Mae – deel 1 (lezersinzending)

Mae is de moeder van Sue, mijn Thaise partner. De eerste keer dat ik in haar huisje kwam in Samut Prakan, schrok ik me rot. De vensters zagen bruin van de nicotine. De muren in de keuken bladderden af. Het tuintje vooraan stond vol rommel. En de luttele kamers waren volgestouwd met allerlei prullaria waar je bijna je voeten over brak, maar een kookvuur was er niet bij. Intussen weet ik dat dit niet uitzonderlijk is in Thailand. Bij de meesten wordt thuis zelden of niet gekookt: ze halen wat van een of ander eettentje. Geen wonder dat iedereen in de schulden verzuipt.

Mae werkte bij de lokale Big C – Big C in een Thaise grootwarenhuisketen – en ze was het hoofd van de kuisploeg – je gelooft het niet. Zelf kwam ze niet verder dan wat dartel geveeg met een miniborstel met glanzende knalblauwe haren tussen de rekken, een show die voor mij werd opgevoerd, begreep ik. Mae moest wel de diensturen van de anderen – een zestal vrouwen – regelen. Iets wat op een spreadsheet in een half uurtje te doen was, daar zwoegde ze minstens een dag per week aan.

Ze woonde samen met een vent, Fon, die ergens iets onduidelijks en slecht betaalds deed in een bedrijf in Samut Prakan, een stadje aan de monding van de Chao Praya dat veel weg heeft van een afgeleefd bedrijvenpark. Toen, bij het begin, wist ik weinig van de familiegeschiedenis. Ze was de oudste van vier zusters. Van hoeveel verschillende mannen die waren, ben ik nooit te weten gekomen, maar ook dit is typisch Thai – toch in sommige kringen.

Mae’s vader was Chinees, zegt Sue. Die wilde haar bij zich hebben, want Chinezen houden van familie, maar hij werd weggejaagd door zijn opvolger, waarmee de moeder van die vier dochters woonde. En de moeder? Ik vermoed dat ze een hoerentent uitbaatte toen de luchtmachtbasis nog door de Amerikanen gebruikt werd om Vietnam en Laos te bombarderen, maar zeker ben ik er niet van.

Nochtans was Mae ongetwijfeld verder geraakt wanneer ze door haar vader was opgevoed. Die man – de opvolger – deed, zoals veel mannelijke Thai buiten de stad, weinig of niets. Hij was het die zogenaamd voor Sue en haar broer zorgde. Wat ik me daarbij moet voorstellen weet ik niet, maar ik zie hetzelfde patroon bij de buren: man zit thuis en doet niets, en is ook zogezegd bezig met de kleinzoon. Man en vrouw waren verslaafd aan gokken, ook typisch Thais, en op een dag vergokten ze zowaar hun huis. Tja, ik weet het: het begint meer en meer op een Zola verhaal te lijken.

Toen Sue twaalf jaar was, is ze van huis weggelopen. Naar Pattaya waar ze jarenlang in restaurants werkte. Wat ik tot voor kort niet wist, is dat haar moeder van bij het begin geld van haar eiste. En dat zij de huur van dat krot in Samut Prakan betaalde.

Noch Mae, noch een van haar drie zusters heeft ooit voor de opvoeding van hun kinderen gezorgd. Ze gingen ergens werken, en stuurden wanneer het hen uitkwam wat geld op naar de grootouders. Geen van hen bezit iets. Waar is het geld heen dat ze toch ooit moeten verdiend hebben? Helaas, het is op. Waaraan? Geen mens die het weet.

Toch zijn ze ervan overtuigd dat hun broodje gebakken is. Want kinderen zorgen voor de ouders en betalen hen, niet? Zelfs als ze er nooit een poot voor hebben uitgestoken. Na mijn bezoek is Mae verhuisd. Ik had de vensters gezeemd en het tuintje gefatsoeneerd. Ook de keuken herschilderd. De schande was ondraaglijk. Raar volkje.

Ingezonden door Geert