Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 11)

Uit: deel vier met zeventien Lahu vertellingen. Nummer elf; Twee famlilieleden.
Lang geleden waren er eens twee familieleden wier kinderen met elkaar getrouwd waren. (Hu Pfuh, Hu Maw) Een van hen, Oy, had negen ossen voor de handel, terwijl Ooy er maar één had. En op die dag zei Oy tegen Ooy ‘Laten we zout gaan kopen in Tayanku.’ Maar Ooy zei ‘Ik heb maar één os om te handelen; ik ga niet. Zelfs als ik ga verlies ik alleen maar tijd die ik niet thuis aan werk kan besteden.’
Maar Oy zei ‘Maak je geen zorgen; je mag vier van mijn ossen lenen.’ En dus gingen ze samen op pad en dat voerde door het woud. Oy, de man met negen ossen, dacht ‘Als ik die ene os ook heb dan heb ik er tien.’ En hij maakte het plan zijn vriend te vermoorden. En ja, even verderop werd Ooy slaperig en ging pitten. Oy pakte een stukje bamboe en peuterde beide ogen van Ooy er uit, nam de tien ossen en ging op pad.
Ooy was blind! Wist niet waarheen te gaan. Hij bleef op die plek en huilde dagenlang. God hoorde dat dagelijkse gejank en stuurde Pha Ya In om te kijken wat er aan de hand was. En die berichtte: ‘De man die zo huilt is blind in beide ogen.’ God zei hem ‘Ga terug en steek twee takjes in zijn neus. En als hij dan zegt ‘Alsjeblieft, heb meedelijden met mij’ stop er dan twee nieuwe ogen in.’
Pha Ya In ging terug en het gebeurde als voorspeld. De man kreeg twee nieuwe ogen. En het waren bijzondere ogen want die konden drie dagen vooruit zien… Daarmee kon hij vooruit kijken en zag Oy met tien ossen op drie dagen afstand lopen. Hij stond op en ging hem achterna. Haalde hem in en Oy vroeg hem
‘ Hoe kan jij nou zien?’ En Ooy antwoordde ‘God had medelijden met mij en genas mijn ogen. Daarom kan ik nu zien.’
Ooy ging verder. ‘Waar we vandaag naar toe gaan daar is goed water, goed gras en het is een prima plaats om te rusten. Maar morgen vinden we geen water, geen gras voor de dieren, en geen plek om te rusten. Daar moeten we het mee doen.’ Hij wist dat want zijn ogen konden drie dagen vooruit kijken. Ze liepen verder en alles wat voorspeld was kwam uit. Ze kochten het zout en begonnen aan de weg terug naar huis.
Op de weg terug kwamen ze op de plek waar Oy de ogen van Ooy er uit had gepeuterd. Oy zei daar ‘ Alsjeblieft, peuter mijn ogen er uit.’ Maar Ooy zei ‘Nee hoor, dat doe ik niet. Dat zou een grote zonde zijn.’ Maar Oy bleef vragen ‘Peuter mijn ogen er uit.’ En tenslotte deed Ooy dat en peuterde de ogen van Oy er uit. Hij nam de ossen en liep richting huis.
Oy bleef blind achter en huilde dagenlang. God hoorde dat en stuurde Pha Ya In om te kijken wat er aan de hand was. En die berichtte: ‘Die man daar heeft geen ogen en huilt dikke tranen.’ God zei hem ‘Ga terug en steek twee takjes in zijn neusgaten. Als hij aardig voor je is, geef dan twee nieuwe ogen. Maar als hij je uitscheldt gooi ze dan maar weg.’
Pha Ya In deed dat en stak twee takjes in zijn neusgaten. Maar Oy schold hem uit: ‘Krijg de pestpokken! Verrek tot je dood bent! Mag de bliksem je killen en de tijger je doden.’ Toen Pha Ya In dat hoorde gaf hij geen nieuwe ogen. Oy kon nergens heen en stierf ter plekke.
Bron ’49 Lahu Stories’, uitgeverij White Lotus, ISBN 9789744800183. Vertaald en bewerkt door Erik Kuijpers. Wordt vervolgd.
De stad of regio Tayanku is niet gevonden; tayanku is een woord uit het Tamil dus van Zuid-India of van Sri Lanka. Het woord Pha Ya (Phaya) staat voor een godheid.
Over deze blogger

- Bouwjaar 1946. Kreeg de bijnaam 'Lopende belastingalmanak' en heeft 36 jaar in dat vak gewerkt. Op zijn 55e naar Thailand verhuisd. Invaliditeit dwong hem van zijn gezin in Nongkhai naar huisje met thuiszorg en scootmobiel in Súdwest-Fryslân.
Lees hier de laatste artikelen
Cultuur6 januari 2026Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 16)
Cultuur29 december 2025Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 15)
Cultuur24 december 2025Lahu: Legendes en verhalen deel 4 (nr. 14)
Belasting Nederland20 december 2025Belastingen: hoe is de stand van zaken rond de exitheffing?

Wéér ‘n mooi verhaal Erik,
Ik zie het nu pas, maar geniet er niet minder om. Bedankt.