Wie in Thailand langs een khlong loopt, ruikt soms meteen wat er misgaat met afvalwater. Toch is het beeld van een land zonder zuivering te simpel. Thailand heeft wel installaties, vooral in grote steden, maar het netwerk is ongelijk en vaak te klein.
In veel buurten staat daarom een septic tank onder je huis of in de tuin. Die haalt de ergste vaste delen eruit, maar laat nog genoeg vervuiling door om sloten, grondwater en uiteindelijk ook zee en stranden te belasten. Als je snapt hoe het systeem werkt, zie je ook waarom stank en zwart water zo hardnekkig blijven.
Waarom er geen één Thais “rioolsysteem” is
In Nederland is een rioolnetwerk bijna vanzelfsprekend. In Thailand hangt het sterk af van waar je woont. Nieuwe wijken, toeristische zones en stedelijke kernen hebben vaker leidingen en pompen. Dorpen en buitengebieden leunen veel meer op lokale oplossingen per huis of per straat. Dat maakt het systeem versnipperd. Je kunt dus in dezelfde stad nog steeds grote verschillen zien tussen buurten.
Daar komt bij dat Thailand een tropisch land is met heftige regenbuien. Veel afwatering is historisch ingericht op het snel afvoeren van regenwater. In de praktijk betekent dat dat huishoudelijk afvalwater, regenwater en straatwater elkaar makkelijker ontmoeten, vooral als putten, leidingen of kanalen slecht worden onderhouden.
Wat een septictank wel doet en vooral ook niet
Een septictank is geen afgesloten opslag, maar een simpele vorm van voorzuivering. Het principe is overal ongeveer hetzelfde:
- Vaste delen zakken naar beneden en worden langzaam afgebroken.
- Vet en drijvende resten blijven bovenin.
- Het vloeibare deel stroomt door naar een overloop, drainage of een soak pit.
Dat klinkt netjes, maar de uitkomst blijft beperkt. Het water dat eruit komt, is meestal nog rijk aan bacteriën, voedingsstoffen en organisch materiaal. Het is dus minder vies dan rauwe poep en urine, maar zeker niet schoon genoeg om zonder impact de natuur in te sturen.
Waar dat water daarna terechtkomt
Na de septictank begint het echte verschil per locatie.
In dorpen en op het platteland zakt het water vaak weg in de bodem. Dat kan prima gaan in goed doorlatende grond met voldoende afstand tot het grondwater. Maar bij kleigrond, hoge grondwaterstand of dicht op elkaar gebouwde huizen ligt vervuiling op de loer. Dan kan het grondwater, sloten en kleine beken negatief beïnvloeden.
In steden en toeristische gebieden zie je vaker dat de overloop uit septictanks in open afwateringskanalen belandt. Die kanalen voeren het water uiteindelijk af naar een rivier, een meer of direct naar zee. Het gaat zelden om een “grote pijp naar de kust”, maar wel om een keten van afvoer waarin vervuiling stap voor stap opschuift richting kustwateren.
Centrale zuivering bestaat, maar de dekking blijft beperkt
Thailand heeft wel degelijk centrale installaties. Landelijk gaat het om tientallen tot ruim honderd gemeentelijke systemen, met een capaciteit die niet in de buurt komt van alles wat dagelijks wordt geproduceerd. In grote steden ligt het aandeel behandeld afvalwater hoger, maar ook daar verdwijnt nog veel in kanalen voordat het ooit een zuiveringsinstallatie ziet.
Hotels, ziekenhuizen, condo’s en resorts hebben bovendien vaak eigen installaties. De kwaliteit daarvan kan prima zijn, maar staat of valt met onderhoud, goede bediening en toezicht. Als pompen uitvallen, tanks te vol raken of slib niet wordt afgevoerd, zakt de werking snel terug naar “net genoeg om het door te laten lopen”.
Waarom je die typische stank zo vaak ruikt
Warmte versnelt rotting. In stilstaand of zuurstofarm water gaat afbraak anaeroob verlopen. Dan ontstaan zwavelverbindingen, met die herkenbare geur van rotte eieren. Je merkt dat in:
- putten en straatkolken die droogvallen en weer vollopen;
- klongs met traag stromend, donker water;
- plekken waar algenbloei ontstaat door te veel voedingsstoffen.
Die signalen betekenen niet altijd dat er rauw rioolwater wordt geloosd, maar wel dat er te veel organische belasting in het water zit en dat de natuurlijke “zelfreiniging” het niet meer bijhoudt.
Wat er gebeurt met het slib uit septic tanks
De vaste resten moeten periodiek worden weggezogen. Daarvoor rijden tankwagens rond die septage ophalen. Op papier hoort dat slib naar een verwerkingsplek te gaan. In de praktijk is dat niet overal strak geregeld en kan illegale lozing voorkomen, vooral buiten de grotere steden en buiten de toeristische schijnwerpers. Dat is precies het soort kwetsbaarheid dat je krijgt als een systeem afhankelijk is van handhaving, terwijl budget en capaciteit achterblijven.
Tot slot
Thailand loost niet overal onafgewerkt rioolwater rechtstreeks vanuit woningen in zee, maar het land leunt wel zwaar op minimale voorzuivering en afvoer via bodem en kanalen. Het resultaat is een systeem dat deels werkt, maar ongelijk verdeeld is en gevoelig blijft voor vervuiling. Als je weet waar je zit, snap je ook waarom je in de ene wijk helder water ziet en een paar kilometer verderop de stank je tegemoetkomt.
Bronvermelding
• WEPA, WEPA Outlook 2024 Thailand (country profile, domestic wastewater: capaciteit, aantal installaties, landelijke dekking en indicatie voor Bangkok).
• Scientific Reports (artikel over Bangkokse zuivering: aantal installaties, totale capaciteit en schatting behandeld versus geloosd in kanalen).
Over deze blogger
-
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie. De inhoud is gebaseerd op persoonlijke ervaringen, meningen en eigen onderzoek van de auteur. Waar relevant is er gebruikgemaakt van ChatGPT als hulpmiddel bij het schrijven en structureren van teksten. Hoewel er zorgvuldig wordt omgegaan met de inhoud, kan niet worden gegarandeerd dat alle informatie volledig, actueel of foutloos is.
De lezer is zelf verantwoordelijk voor het gebruik van de informatie op deze website. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van de geboden informatie.
Lees hier de laatste artikelen
Bezienswaardigheden9 februari 2026Zonnestralen in Tham Khao Luang Cave maken deze Thaise tempelgrot onweerstaanbaar
Economie9 februari 2026Van groeimotor naar achterblijver: dit gaat er mis met de Thaise economie
Achtergrond9 februari 2026Thailand heeft wel rioolwaterzuivering maar niet overal en lang niet genoeg
Dossier9 februari 2026Zorgkosten in Thailand kunnen je verrassen: dit betaal je bij privéklinieken