Je EV als powerbank voor je huis – hoe doe je dat? (lezersinzending)

Stel je hebt nu een elektrische auto thuis voor de deur staan. Wist je dat je met relatief weinig middelen de EV kan omtoveren tot een powerbank voor je huis. Gratis elektriciteit van de zon, geen thuisaccu nodig en bijna nul op de elektrameter. In deze bijdrage zal ik uit de doeken hoe dit werkt. Technisch heet het Vehicle to Load [V2L] en Vehicle to Home [V2H]. Deze bijdrage is van mijzelf. Geen enkele leverancier heeft mij betaald om dit stuk te schrijven. Als je de ideeën in deze bijdrage wilt uitvoeren, neem een specialist in de hand als je het zelf niet kan doen.

In Thailand hebben de meest recente EV’s een accu van tussen de 50 tot 60 kWh. Sommige dure EV’s hebben zelfs meer, rond 75 kWh. Reken maar uit hoeveel dagen een EV jouw huis van stroom kan voorzien. Een thuisaccu is op dit moment nog duur. Meestal is de capaciteit ook veel kleiner dan van een EV. De levensduur is ook minder, want een thuisaccu heeft niet de koelmiddelen van een EV, die je in Thailand nodig hebt.

Welke toepassingen zijn er mogelijk?

Als noodstroomvoorziening

Bijna alle recente EV’s hebben Vehicle to Load [V2L]. V2L is een voorziening om gelijkstroom uit je EV accu om te zetten naar wisselstroom. Je huis heeft wisselstroom nodig. Het net levert ook wisselstroom. De omvormer om dit te doen zit in de EV. De meeste EV’s hebben een V2L capaciteit van tussen 3-6 kW. Ga maar na hoeveel apparaten je in huis van stroom kan voorzien.

V2L kun je thuis het beste inzetten, als het net tijdelijk geen stroom levert. Een EV heeft een beperkte capaciteit in vergelijking met het net. Ga dus na welke zaken moeten draaien, zoals koelkast, vrieskast, wifi en ventilatoren. Bij gebruik van zware verbruikers zoals airco’s, pompen of waterkokers wordt het wat lastiger om dit allemaal tegelijkertijd aan te zetten. Ga met beleid om welke je echt nodig hebt en of er nog ruimte is wat de V2L kan leveren.  

Om V2L veilig als noodstroom voor je hele huis te laten leveren, hoef je slechts enkele kleine aanpassingen te doen. Als je handig bent kan je het zelf doen en aan het eind het werk door een elektricien laten checken.

Hoe ziet de oplossing in de praktijk eruit?

Zie onderstaande video. Jammer dat dit voorbeeld een Amerikaans huis laat zien. Want de stekkers en automaten lijken niet op een Thaise of Europese huishouden. Maar het principe is hetzelfde

Wat heb je nodig?

Een V2L stekker, die je in het stopcontact van je EV stopt. Meestal krijg je dit bij de aankoop van de EV. De meeste stekkers zijn berekend op 3,3kW. Stel je EV kan 6 kW aan, vraag aan de leverancier waar je de juiste stekker kan kopen. Ga na of de L(ive) en N(eutral) pinnen op de stekker is aangegeven, want deze moeten 1-op-1 overgenomen worden tot de kabel is aangesloten in de groepenkast. In de groepenkast wordt N namelijk met Ground verbonden. En je wilt niet dat door een fout L met G wordt verbonden. Als het niet staat aangegeven, stop een stopcontact-meter in de stekker om er achter te komen.

Stop een 220V stekker in de ingang van de V2L stekker voorzien van een dikke kabel die 16A [3.3kW] of 32A [6 kW] stroom kan dragen. De kabel loopt  van de V2L stekker naar de muur van je huis. Aan dit eind is de kabel aangesloten op een 3-polige industriële stekker.

Aan de muur installeer je een stekkerdoos van hetzelfde formaat.

Sluit aan in een kastje boven de stekkerdoos een RCD type B aardlekschakelaar en een automaat om een limiet te zetten hoeveel stroom het huis maximaal mag trekken. RCD type B is voor EVs want het kan ook gelijkstroomlekken detecteren. Stel je EV kan 3.3 kW leveren, dan zegt AI chat tegen mij dat ik een automaat van 20A moet nemen. Het laat me ook de technische berekening zien hoe het aan die 20 is gekomen. Sluit in het kastje ook een wattverbruiksmeter aan. Zo kun je zien hoeveel ruimte je nog hebt om meer apparaten aan te zetten. Je trekt vervolgens een kabel vanaf de stekkerdoos via, lekschakelaar, automaat en meter in een kabelgoot door naar de groepenkast van je huis.

Vervolgens ga je naar de groepenkast. Voor deze handelingen kun je het beste een elektricien het werk laten doen. Hij of zij kan ook de hulp van de netleverancier inroepen om stroom van de hoofdkabel tijdelijk los te koppelen. L en N hoofdkabels lostrekken uit de groepenkast. Deze kabels gaan naar een nieuwe kast boven de groepenkast met daarin een fors uitgevallen ATS [Automatic Transfer Switch]. De uitgang van de ATS levert dan stroom aan de hoofdautomaat in de groepenkast. De ATS heeft 2 ingangen. De hoofdingang is het net en er is een ingang voor de noodstroomvoorziening. Dit wordt de V2L kabel vanaf je EV stekker. De ATS schakelt automatisch over naar stroom uit de EV, als er geen stroom beschikbaar is op de hoofdingang.  En het schakelt weer automatisch terug naar de hoofdingang, als daar weer stroom wordt aangeleverd. Er is ook een schakelaar als je liever wilt dat het overzetten niet automatisch gaat.

Kosteninschatting: 5 – 10 duizend baht inclusief installatie.

Vergelijk deze oplossing eens met een dure diesel noodaggregaat in termen van lawaai, vervuiling en kosten voor aanschaf, gebruik en onderhoud.

Nul op de meter voor stroom voor het huis en je EV

Je wilt stroomkosten besparen met zonnepanelen. En je wilt ook kosten besparen als de zon niet schijnt. Dan kun je je EV als powerbank inzetten voor je huis. Je hebt geen thuisaccu nodig. Je EV is namelijk je thuisaccu. En als je weg bent met de EV, levert de zon of het net de stroom aan je huis.

Je laad je EV overdag volledig op 100% zonne-energie. En ‘s avonds levert je EV stroom aan je huis. Je EV kan maximaal 10 kW aan stroom leveren. Het enige wat je hoeft te doen is de stekker van een V2H bidirectionele lader in het stopcontact van je EV stoppen. Dit apparaat kan zowel je EV laden als ook stroom leveren aan je huis.

V2H staat voor Vehicle to Home. Er zijn meerdere V2H oplossingen. Deze is van Chinese makelij. Voordeel van deze oplossing is dat het in Thailand is uitgetest met de populairste Chinese merken zoals BYD, GWM Ora, MG en Neta. En ook voor Tesla’s met een LFP accu werkt het.

Hoe werkt het opladen?

Voor het opladen van je EV heb je zonnepanelen nodig en de V2H lader. De meeste EV-laders op zonnestroom hebben een accu nodig. Deze lader niet, het laadt op, wanneer de spanning van de zonnepanelen 50-100V hoger is dan die van de accu van je EV. Er is geen omvormer nodig voor het opladen, zoals bij een gewone wisselstroomlader. Dus er is minder energieverlies. Want zonnepanelen werken met gelijkstroom. De V2H lader zet gelijkstroom van de zon direct in de accu, die ook op gelijkstroom werkt.

De totale oplossing voor opladen en stroom leveren is zo simpel als hieronder in het diagram aangegeven.

Om de EV op te laden sluit je de zonnepanelen met de 2 kabels [rood, zwart] aan de V2H lader. Er is een zekering tussen gezet om de aansluiting uit te schakelen voor evt. onderhoud. Om te voorkomen dat de EV stoom levert aan de zonnepanelen, is er een diode gezet. Dit zorgt ervoor dat stroom van de EV niet naar de zonnepanelen kan stromen. Deze diode zorgt wel voor een beetje energieverlies.

Ik heb het voor mijn energiebehoefte uitgerekend. Ik heb minimaal 10 panelen van 500W nodig. Hiermee kan ik de accu over 2 zonnedagen opladen. Dit is prima voor mij. Wil ik sneller laden, dan moet ik meer panelen inzetten. De V2H kan maximaal 32A laden met 500V gelijkstroom. Dit is gelijk aan 15 kw gelijkstroom laden. Met wisselstroom laad je meestal maximaal 7 kw. Stel ik zet 20 panelen in, dan kan ik de EV binnen 4 uur laden. Voor mij is dit overkill.

Hoe werkt het leveren aan het huis?

Het huis heeft wisselstroom nodig. De V2H lader levert gelijkstroom. Wil je wisselstroom hebben, dan heb je een omvormer nodig. In het diagram is de omvormer rechts afgebeeld.. Zonnepanelen en V2H apparaat worden aangesloten op dezelfde zonnepaneleningang [PV] van de omvormer.

Overdag levert de zon stroom aan zowel het huis als de EV. Als de zon niet of niet zo hard schijnt, levert de EV stroom aan het huis via dezelfde bedrading naar de omvormer. Je kunt in de V2H lader instellen tot hoever de accu wordt ontladen.

Tenslotte mag de omvormer niet leveren aan het net. Dit kun je instellen in de omvormer. De omvormer meet via een CT-sensor hoeveel stroom van het net wordt afgenomen. Aangezien de omvormer wordt aangesloten op het net, is het raadzaam een door MEA / PEA gecertificeerde omvormer te nemen.

Kan V2H ook stroom leveren als de netspanning uitvalt?

Dit hangt af van je omvormer. Om dit mogelijk te maken heb je een hybride omvormer nodig, die zonder een thuisaccu kan werken als de netstroom uitvalt. Meestal zijn deze omvormers fors duurder dan een gewone omvormer. Wat dat betreft is V2L goedkoper, want de omvormer in je EV werkt juist zonder netaansluiting.

Kosteninschatting:

1. 5-10 kw zonnepanelen 25-50.000 baht
2. V2H bi-lader 50.000 baht
3. 3-10 kw omvormer 20-60.000 baht

Totaal: 100-160 duizend baht, inclusief installatiekosten.

Voor dit geld krijg je 100% zonne-energie voor je huis en voor het opladen van je EV. Helaas kunnen zonnepaneel installatieboeren deze oplossing niet aanbieden. Ze zullen wel een veel duurdere oplossing met thuisaccu leveren.

Wat als de zon niet schijnt

Je blijft aangesloten op het net. Als de zon niet schijnt, kan de EV of het net de stroom voor het huis leveren. Het net kan de stroom niet direct leveren aan je EV. De V2H lader heeft namelijk gelijkstroom nodig. Je gebruikt dan de thuislader die je hebt gekregen toen je de EV kocht. Deze hoef je gelukkig alleen af en toe te gebruiken.

Ik heb al zonnepanelen. Kan ik V2H doen?

Als je al zonnepanelen hebt, moet je kijken of je omvormer geschikt is en of je zonnepanelen voldoende spanning voor je EV kunnen leveren voor het opladen. Als je bijvoorbeeld micro-omvormers gebruikt, is het niet geschikt, omdat de zonnepanelen niet aaneengerijgd worden tot een lange keten.

Ik heb nu zonnepanelen en een omvormer. Deze levert terug aan het net. Ik heb een leveringscontract met PEA. Daarom moet ik afstemmen of een tweede omvormer op het net mag, ook al gaat deze niet terugleveren. Ook extra zonnepanelen op het dak kunnen leiden tot vragen, want ik mag niet zomaar capaciteit uitbreiden, die leiden tot meer teruglevering.

Ik kan ook niet zomaar de V2H lader aan de bestaande omvormer koppelen. Want je kan dan ongewenste effecten krijgen, zoals de lader levert terug aan het net, terwijl de zon niet schijnt. Want mijn omvormer staat nu ingesteld op terugleveren. Dus moet ik nog uitrekenen wat het meeste geld bespaart: nu voor 10 jaar terugleveren, of het terugleveren uitzetten en zo veel mogelijk op zonne-energie leven.

Invloed op levensduur en garantie van je accu

Dit is helaas nog onbekend terrein. De EV-leverancier levert nu standaard al V2L aan. En binnenkort wordt V2H gemeengoed. Dus ik verwacht dat de leverancier niet zo moeilijk gaat doen, mits je binnen de garantieregels blijft..

De garantie van de accu wordt aangegeven in jaren en aantal gereden km’s. Meestal 8 jaar en 160.000 km. Als binnen dit termijn de accu meer dan 30% van haar capaciteit verliest, mag je een nieuwe accu claimen.  Als je de accu voor het huis gebruikt, gaat de kilometerteller niet lopen. Wel kan via een OBD-apparaat worden afgelezen hoeveel keer de EV is opgeladen. De accu van een EV verliest aan capaciteit door het aantal keren opladen en door leeftijd. Er is voldoende aangetoond dat de accu 10 tot 15 jaar meegaat. Stel je rijdt weinig, 10.000 km per jaar, dan maakt het dagelijks ontladen van zeg 5 kwh per dag weinig uit. Per jaar is dit ongeveer 35 laadcycli voor een 60 kwh accu. Dit is 1% van het aantal laadcycli van je accu, of 14.000 extra km per jaar. Het extra verlies aan capaciteit door dit V2H gebruik is minder dan  2% over 8 jaar.

Om dit te begrijpen, kun je het beste deze video bekijken. Uit de video zal blijken dat je de levensduur van de accu het beste verlengt door de accu niet continu rond 100% opgeladen te houden, maar beter tussen 20 tot 80% te laten schommelen. Opladen naar volledig 100% is alleen nodig, net voor een  lange reis of om maandelijks de accucellen te laten balanceren. Balanceren is alle accucellen op dezelfde spanning brengen. Dit is nodig om de weergave hoeveel accu energie je nog hebt correct te houden.

Hoe kun je zien of je moet stoppen of starten met laden? Je hebt een app voor je EV en voor de V2H lader. Je kunt het ook automatiseren. De apps hebben meestal een aansluiting met Home Assistant, software om allerlei apparaten in en rondom je huis te automatiseren.

Hoe werkt V2H in de praktijk?

Deze video laat de Thaise V2H oplossing zien. Het is in het Thais. Gelukkig heeft youtube nu ondertiteling naar het Engels of Nederlands beschikbaar.

Leveranciers Thailand

Er zijn twee leveranciers van deze V2H laders die mij bekend zijn:

All EV service: https://web.facebook.com/ALLEVSERVICE

Infor Bitidea: https://web.facebook.com/infor.bitidea

Ingezonden door Eddy