

Dus, eerlijk zullen we alles delen?

De volgende dag kwam een nichtje, lid van de ‘zuster’ familie, daar op bezoek en vond een stekel van het stekelvarken. Dus ze vroeg haar oom ‘Wat is dat?’ En oom zei ‘Dat is een stekel van het stekelvarken dat we afgelopen nacht hebben verdeeld’. De vrouw keek er nog eens naar en zei ‘Oom, je bent wel oud maar niet recht door zee. Dat stekelvarken moet erg groot zijn geweest en niet zo klein als jij zegt. Maar van wat jij hebt verdeeld konden we nauwelijks eten. Je hebt vast het meeste vlees verstopt en zelf opgegeten. Je dacht niet aan jouw verplichtingen!’

En wat de oom ook vertelde over het stekelvarken, ze geloofde hem niet. ‘Vergelijk nu eens de vacht van het hert met de vacht van het stekelvarken. Als de vacht groot is dan was het dier ook groot. Is de vacht klein dan was het dier ook klein. Ik geloof er niks van dat een klein dier deze vacht had.’ Maar bedenk, in de Lahutaal zijn de woorden voor ‘vacht’ en ‘stekel’ gelijk…

Wat de oom ook zei, ze geloofde hem niet. Dus ging ze terug naar haar familie en besprak met hen het verlaten van die plek. ‘Als de winter komt dan moeten we zeker hier weggaan’ zei ze. Na de regentijd plantte ze een groep bamboebomen. Er kwamen twee scheuten op; de een wees naar links, de andere naar rechts. Toen kwam de winter.

Ze ging weer naar die oom en zei ‘Deze twee bamboescheuten vertellen ons dat we niet meer samen moeten leven. Onze familie moet weg van hier’. Daarom vertrokken de 99 families van de zuster-groep en gingen naar het zuiden.

Maar oom voelde zich daarna erg alleen. Met zijn families besprak hij wat te doen en ze gingen achter de zuster-groep aan. Het waarom? Wel, op de eerste plaats was zijn groep jonger van samenstelling en ze konden niet los van de andere groep leven. De tweede reden was dat, als er vijanden zouden komen, ze zich nauwelijks konden beschermen omdat hun groep zo klein was. Dus ze wilden die scheiding niet.

Er achteraan!

Ze volgden dus die andere groep. Op zekere plaats aangekomen verzamelden ze slakken, kookten ze en wilden ze eten. Ze kookten de slakken lange tijd maar ze werden niet gaar! Nu hadden ze nog nooit slakken gegeten en wisten dus niet dat die nooit zacht worden om op te eten…

Dat gebeurde ook met kreeft. Hoe lang ze die ook kookten, ze bleven rood en werden nooit gaar. Tenslotte gooiden ze slakken en kreeft maar weg en gingen weer op zoek naar de andere families. De zuster-groep liep steeds verder en verder weg van ze. Daarom zingen de Lahu dit lied: ‘Als je slakken kookt maar de darmen er niet uit haalt dan blijf je achteraan lopen…’

Ze gingen weer op weg en zagen waar de andere families bananenbomen hadden omgehakt. Maar die bomen hadden alweer spruiten, zo groot als een hand. Toen ze dat zagen zeiden ze: ‘Kijk, de omgehakte bananenbomen lopen al weer uit! We halen ze nooit meer in! Laten we ons hier maar vestigen.’ En dat deden ze. Ze noemden dat land Mvuh meh Mi meh en dat betekent ‘Land van de Lahu’.

Dus de 99 families verdwenen in het zuiden. De Lahu zeggen nu dat de ooms de nichtjes niet konden inhalen en ook niet terug konden naar hun oude land. Ze konden alleen maar wonen tussen die plaatsen in. Daarom dragen de Lahu hun kapmessen aan hun middel. Zo geven ze aan dat ze in het midden wonen.

Bron ’49 Lahu Stories’, uitgeverij White Lotus, ISBN 9789744800183. Vertaald en bewerkt door Erik Kuijpers. Wordt vervolgd.

Over deze blogger

Erik Kuijpers

Bouwjaar 1946. Kreeg de bijnaam 'Lopende belastingalmanak' en heeft 36 jaar in dat vak gewerkt. Op zijn 55e naar Thailand verhuisd. Invaliditeit dwong hem van zijn gezin in Nongkhai naar huisje met thuiszorg en scootmobiel in Súdwest-Fryslân.

Lees hier de laatste artikelen

Oudere postings van deze blogger

• Cultuur6 januari 2026Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 16)
• Cultuur29 december 2025Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 15)
• Cultuur24 december 2025Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 14)
• Belasting Nederland20 december 2025Belastingen: hoe is de stand van zaken rond de exitheffing?